Các bên trung gian đạt tiến triển trong nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng Mỹ - Iran

Nỗ lực trung gian hòa giải xung đột giữa Mỹ và Iran đã ghi nhận những bước tiến quan trọng sau cuộc điện đàm trực tiếp giữa Tổng thống Mỹ và Quốc vương Qatar. Tuy nhiên, các tuyên bố trái chiều từ Washington và Tehran cho thấy triển vọng đạt được một giải pháp ngoại giao vẫn còn nhiều bất định.

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Quốc vương Qatar Hamad Al Thani điện đàm ngày 4/8. Ảnh: Qatar news agency.

Văn phòng Quốc vương Qatar cho biết, trong cuộc điện đàm ngày 4/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump và Quốc vương Qatar Hamad Al Thani đã thảo luận chi tiết về các giải pháp thu hẹp bất đồng giữa Washington và Tehran nhằm hướng tới một thỏa thuận hòa bình bền vững.

Quốc vương Qatar nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì đối thoại và yêu cầu các bên nghiêm túc tuân thủ Bản ghi nhớ ký hồi giữa tháng 6 về việc chấm dứt ngay lập tức các hoạt động quân sự.

Động thái ngoại giao cấp cao này diễn ra ngay sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump quyết định hoãn các kế hoạch phát động đợt tấn công quân sự quy mô lớn vào Iran. Phát biểu với báo giới, nhà lãnh đạo Mỹ khẳng định tiến trình trao đổi đã bắt đầu và Tehran đang đứng trước “cơ hội cuối cùng” để đạt được thỏa thuận.

Các quan chức cấp cao trong chính quyền Mỹ, bao gồm Ngoại trưởng Marco Rubio và Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent, cũng bày tỏ thái độ lạc quan về khả năng các bên sẽ sớm thống nhất phương án mở lại eo biển Hormuz - hành lang vận tải chiến lược hiện trung chuyển khoảng 20% lượng dầu mỏ và khí đốt hóa lỏng của thế giới.

Tuy nhiên, phía Iran vẫn tỏ ra khá thận trọng và lên tiếng bác bỏ tuyên bố của phía Mỹ về việc hai nước đã tiến hành đàm phán trực tiếp. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei làm rõ rằng Tehran hiện chỉ đang duy trì trao đổi tích cực với Oman nhằm thiết lập các tuyến hàng hải an toàn qua eo biển Hormuz, bảo đảm tuyệt đối chủ quyền và an ninh quốc gia.

Eo biển Hormuz. Ảnh: Euronews.

Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) ngày 4/8 ra thông báo khẳng định tuyến lưu thông phía Nam eo biển Hormuz vẫn đang mở cho tàu thương mại hoạt động, trái ngược với tuyên bố của Iran về việc đóng cửa hoàn toàn vùng biển này.

CENTCOM cho biết trong 3 tháng qua, bất chấp các đe dọa từ phía Iran, hơn 1.000 tàu hàng các loại vẫn lưu thông qua eo biển Hormuz và lực lượng Mỹ tại khu vực đang tiếp tục tích cực hỗ trợ bảo đảm an ninh cho các hoạt động này.

Thanh Giang

Nguồn: Reuters, APT.