Quảng bá văn hóa dân tộc qua nghệ thuật biểu diễn

Nghệ thuật biểu diễn là một trong những cách thức hiệu quả để quảng bá di sản văn hóa của các dân tộc trên địa bàn tỉnh. Chính vì vậy, nhiều địa phương, đơn vị trong tỉnh đã tập trung xây dựng các chương trình, tiết mục nghệ thuật đặc sắc, hấp dẫn dựa trên các giá trị văn hóa truyền thống để biểu diễn phục vụ Nhân dân, du khách thập phương.

Đồng bào dân tộc Mường (xã Thạch Lập) biểu diễn văn nghệ tại Làng Văn hóa các dân tộc Việt Nam (Hà Nội).

Những năm qua, Trung tâm Xúc tiến du lịch và văn hóa - điện ảnh Thanh Hóa thường xuyên khai thác các giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc trong tỉnh để mang đi biểu diễn, quảng bá ở các sự kiện, hoạt động trong và ngoài tỉnh. Bà Nguyễn Thị Mai Hương, Giám đốc Trung tâm Xúc tiến du lịch và văn hóa - điện ảnh Thanh Hóa, chia sẻ: "Thanh Hóa là mảnh đất sở hữu kho tàng di sản văn hóa dân gian vô cùng phong phú và đặc sắc, từ những điệu xòe của dân tộc Thái, tiếng khèn bè của dân tộc Mông, hay đánh cồng chiêng của dân tộc Mường, cùng các làn điệu dân ca, dân vũ truyền thống được lưu truyền qua nhiều thế hệ. Những giá trị văn hóa truyền thống ấy không chỉ được gìn giữ mà còn trở thành chất liệu quý để các nghệ sĩ, biên đạo, hay nghệ nhân dân gian sáng tác, biểu diễn những tác phẩm nghệ thuật độc đáo, đậm đà bản sắc dân tộc".

Những năm qua, trung tâm đã không ngừng nỗ lực để đưa những giá trị văn hóa dân gian lên sân khấu biểu diễn chuyên nghiệp ở các sự kiện, các hoạt động trong và ngoài tỉnh. Qua đó, không chỉ bảo tồn, phát huy và quảng bá các giá trị văn hóa truyền thống mà còn góp phần nâng cao đời sống tinh thần cho người dân. Điển hình là mới đây, trung tâm đã phối hợp với xã Thạch Lập lựa chọn được 30 nghệ nhân, những người dân am hiểu về nét văn hóa truyền thống của dân tộc Mường đi biểu diễn các tiết mục dân gian truyền thống như: các làn điệu dân ca, dân vũ, trò diễn pồn pôông, tái hiện lại không gian phiên chợ vùng cao... tại Làng Văn hóa các dân tộc Việt Nam (Hà Nội). Các tiết mục biểu diễn đều được dàn dựng công phu, đặc sắc, tái hiện các giá trị văn hóa của đồng bào dân tộc thiểu số, tạo sức hút và chạm đến trái tim người xem.

Từ nhiều năm nay, các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số cũng là sản phẩm du lịch độc đáo góp phần tạo nên sức hút của mỗi điểm đến. Anh Vi Văn Ngọ, người làm homestay ở bản Mạ (xã Thường Xuân), cho rằng: "Vốn là địa phương có đông đồng bào dân tộc Thái sinh sống, chính vì vậy nhiều nét văn hóa của người dân ở đây vẫn được gìn giữ và phát huy giá trị trong đời sống hàng ngày như phong tục, tập quán, các làn điệu dân ca, dân vũ, nhảy sạp, khua luống... Trong những năm qua, các hộ làm du lịch cộng đồng tại bản Mạ đã tích cực lồng ghép các giá trị văn hóa ấy vào các hoạt động du lịch, như thành lập các đội, câu lạc bộ văn nghệ biểu diễn phục vụ du khách, biểu diễn nhạc cụ truyền thống, đánh cồng chiêng, hay tổ chức lễ hội đặc trưng của đồng bào Thái. Thông qua các chương trình giao lưu văn nghệ, không chỉ tạo sức hấp dẫn, mà còn quảng bá được nét văn hóa truyền thống của địa phương đến đông đảo du khách".

Bà Vi Thị Phương, thành viên trong đội văn nghệ ở bản Mạ thì cho hay: "Hầu như vào các buổi tối các thành viên trong đội văn nghệ đều biểu diễn phục vụ khách du lịch tại các homestay ở bản Mạ. Để nâng cao chất lượng biểu diễn và đáp ứng nhu cầu của du khách, các thành viên trong đội văn nghệ đã tích cực sưu tầm đa dạng các loại hình dân ca, dân vũ khéo léo kết hợp với các điệu nhảy sạp, khua luống, đánh cồng chiêng mang đậm bản sắc văn hóa của dân tộc Thái ở địa phương... Từ việc biểu diễn văn nghệ phục vụ du khách, không chỉ là cơ hội giúp người dân có thêm việc làm mà còn là cách hiệu quả để bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa của dân tộc Thái".

Nghệ thuật biểu diễn là một trong những cách thức hiệu quả để quảng bá văn hóa, đặc biệt là văn hóa của các dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh. Thông qua các chương trình nghệ thuật, khán giả hiểu sâu sắc hơn về đời sống tinh thần, phong tục, tập quán của vùng đất và con người xứ Thanh. Thời gian qua, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Thanh Hóa luôn quan tâm dành nguồn lực cho công tác bảo tồn, truyền dạy và phát triển các loại hình nghệ thuật dân gian; khuyến khích các nghệ nhân, Nhân dân tham gia sáng tạo, bảo tồn, truyền dạy và phát huy giá trị văn hóa, văn nghệ truyền thống, đặc sắc ở địa phương... Cùng với đó, thường xuyên tạo điều kiện để đưa các chương trình biểu diễn nghệ thuật chuyên nghiệp mang đậm bản sắc văn hóa vào các sự kiện lớn trong và ngoài tỉnh; tổ chức các hội thi, hội diễn văn nghệ quần chúng thu hút đông đảo người dân tham gia. Đồng thời, gắn kết các hoạt động văn hóa, văn nghệ với phát triển du lịch tạo sức hấp dẫn thu hút du khách đến tham quan, trải nghiệm.

Bài và ảnh: Nguyễn Đạt