OPEC+ “án binh bất động” trước biến động toàn cầu

Quyết định của đại diện 8 quốc gia OPEC+ về việc tiếp tục tạm dừng tăng sản lượng dầu trong quý I/2026 không gây bất ngờ cho giới quan sát quốc tế. Ngay cả khi căng thẳng địa chính trị toàn cầu leo thang, đặc biệt là các diễn biến nghiêm trọng tại Venezuela, các nhà phân tích vẫn không kỳ vọng những điều chỉnh lớn về giá dầu cũng như sự thay đổi căn bản trong chính sách của liên minh.

Đại diện 8 quốc gia OPEC+ quyết định tiếp tục tạm dừng tăng sản lượng dầu trong quý I/2026. Ảnh: Izvestia.

Trên thực tế, việc OPEC+ lựa chọn duy trì hạn ngạch sản xuất tương đương tháng 12/2025 phản ánh rõ nỗ lực ưu tiên ổn định thị trường, hơn là phản ứng mang tính ngắn hạn trước các cú sốc chính trị - quân sự. Theo Izvestia, sản lượng của các thành viên OPEC+ trong 3 tháng đầu năm 2026 sẽ tiếp tục tuân theo các hạn ngạch đã được xác lập trước đó, cho thấy liên minh dầu mỏ này đang kiên định với chiến lược thận trọng và linh hoạt vốn đã được định hình từ cuối năm 2023.

Ưu tiên cân bằng cung - cầu

Ngày 4/1, các bộ trưởng đến từ những quốc gia OPEC+ đang thực hiện cắt giảm sản lượng dầu tự nguyện đã tiến hành cuộc tham vấn về triển vọng thị trường năng lượng toàn cầu. Kết quả là 8 nước thành viên, bao gồm Nga, Saudi Arabia, Iraq, UAE, Kuwait, Kazakhstan, Algeria và Oman thống nhất duy trì việc tạm dừng tăng sản lượng trong quý đầu tiên của năm 2026.

Trong tuyên bố chính thức, OPEC+ cho biết: “8 nước thành viên đã xác nhận quyết định tạm dừng việc tăng sản lượng theo từng giai đoạn trong tháng 2 và tháng 3 năm 2026 do các yếu tố mang tính mùa vụ”. Theo đó, mức sản lượng của các quốc gia này trong 3 tháng đầu năm sẽ tương ứng với hạn ngạch đang có hiệu lực trong tháng 12/2025 và tháng 1/2026.

Liên minh cũng nhấn mạnh rằng tổng mức cắt giảm 1,65 triệu thùng/ngày hoàn toàn có thể được khôi phục một phần hoặc toàn bộ, tùy thuộc vào diễn biến thị trường trong thời gian tới. Cách tiếp cận này phản ánh rõ triết lý điều hành “linh hoạt có kiểm soát” mà OPEC+ đang theo đuổi, trong đó các quyết định sản lượng không mang tính cứng nhắc mà được điều chỉnh dần dần dựa trên các tín hiệu cung - cầu thực tế.

Đáng chú ý, OPEC+ tiếp tục tái khẳng định tầm quan trọng của việc duy trì các điều chỉnh sản lượng tự nguyện bổ sung, bao gồm cả mức cắt giảm 2,2 triệu thùng/ngày đã được công bố từ tháng 11/2023. Các biện pháp này sẽ tiếp tục được Ủy ban Giám sát chung cấp bộ trưởng (JMMC) theo dõi sát sao, nhằm bảo đảm sự tuân thủ và hiệu quả chung của thỏa thuận.

Theo Izvestia, về mặt con số cụ thể, hạn ngạch sản xuất trong tháng 2 và 3/2026 của một số quốc gia chủ chốt vẫn giữ nguyên: Nga ở mức 9,574 triệu thùng/ngày, Saudi Arabia 10,103 triệu thùng, Iraq 4,273 triệu thùng, UAE 3,411 triệu thùng, Kuwait 2,580 triệu thùng, Kazakhstan 1,569 triệu thùng, Algeria 971 nghìn thùng và Oman 811 nghìn thùng/ngày. Các mức này không bao gồm phần bù trừ cho sản lượng vượt hạn ngạch trước đó.

Theo ông Dmitry Kasatkin, Giám đốc điều hành của Kasatkin Consulting, xét trên phương diện cân bằng cung - cầu, các điều kiện nền tảng của thị trường dầu mỏ hiện nay hầu như không thay đổi. Do đó, việc OPEC+ giữ nguyên lập trường là lựa chọn hợp lý, giúp hạn chế rủi ro gây biến động giá trong bối cảnh nhu cầu toàn cầu tăng chậm và nguồn cung ngoài OPEC+ vẫn ở mức cao.

Biến động Venezuela và những “nhiễu động” địa chính trị: Tác động thực hay tâm lý?

Các nhà phân tích cho rằng, căng thẳng giữa Mỹ và Venezuela chưa tác động nhiều đến thị trường dầu mỏ. Ảnh: Confidencial.

Quyết định của OPEC+ được đưa ra trong bối cảnh tình hình địa chính trị quốc tế xuất hiện nhiều diễn biến phức tạp, nổi bật là căng thẳng leo thang giữa Mỹ và Venezuela - một thành viên OPEC nhưng không tham gia thỏa thuận OPEC+. Ngay trước thềm cuộc họp, Mỹ được cho là đã tiến hành các cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, nhắm vào nhiều mục tiêu trọng yếu, đồng thời bắt giữ Tổng thống Nicolás Maduro và phu nhân.

Chính quyền Mỹ cáo buộc Caracas liên quan đến các hoạt động tội phạm xuyên quốc gia, bao gồm buôn bán ma túy và khủng bố, đồng thời cho biết ông Maduro có thể phải đối mặt với các thủ tục pháp lý tại New York. Những diễn biến này lập tức làm dấy lên lo ngại về khả năng gián đoạn nguồn cung dầu mỏ toàn cầu, nhất là khi Venezuela sở hữu trữ lượng dầu được đánh giá là lớn nhất thế giới, lên tới khoảng 303 tỷ thùng.

Tuy nhiên, theo đánh giá của nhiều chuyên gia, tác động thực tế của Venezuela đối với thị trường dầu mỏ hiện nay là khá hạn chế. Do các lệnh trừng phạt kéo dài của Mỹ, sản lượng dầu của quốc gia Nam Mỹ này trong năm 2025 chỉ dao động quanh mức dưới 1 triệu thùng/ngày và lượng xuất khẩu thực tế còn thấp hơn đáng kể. Ngay cả trong kịch bản Mỹ nới lỏng kiểm soát hoặc các công ty phương Tây tham gia trở lại, việc phục hồi sản lượng cũng khó có thể diễn ra nhanh chóng.

Theo Izvestia, bà Ekaterina Kosareva, đối tác quản lý của VMT Consult, cho rằng các sự kiện tại Venezuela chủ yếu tạo ra tác động về mặt tâm lý thị trường hơn là ảnh hưởng trực tiếp đến cán cân cung - cầu toàn cầu. Theo bà, sự biến động giá dầu là điều khó tránh khỏi trong ngắn hạn, song khó có khả năng xuất hiện những cú sốc lớn mang tính cấu trúc.

Song song với đó, thị trường còn chứng kiến những rạn nứt chính sách giữa các đồng minh khu vực, điển hình là căng thẳng ngoại giao giữa Saudi Arabia và UAE liên quan đến tình hình Yemen. Dù vậy, các chuyên gia nhận định những bất đồng này hiện chưa đủ lớn để làm suy yếu sự phối hợp trong khuôn khổ OPEC+, nhất là khi lợi ích ổn định thị trường năng lượng vẫn là ưu tiên hàng đầu của các bên.

Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), nhu cầu dầu mỏ toàn cầu dự kiến đạt khoảng 103,8 triệu thùng/ngày trong năm 2025, với Mỹ tiếp tục giữ vị trí nhà sản xuất lớn nhất, vượt mốc 13 triệu thùng/ngày. Trong bối cảnh đó, Nga và Saudi Arabia, mỗi nước duy trì sản lượng trên 10 triệu thùng/ngày, vẫn đóng vai trò then chốt trong việc định hình cán cân thị trường.

Nhiều ý kiến nhận định, xét về mặt cơ bản, các sự kiện địa chính trị hiện nay chưa tạo ra thay đổi đáng kể đối với nguồn cung toàn cầu. Các động thái gần đây cho thấy OPEC+ đã lựa chọn cách tiếp cận “chờ đợi và quan sát”, tránh những phản ứng vội vàng có thể gây bất ổn dài hạn.

Về tổng thể, quyết định của OPEC+ phản ánh sự ưu tiên rõ ràng cho ổn định và khả năng dự báo của thị trường dầu mỏ trong một giai đoạn đầy bất định. Trong khi các điểm nóng địa chính trị tiếp tục tạo ra những “nhiễu động” ngắn hạn, chiến lược thận trọng của liên minh cho thấy các yếu tố kinh tế cơ bản, đặc biệt là cân bằng cung - cầu, vẫn là kim chỉ nam chi phối các quyết sách lớn. Đây cũng chính là lý do khiến thị trường dầu mỏ, ít nhất trong ngắn hạn, khó có khả năng chứng kiến những biến động mang tính đột biến.

Hùng Anh (CTV)