Những “giọt vàng” nối dài sự sống

Đó là những đơn vị tiểu cầu màu vàng - chế phẩm máu mang trong mình một “sứ mệnh” đặc biệt. Phía sau những “giọt vàng” ấy là sự sẻ chia lặng thầm của những người hiến máu tình nguyện, sẵn sàng gác lại công việc, thậm chí lên đường giữa đêm khuya để trao thêm cơ hội sống cho người bệnh.

Anh Trịnh Văn Thụ (xã Định Tân) hiến tiểu cầu.

Trong phòng hiến tiểu cầu của Trung tâm Huyết học và Truyền máu Thanh Hóa (gọi tắt là Trung tâm), anh Trịnh Văn Thụ (SN 1988, xã Định Tân) nằm trên chiếc ghế chuyên dụng. Dòng máu từ cơ thể anh được đưa qua hệ thống máy hiến tiểu cầu để giữ lại phần tiểu cầu, còn các thành phần khác lại trở về cơ thể. Gần hai giờ đồng hồ trôi qua trong sự kiên nhẫn, bình thản. Ít ai biết, bước vào hành trình hiến máu, hiến tiểu cầu tình nguyện của anh bắt đầu từ những ngày chăm sóc mẹ mắc bệnh suy đa tủy. Khi ấy, anh chứng kiến không chỉ mẹ mình mà nhiều bệnh nhân khác thấp thỏm chờ từng đơn vị tiểu cầu để tiếp tục điều trị. Chứng kiến niềm vui của người nhà bệnh nhân khi tìm được nguồn máu kịp thời, anh càng thấm thía ý nghĩa của việc hiến máu cứu người.

Từ năm 2021 đến nay, mỗi khi nhận được thông tin người bệnh cần truyền tiểu cầu, anh đều chủ động thu xếp công việc để đến Trung tâm. Đến nay, anh đã có khoảng 40 lần hiến. Anh Thụ chia sẻ: “Tôi luôn để điện thoại mở, kể cả ban đêm. Khi có thông tin người bệnh cần truyền tiểu cầu, nếu đủ sức khỏe và sắp xếp được công việc là tôi đi ngay. Vì tôi hiểu, người bệnh không thể chờ mình được”.

Không chỉ trực tiếp hiến, anh còn vận động người thân, bạn bè cùng tham gia hiến máu và hiến tiểu cầu, hỗ trợ người nhà bệnh nhân tìm người hiến máu. Với anh, càng nhiều người sẵn sàng cho đi thì càng có thêm nhiều cơ hội sống được giữ lại.

Nếu anh Thụ đến với hiến tiểu cầu từ những tháng ngày chăm sóc mẹ thì với anh Bùi Công Anh (SN 1986, phường Quang Trung), hành trình ấy bắt đầu từ phong trào hiến máu tình nguyện. Năm 2020, khi có thông tin bệnh nhân cần truyền máu khẩn cấp, anh lập tức đến bệnh viện đăng ký hiến. Chứng kiến niềm vui của người nhà bệnh nhân khi tìm được nguồn máu kịp thời, anh nhận ra rằng chỉ một quyết định đúng lúc cũng có thể mang lại cơ hội sống cho một con người.

Càng tham gia, anh Công Anh càng hiểu vai trò đặc biệt của tiểu cầu trong điều trị và những khó khăn trong việc tìm người hiến. Dù biết thời gian hiến kéo dài hơn, yêu cầu sức khỏe cũng khắt khe hơn hiến máu toàn phần, anh vẫn quyết định đăng ký hiến. Đến nay, anh đã có khoảng 90 lần hiến máu, trong đó 46 lần hiến tiểu cầu.

Anh Công Anh cho biết: “Hiến tiểu cầu mất nhiều thời gian hơn hiến máu toàn phần nhưng khi hiểu được giá trị của chế phẩm máu này đối với người bệnh, tôi luôn sẵn sàng dành gần hai giờ đồng hồ cho mỗi lần hiến. Chỉ mong túi tiểu cầu ấy đến kịp với người đang cần. Nếu còn đủ sức khỏe, tôi sẽ còn tiếp tục hiến”. Với tinh thần đó, dù là đêm muộn hay sáng sớm, khi nhận được thông tin của người cần máu là anh luôn sẵn sàng lên đường.

Không giống hiến máu toàn phần, hiến tiểu cầu đòi hỏi người hiến phải dành gần hai giờ đồng hồ bên hệ thống máy tách chiết tự động. Máy sẽ tự động lọc tiểu cầu và truyền lại những thành phần máu khác ngược lại cơ thể theo một quy trình khép kín, an toàn. Bên cạnh điều kiện sức khỏe, người hiến còn phải đáp ứng những yêu cầu khắt khe về hệ tĩnh mạch và số lượng tiểu cầu. Tuy nhiên, người hiến tiểu cầu có thể hiến lại sau khoảng 2 - 3 tuần.

Bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Huy Thạch, Giám đốc Trung tâm Huyết học và Truyền máu Thanh Hóa, cho biết: “Tiểu cầu là thành phần có vai trò đặc biệt trong cầm máu và dự phòng chảy máu. Đây là chế phẩm không thể thiếu đối với nhiều bệnh nhân mắc các bệnh lý huyết học, ung thư, sốt xuất huyết giảm tiểu cầu cũng như các trường hợp cấp cứu và phẫu thuật lớn. Tuy nhiên, đây là chế phẩm máu có yêu cầu bảo quản rất khắt khe. Nếu máu toàn phần có thể bảo quản nhiều tuần thì tiểu cầu chỉ bảo quản được tối đa 5 ngày ở nhiệt độ từ 20 - 24 độ C và phải được lắc liên tục. Vì vậy, Trung tâm gần như không thể dự trữ số lượng lớn mà chủ yếu phải dựa vào nguồn hiến của các tình nguyện viên trong câu lạc bộ hiến tiểu cầu khi phát sinh nhu cầu điều trị”.

Mỗi năm, ước tính toàn tỉnh cần khoảng 2.000 đơn vị tiểu cầu phục vụ điều trị và cấp cứu người bệnh. Tuy nhiên, nguồn tiếp nhận vẫn chưa đáp ứng nhu cầu thực tế. Riêng 6 tháng đầu năm 2026, Trung tâm mới tiếp nhận được hơn 300 đơn vị tiểu cầu, thấp hơn nhiều so với nhu cầu sử dụng. Với đặc thù chỉ bảo quản được tối đa 5 ngày, việc bảo đảm nguồn tiểu cầu luôn là bài toán khó. Bởi vậy, mỗi tình nguyện viên đủ điều kiện sức khỏe sẵn sàng hiến tiểu cầu khi người bệnh cần đều góp phần nối dài sự sống cho nhiều người.

Bài và ảnh: Thùy Linh