Israel gây sức ép ngăn việc thành lập nhà nước Palestine

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu khẳng định quan điểm phản đối nhà nước Palestine không thay đổi, trong bối cảnh Mỹ chỉnh sửa dự thảo nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc (HĐBA LHQ) để mở đường cho quyền tự quyết và khả năng thành lập nhà nước Palestine, trước khi diễn ra cuộc bỏ phiếu quan trọng vào ngày 17/11.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu khẳng định quan điểm phản đối nhà nước Palestine không thay đổi. Ảnh: Reuters

Israel đang ráo riết vận động thay đổi nội dung một nghị quyết của HĐBA LHQ liên quan giai đoạn tiếp theo của kế hoạch hòa bình Gaza do Tổng thống Mỹ Donald Trump đề xuất, sau khi dự thảo được chỉnh sửa để nhắc đến một “lộ trình khả tín” cho việc thành lập nhà nước Palestine.

Trong cuộc họp nội các ngày 16/11, Thủ tướng Benjamin Netanyahu khẳng định quan điểm phản đối nhà nước Palestine “không hề thay đổi”, một ngày trước khi HĐBA bỏ phiếu về dự thảo do Mỹ soạn, dự kiến sẽ cho phép thành lập một chính quyền chuyển tiếp và lực lượng ổn định quốc tế (ISF) tại Gaza.

Truyền thông Israel đưa tin, chính phủ Netanyahu đang tăng cường ngoại giao vào phút chót để sửa đổi dự thảo, vốn được Mỹ thay đổi dưới sức ép từ các nước Arab và Hồi giáo tham gia lực lượng quốc tế, nhằm định nghĩa rõ hơn về quyền tự quyết của người Palestine. Dự thảo hiện tại nêu: “có thể có điều kiện để tạo ra một lộ trình khả tín dẫn tới quyền tự quyết và thành lập nhà nước Palestine” sau khi cải cách Chính quyền Palestine được thực hiện nghiêm túc và việc tái thiết Gaza tiến triển.

Các nhóm kháng chiến Palestine, gồm Hamas, đã kêu gọi Algeria - thành viên không thường trực HĐBA - bác bỏ kế hoạch triển khai lực lượng ổn định. Trong thông cáo, họ gọi nỗ lực này là “một lần nữa áp đặt hình thức chiếm đóng mới trên đất và người Palestine, và hợp pháp hóa sự quản lý của nước ngoài”.

Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc sẽ bỏ phiếu mở đường cho quyền tự quyết và khả năng thành lập nhà nước Palestine vào ngày 17/11. Ảnh: Getty Images

Trước đó, 8 nước - Qatar, Ai Cập, UAE, Saudi Arabia, Indonesia, Pakistan, Jordan và Thổ Nhĩ Kỳ - đã ra tuyên bố chung kêu gọi HĐBA nhanh chóng thông qua dự thảo nghị quyết, trong đó nhấn mạnh rằng một ủy quyền của LHQ là điều kiện cần thiết để lực lượng quốc tế tham gia. Israel đã tuyên bố không chấp nhận Thổ Nhĩ Kỳ, một nước trung gian quan trọng trong ngừng bắn tại Gaza, tham gia hoạt động thực địa.

Trước cuộc bỏ phiếu quan trọng, nhiều quan chức chính phủ Israel, đặc biệt từ phe cực hữu, công khai phản đối bất kỳ đề xuất nào công nhận nhà nước Palestine. Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz viết trên X: “Chính sách của Israel rõ ràng: không bao giờ có nhà nước Palestine”. Bộ trưởng Ngoại giao Gideon Saar cũng nhấn mạnh Israel sẽ “không đồng ý thành lập một nhà nước khủng bố Palestine ngay trong lòng đất Israel”, trong khi Bộ trưởng Tài chính Bezalel Smotrich – người ủng hộ phong trào định cư và từng bị nhiều nước trừng phạt vì kích động bạo lực – kêu gọi Netanyahu phản ứng quyết liệt để cả thế giới biết rằng không nhà nước Palestine nào sẽ hình thành trên đất của Israel.

Trong khi đó, Nga đang lưu hành một dự thảo nghị quyết cạnh tranh, nhấn mạnh quyền thành lập nhà nước Palestine và yêu cầu Bờ Tây và Gaza phải được liên kết thành một nhà nước liền mạch dưới Chính quyền Palestine. Đại sứ Nga tại LHQ nhấn mạnh rằng, dự thảo của họ không mâu thuẫn với sáng kiến Mỹ, mà nhằm điều chỉnh để phù hợp các quyết định trước đó của HĐBA. Cuộc bỏ phiếu của HĐBA LHQ dự kiến diễn ra vào ngày 17/11, với cần ít nhất 9 phiếu thuận để thông qua, trong khi Nga và Trung Quốc nhiều khả năng sẽ không bỏ phiếu.

Bích Hồng

Nguồn: Al Jazeera.