Tiêm kích F-35 A đầu tiên của Canada hoàn thành bay thử nghiệm

Chiếc F-35A đầu tiên của Canada đã hoàn thành chuyến bay thử nghiệm tại Texas, trong bối cảnh Ottawa đang xem xét lại kế hoạch mua số máy bay còn lại từ Mỹ giữa những căng thẳng với chính quyền Tổng thống Donald Trump.

Chiếc F-35A đầu tiên của Canada, được định danh CF-35A đã thực hiện chuyến bay thử nghiệm đầu tiên tại Fort Worth, bang Texas. Máy bay mang số hiệu sản xuất AR-1, xuất xưởng từ dây chuyền của Lockheed Martin và được một chiếc F-35C hộ tống trong chuyến bay.

Canada dự kiến tiếp nhận 8 chiếc F-35A đầu tiên tại Căn cứ Không quân Luke, bang Arizona, trong giai đoạn 2026-2027 để phục vụ huấn luyện phi công. Chiếc đầu tiên dự kiến được đưa tới Căn cứ Không quân Cold Lake, Alberta, vào năm 2028 và đạt khả năng hoạt động ban đầu vào năm 2029.

Canada hiện đã thanh toán cho 16 chiếc F-35A. Ottawa ban đầu lên kế hoạch mua tổng cộng 88 máy bay, nhưng đang xem xét lại 72 chiếc còn lại. Việc xem xét lại kế hoạch mua F-35 diễn ra trong bối cảnh quan hệ giữa Ottawa và Washington có nhiều căng thẳng dưới chính quyền Tổng thống Donald Trump. Điều này cũng đặt ra vấn đề về khả năng Canada duy trì sự tương thích với hệ thống phòng thủ chung Bắc Mỹ.

Một trong những yếu tố được nhắc đến là NORAD, cơ chế an ninh song phương giữa Canada và Mỹ, trong đó hai nước phối hợp về radar, cảnh báo và máy bay chiến đấu.

F-35 được đánh giá có lợi thế về khả năng sử dụng chung cảm biến, dữ liệu và chiến thuật với các máy bay Mỹ, qua đó hỗ trợ khả năng tương tác trong khuôn khổ NORAD. Đây cũng là một trong những yêu cầu quan trọng của chương trình mua sắm máy bay chiến đấu của Canada.

Trong khi đó, Ottawa đang tìm cách đa dạng hóa các quan hệ đối tác quốc phòng. Bởi các quan chức quốc phòng của Canada cho rằng, việc phụ thuộc quá nhiều vào một nguồn cung có thể tạo ra rủi ro và Canada cần xây dựng thêm các quan hệ đối tác chiến lược cũng như tăng cường năng lực sản xuất quốc phòng trong nước.

Thu Uyên