Quốc hội Mỹ gia hạn tạm thời đạo luật do thám FISA trước giờ G

Để tránh việc công cụ giám sát tình báo chủ chốt hết hiệu lực, cả Hạ viện và Thượng viện Mỹ đã bỏ phiếu thông qua một thỏa thuận gia hạn ngắn hạn vào rạng sáng ngày 17/4 (giờ Mỹ).

Hình ảnh Tòa nhà Quốc hội Hoa Kỳ cùng Tòa án Tối cao Hoa Kỳ, ngày 9 tháng 4 năm 2026, tại Washington. Ảnh: AP

Đạo luật FISA (Điều khoản 702), Đạo luật Giám sát Tình báo Nước ngoài, cho phép các cơ quan an ninh tiếp tục thu thập dữ liệu tình báo quan trọng - vốn dự kiến hết hạn vào đêm thứ Hai 20/04, nay sẽ được kéo dài thêm 10 ngày, đến hết ngày 30/04

Hạ viện Mỹ đã thông qua dự luật bằng hình thức biểu quyết miệng (voice vote) ngay sau 2 giờ sáng sau khi hai nỗ lực gia hạn dài hạn (5 năm và 18 tháng) bị thất bại do sự chia rẽ trong nội bộ đảng Cộng hòa.

Thượng viện sau đó cũng đã nhất trí thông qua bằng hình thức nói trên để nhanh chóng chuyển dự luật tới bàn làm việc của Tổng thống.

Việc gia hạn 10 ngày nhằm có thêm thời gian để các lãnh đạo Quốc hội và chính quyền Tổng thống Donald Trump thương lượng về các cải cách quyền riêng tư, đặc biệt là yêu cầu phải có lệnh của tòa án trước khi truy cập dữ liệu của công dân Mỹ. Các tổ chức bảo vệ quyền tự do dân sự và nhiều nghị sĩ đã tạo ra áp lực lớn, yêu cầu phải có lệnh khám xét trước khi chính phủ truy cập dữ liệu của công dân Mỹ. Họ gọi việc truy cập hiện tại là “lỗ hổng giám sát cửa sau”.

Các cơ quan tình báo như FBI và NSA liên tục cảnh báo rằng việc để FISA hết hạn sẽ là “thảm họa” cho an ninh quốc gia, vì đây là công cụ cung cấp thông tin chủ chốt cho các bản tin tình báo hàng ngày của Tổng thống.

Giám đốc CIA John L. Ratcliffe phát biểu trong khi Tổng thống Mỹ Donald Trump (bên trái) theo dõi tại một cuộc họp báo ở Phòng họp báo James S. Brady của Nhà Trắng vào ngày 06 tháng 4 năm 2026 . Ảnh: Getty

Mặc dù Tổng thống Trump đã kêu gọi đảng Cộng hòa đoàn kết để thông qua một bản gia hạn “sạch” (không kèm sửa đổi) kéo dài 18 tháng, một nhóm nghị sĩ có quan điểm bảo vệ quyền tự do dân sự vẫn kiên quyết yêu cầu các biện pháp kiểm soát chặt chẽ hơn đối với FBI và NSA để ngăn chặn tình trạng “giám sát cửa sau” đối với người dân trong nước.

Việc chỉ gia hạn được 10 ngày cho thấy sự bế tắc chưa từng có và dự báo một cuộc đối đầu chính trị còn gay gắt hơn trước thời hạn chót mới vào ngày 30/04/2026

Dự luật hiện đã được chuyển đến Tổng thống để ký ban hành chính thức

Nhật Lệ

Nguồn: The Washington Post, The Guardian