Philippines cho phép sử dụng nhiên liệu chi phí thấp nhằm đối phó giá dầu tăng

Trước nguy cơ gián đoạn nguồn cung và giá dầu leo thang do cuộc khủng hoảng Trung Đông, Bộ Năng lượng Philippines (DOE) vừa chính thức cho phép nhập khẩu và sử dụng tạm thời nhiên liệu tiêu chuẩn Euro II - loại dầu có chi phí thấp nhưng mức độ ô nhiễm cao hơn so với tiêu chuẩn hiện hành, nhằm bảo đảm an ninh năng lượng và kiềm chế đà tăng giá trong nước.

Một công nhân đang đổ xăng cho xe tại một trạm xăng trong bối cảnh giá dầu dự kiến ​​sẽ tăng do xung đột giữa Mỹ và Israel với Iran, tại thành phố Quezon, Metro Manila, Philippines, ngày 9 tháng 3 năm 2026. Ảnh: REUTERS

Nhiên liệu Euro II có hàm lượng lưu huỳnh lên tới 500 ppm (cao gấp 10 lần so với chuẩn Euro IV thông thường là 50 ppm). Việc chấp nhận loại dầu “đời cũ” này giúp hạ nhiệt giá bán lẻ xăng dầu đang tăng phi mã.

Để giảm thiểu tác động môi trường, loại dầu này chỉ được phép dùng cho các dòng xe sản xuất từ năm 2015 trở về trước, xe jeepney truyền thống (phương tiện công cộng phổ biến tại Philippines, các nhà máy phát điện và tàu biển.

Cơ quan năng lượng cho biết biện pháp mang tính tình thế, nhằm duy trì nguồn cung liên tục trong bối cảnh thị trường dầu mỏ toàn cầu biến động mạnh. Chính phủ đồng thời yêu cầu các doanh nghiệp xăng dầu phải tách biệt hoàn toàn nhiên liệu Euro-II với Euro-IV trong khâu lưu trữ, vận chuyển và phân phối, đồng thời dán nhãn cảnh báo rõ ràng để tránh gây hỏng hóc cho các dòng xe đời mới vốn yêu cầu nhiên liệu sạch.

Đây là một phần trong kế hoạch an ninh năng lượng của Chính phủ Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. bên cạnh việc áp dụng tuần làm việc 4 ngày và đàm phán nhập khẩu dầu từ các nguồn mới như Nga và Ấn Độ. Dù bị các nhóm môi trường chỉ trích là “bước lùi” trong nỗ lực chống biến đổi khí hậu, Chính phủ Philippines khẳng định đây là giải pháp tình thế bắt buộc để bảo vệ sinh kế của người dân lao động và duy trì ổn định kinh tế trong giai đoạn biến động địa chính trị toàn cầu.

Tuần trước, hàng nghìn tài xế xe jeepney đã xuống đường biểu tình trên khắp cả nước để phản đối việc giá dầu diesel trong nước tăng hơn gấp đôi sau khi giá dầu toàn cầu tăng vọt do cuộc chiến tranh Mỹ-Israel nhằm Iran.

Một chiếc xe jeepney đi ngang qua những người biểu tình phản đối việc tăng giá nhiên liệu liên quan đến chiến tranh Trung Đông tại một bến xe ở thành phố Quezon, Metro Manila. Ảnh : EPA

Chính phủ đã triển khai nhiều biện pháp khẩn cấp như trợ cấp nhiên liệu và hỗ trợ tiền mặt quy mô lớn bắt đầu từ ngày 13 tháng 3, nhằm giảm bớt gánh nặng cho ngành vận tải. Theo kế hoạch, các tài xế xe Jeepney truyền thống sẽ nhận được mức trợ cấp 5.000 PHP, trong khi các dòng Jeepney hiện đại và xe buýt có thể nhận mức hỗ trợ lên tới 10.000 PHP. Bên cạnh đó, các tài xế xe ba bánh (tricycle), taxi và xe công nghệ (TNVS) cũng được thụ hưởng các mức hỗ trợ dao động từ 4.500 đến 5.000 PHP.

Đáng chú ý, ngoài khoản trợ cấp xăng dầu trực tiếp, Bộ Phúc lợi và Phát triển Xã hội (DSWD) còn giải ngân thêm gói hỗ trợ tiền mặt khẩn cấp (AICS) trị giá 5.000 PHP cho các cá nhân đang trong tình trạng khủng hoảng tài chính. Chương trình đã bắt đầu ưu tiên triển khai cho các tài xế tại khu vực Metro Manila từ ngày 17/3 và dự kiến mở rộng ra toàn quốc từ ngày 6/4/2026. Để đảm bảo tính minh bạch và nhanh chóng, toàn bộ tiền hỗ trợ được chuyển trực tiếp vào tài khoản ngân hàng Landbank hoặc các ví điện tử như GCash và Maya của người dân. Đây là cơ chế hỗ trợ tự động được kích hoạt khi giá dầu thô thế giới vượt ngưỡng 80 USD/thùng, nhằm bảo vệ sinh kế cho hàng triệu tài xế, nông dân và ngư dân trên khắp quốc đảo.

Nhật Lệ

Nguồn: CNA, The Straits Times