Dứa gai - cây trồng chủ lực ở Ngọc Liên

Những năm gần đây, cây dứa gai đã trở thành cây trồng chủ lực, góp phần quan trọng trong phát triển kinh tế và nâng cao đời sống của người dân xã Ngọc Liên. Với lợi thế về điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu phù hợp cùng với sự quan tâm của cấp ủy, chính quyền địa phương, cây dứa đang mở ra hướng đi mới trong phát triển nông nghiệp hàng hóa trên địa bàn xã.

Người dân xã Ngọc Liên thu hoạch dứa.

Trước đây, gia đình ông Trần Văn Thuận ở thôn Minh Lâm có 10ha diện tích trồng cây cao su, mặc dù gia đình bỏ nhiều chi phí đầu tư, chăm sóc nhưng hiệu quả kinh tế không như kỳ vọng. Năm 2021, gia đình ông mạnh dạn chuyển đổi một số diện tích trồng cây cao su sang trồng 10ha dứa. Ông Thuận cho biết: “Nhờ hợp thổ nhưỡng, khí hậu và được chăm sóc đúng kỹ thuật nên cây dứa phát triển tốt. Năng suất dứa đạt 48 tấn/ha, cho thu nhập từ 200 đến 500 triệu đồng/ha/vụ”.

Bà Phạm Thị Hà, Chủ tịch UBND xã Ngọc Liên, cho biết: Xã Ngọc Liên có diện tích đất đồi rộng, thuận lợi cho phát triển các loại cây công nghiệp và cây trồng có giá trị kinh tế cao. Nhận thấy hiệu quả vượt trội của cây dứa so với nhiều loại cây trồng truyền thống, những năm qua người dân đã mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng, mở rộng diện tích trồng dứa. Đến nay, cây dứa được xác định là cây trồng mũi nhọn của địa phương, với diện tích lớn, mang lại nguồn thu nhập ổn định cho nhiều gia đình. Không chỉ mở rộng diện tích, người dân trong xã còn tích cực áp dụng tiến bộ khoa học - kỹ thuật vào sản xuất. Nhiều hộ gia đình đầu tư hệ thống tưới, sử dụng giống chất lượng cao và áp dụng quy trình chăm sóc theo hướng an toàn, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Một số diện tích dứa được sản xuất theo hướng công nghệ cao, góp phần giảm chi phí lao động, nâng cao giá trị kinh tế trên một diện tích canh tác. Nhiều hộ gia đình đã vươn lên làm giàu nhờ trồng dứa.

Đến nay, trên địa bàn xã đã phát triển được 1.400ha dứa (chỉ tính từ đầu năm 2026 đến nay, người dân trên địa bàn xã đã trồng gần 400ha). Theo tính toán, 1ha dứa cho năng suất từ 55 - 60 tấn. Tuy nhiên, sự phát triển quá nhanh về diện tích đang đẩy cây dứa Ngọc Liên trước nhiều rủi ro lớn, khi đầu tư cho 1ha dứa dao động từ 250 - 300 triệu đồng. Đặc biệt, từ tháng 5/2026 đến nay, thị trường đang bộc lộ những bất cập và dấu hiệu bất ổn lớn khi sản lượng cung đã vượt quá cầu, kết hợp với những biến động bất lợi từ tình hình kinh tế thế giới. Kênh tiêu thụ sản phẩm dứa của địa phương hiện chủ yếu phụ thuộc vào thương lái, dẫn đến nguy cơ người dân bị ép giá hoặc bị dừng thu mua là rất lớn. Vì vậy, giá dứa sụt giảm sâu, hiện tại chỉ còn 3.500 - 4.800 đồng/kg. Đối với dứa bán ăn tươi, mức giá cũng giảm, dao động từ 7.000 - 8.000 đồng/kg. Với chi phí đầu tư lớn, giá dứa giảm sâu đang khiến nguy cơ thua lỗ rất cao. Nhận diện rõ những rủi ro từ làn sóng “ồ ạt” trồng dứa, ngay từ khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Đảng ủy, UBND xã Ngọc Liên đã chủ động bám sát địa bàn, đồng thời đẩy mạnh công tác tuyên truyền, khuyến cáo bà con nông dân không tiếp tục phát triển mạnh, mở rộng diện tích cây dứa một cách tự phát khi chưa thực hiện được liên kết sản xuất và bao tiêu sản phẩm.

Trước thực trạng trên, UBND xã Ngọc Liên mong muốn đề nghị các cơ quan, sở, ngành chức năng của tỉnh quan tâm, hỗ trợ địa phương trong việc kết nối với các doanh nghiệp, nhà máy chế biến nông sản ngoài địa bàn để tìm hướng tiêu thụ dứa ổn định cho bà con nông dân.

Bài và ảnh: Khắc Công