Ba Lan cảnh báo sẽ "cứng rắn" với Ukraine

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk vừa cảnh báo Warsaw sẽ chuyển sang lập trường "cứng rắn và thực dụng" nếu Kyiv không xử lý tận gốc cuộc khủng hoảng lòng tin mới bùng phát giữa hai bên.

Phát biểu sau hội nghị thượng đỉnh EU-Tây Balkan, Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk đã kêu gọi Ukraine “khắc phục tình hình” và chịu trách nhiệm trong bối cảnh căng thẳng ngoại giao leo thang. Ảnh: APT

Căng thẳng giữa hai đồng minh thân cận ngay trong thời chiến leo thang sau quyết định ngày 26/5 của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. Theo đó, ông Zelensky đã ký sắc lệnh vinh danh một đơn vị đặc nhiệm Ukraine bằng danh hiệu “Anh hùng của UPA” (Quân đội Khởi nghĩa Ukraine) nhằm tưởng thưởng cho thành tích chiến đấu chống Nga. Quân đội Nghĩa dũng Ukraine (UPA) được người Ukraine tôn vinh là những chiến sĩ chiến đấu vì độc lập chống lại Liên Xô. Tuy nhiên, tại Ba Lan, lực lượng này bị coi là thủ phạm gây ra cuộc thanh trừng sắc tộc tại vùng Volhynia và Đông Galicia (1943–1945), khiến khoảng 100.000 dân thường Ba Lan thiệt mạng. Quốc hội Ba Lan đã công nhận sự kiện này là tội ác diệt chủng

Động thái này ngay lập tức vấp phải làn sóng phẫn nộ dữ dội từ giới chính trị và công chúng Ba Lan. Sự việc nghiêm trọng đến mức Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đang xem xét khả năng tước Huân chương Đại bàng Trắng, phần thưởng cao quý nhất của nhà nước Ba Lan từng trao cho ông Zelensky vào năm 2023.

Phát biểu trước giới truyền thông ngày 5/6, Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk chỉ trích đây là một “cuộc xung đột hoàn toàn không cần thiết” . Ông Tusk cảnh báo mối quan hệ song phương sẽ chuyển sang hướng tiếp cận kinh doanh “cứng rắn”, bớt đi sự đồng cảm nếu Ukraine không tôn trọng những nhạy cảm lịch sử.

Ông Donald Tusk nói: "Tôi đề nghị phía Ukraine xem xét nghiêm túc cuộc khủng hoảng lòng tin rõ ràng này. Tôi hiểu mong muốn của họ trong việc tôn vinh những người chống Liên Xô, nhưng Ba Lan không bao giờ chấp nhận việc tưởng niệm những kẻ đã sát hại người Ba Lan."

Quyết định vinh danh một đơn vị đặc nhiệm Ukraina của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã tạo ra rạn nứt với Ba Lan. Ảnh: Reuters.

Ông Tusk cảnh báo thêm, sự ủng hộ của Ba Lan và châu Âu là điều mà Ukraine đang rất cần vào lúc này. Nếu Kyiv từ chối tìm kiếm một thỏa hiệp, mối quan hệ song phương sẽ không còn chỗ cho sự thấu cảm, mà thay vào đó sẽ bị chi phối bởi “những hoạt động kinh doanh khắc nghiệt và thực dụng”. Một số chính trị gia Ba Lan thậm chí đã bắt đầu lên tiếng đòi chặn tiến trình gia nhập Liên minh Châu Âu (EU) của Ukraine.

Ukraine cho biết quyết định vinh danh không có ý xúc phạm Ba Lan. Hiện tại, các phái đoàn ngoại giao của Ba Lan và Ukraine đang tổ chức các cuộc đàm phán khẩn cấp tại Warsaw để tìm cách hạ nhiệt căng thẳng lịch sử

Nhật Lệ