Xã hội hóa - động lực thúc đẩy xây dựng nông thôn mới

Trong điều kiện ngân sách Nhà nước còn hạn chế, nhiều địa phương trong tỉnh đã và đang đã phát huy tinh thần tự lực, làm tốt công tác xã hội hóa, huy động sức dân và doanh nghiệp cùng tham gia xây dựng nông thôn mới (NTM).

Nhờ có kinh phí từ chương trình xã hội hóa xây dựng NTM, nhiều tuyến đường giao thông được thảm nhựa, trồng cây xanh 2 bên đường.

Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM những năm qua đã và đang tạo diện mạo mới cho nhiều vùng quê trong tỉnh. Tuy nhiên, để duy trì và nâng cao các tiêu chí, nhất là trong giai đoạn mới, khi chính quyền địa phương 2 cấp đi vào hoạt động còn nhiều khó khăn, việc xã hội hóa nguồn lực được xem là giải pháp hiệu quả.

Gần 5 tỷ đồng là số tiền thôn Hải Bình, xã Hồ Vương huy động được từ con em địa phương xa quê để đầu từ xây dựng NTM. Với số tiền này, thôn đã thực hiện thảm nhựa được gần 1km đường giao thông, chỉnh trang lại nhà văn hóa, trồng cây xanh và lắp hệ thống đèn điện cao áp chiếu sáng 2 bên đường... góp phần làm cho đường quê “sáng- xanh- sạch- đẹp”.

Nhờ đó, thôn Hải Bình đã đạt chuẩn NTM kiểu mẫu. Năm 2026 này, thôn đang tiếp tục thực hiện xã hội hoá để đầu tư hệ thống camera AI, xây dựng thôn thông minh.

Nhà văn hóa thôn Hải Bình, xã Hồ Vương được Nhân dân, con em đóng góp tiền, ngày công cải tạo lại khang trang hơn.

Ông Mai Văn Hữu, trưởng thôn Hải Bình, xã Hồ Vương cho biết: “Để huy động nguồn lực xã hội hóa, cán bộ thôn đến từng hộ dân, liên hệ trực tiếp với con em xa quê có điều kiện kinh tế giải thích rõ mục tiêu, ý nghĩa chương trình xây dựng NTM. Đồng thời, thôn xây dựng kế hoạch cụ thể về các hạng mục cần đầu tư, chi tiêu công khai minh bạch để mọi người được biết. Vì thế, chủ trương này được Nhân dân và con em địa phương rất đồng tình ủng hộ”.

Còn tại thôn Cộng Hà 2, xã Nông Cống, chương trình xã hội hóa xây dựng NTM cũng đang thu hút đông đảo mọi tầng lớp Nhân dân tham gia. Chỉ tính riêng năm 2025, Nhân dân và các doanh nghiệp do con em địa phương làm chủ đã đóng góp hơn 4 tỷ đồng để bê tông hóa hơn 2km đường giao thông. Hiện nay, Nhân dân trong thôn đang tiếp tục đóng góp để bê tông hóa thêm 3 tuyến đường nhánh vào các ngõ xóm, góp phần cùng xã Nông Cống về đích NTM trong năm 2026.

Phấn khởi có những con đường mới đi lại, bà Lê Thị Lan, thôn Cộng Hòa 2, xã Nông Cống chia sẻ: "Chúng tôi nhận thấy rõ lợi ích từ xây dựng NTM nên mặc dù kinh tế còn khó khăn nhưng vẫn tham gia đóng góp. Thôn đã linh hoạt theo cách chia nhỏ các khoản đóng góp theo nhiều vụ, đây là phương án rất hợp lý để mỗi người dân có thể chung tay xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp”.

Từ thực tiễn những mô hình, cách làm trên cho thấy, xã hội hóa nguồn lực không chỉ giúp giảm tải gánh nặng cho ngân sách Nhà nước mà còn huy động được sức dân, tạo sự đồng thuận, phát huy nội lực cộng đồng để xây dựng NTM bền vững. Đặc biệt, trong giai đoạn mới, sau khi sáp nhập, các địa phương còn nhiều khó khăn, trong khi nhiều công trình xây dựng lâu năm đã xuống cấp, đòi hỏi phải nâng cấp, tu bổ lại. Nhiều tiêu chí lại nâng cao hơn, vì vậy, cần một nguồn vốn đầu tư lớn để có thể hoàn thành.

Để công tác xã hội hóa huy động nguồn lực đạt hiệu quả lâu dài, chính quyền cơ sở trong tỉnh đã làm tốt công tác tuyên truyền; thực hiện nguyên tắc “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân thụ hưởng”; tạo môi trường minh bạch, công khai trong sử dụng, tránh tình trạng vận động đóng góp mang tính hình thức hoặc ép buộc. Nhận thấy lợi ích, ý nghĩa chương trình NTM mang lại, cộng đồng và doanh nghiệp ngày càng chủ động, tự nguyện tham gia đóng góp xây dựng các mô hình hiệu quả.

Nhờ có kinh phí từ nguồn lực xã hội hóa, hệ thống cơ sở vật chất hạ tầng nhiều địa phương đã được đầu tư đồng bộ, tạo ra diện mạo mới cho khu vực nông thôn, thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển. Đây cũng chính là động lực để chính quyền các địa phương tích cực vào cuộc, phấn đấu hoàn thành mục tiêu NTM giai đoạn 2026- 2030.

Hương Hạnh