Mỹ thúc giục châu Âu tăng cường đóng góp quân sự cho NATO

Mỹ kỳ vọng các đồng minh châu Âu trong Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) và Canada nhanh chóng tăng cường đóng góp về không quân và hải quân cho liên minh trong bối cảnh Washington từng bước giảm bớt vai trò ở một số lĩnh vực quân sự trọng yếu.

Đại tướng Không quân Mỹ Alexus Grynkewich, Tư lệnh Bộ Chỉ huy châu Âu của Mỹ (EUCOM) kiêm Tư lệnh Tối cao các lực lượng đồng minh NATO tại châu Âu (SACEUR), tại Washington, ngày 12/3/2026. Ảnh: Reuters.

Phát biểu ngày 3/6, Tư lệnh Tối cao NATO tại châu Âu, Đại tướng Không quân Mỹ Alexus Grynkewich cho biết các nước đồng minh có thể sớm tăng cường số lượng máy bay có người lái, máy bay không người lái và tàu hải quân tham gia các kế hoạch phòng thủ của NATO, khi Mỹ điều chỉnh lực lượng và tái phân bổ nguồn lực sang những khu vực ưu tiên khác.

Tuyên bố trên được đưa ra sau khi chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump quyết định thu hẹp một phần năng lực quân sự mà Washington cam kết dành cho NATO trong khuôn khổ Mô hình Lực lượng NATO – cơ chế tập hợp các lực lượng có thể được kích hoạt trong trường hợp xảy ra khủng hoảng hoặc xung đột.

Trong thời gian qua, Tổng thống Trump nhiều lần nhấn mạnh các nước châu Âu cần đảm nhận vai trò lớn hơn trong nhiệm vụ bảo đảm an ninh và phòng thủ của lục địa này. Theo đó, Mỹ đã thông báo với các đồng minh về kế hoạch giảm một số đóng góp cho NATO, bao gồm các năng lực liên quan đến máy bay tiếp dầu, tiêm kích, máy bay không người lái và tàu hải quân.

Các biểu ngữ được treo bên ngoài trụ sở NATO trước thềm cuộc họp của các bộ trưởng ngoại giao liên minh tại Brussels (Bỉ), ngày 28/11/2023. Ảnh: Reuters.

Mặc dù Washington chưa công bố chi tiết kế hoạch điều chỉnh, song theo các nguồn tin quân sự được Reuters dẫn lại, việc cắt giảm sẽ tác động đến nhiều loại khí tài hiện đang được dành cho các nhiệm vụ của NATO.

Trong tuyên bố bằng văn bản sau cuộc họp các nhà hoạch định quân sự NATO tại Brussels, Tướng Grynkewich cho rằng liên minh hiện tồn tại sự phụ thuộc quá lớn vào năng lực quân sự của Mỹ. Ông nhấn mạnh việc điều chỉnh này là cần thiết trong bối cảnh Mỹ phải chuẩn bị cho khả năng cùng lúc đối mặt với nhiều thách thức an ninh tại các khu vực khác nhau trên thế giới.

Theo ông, các đồng minh châu Âu và Canada hiện đã có đủ tiềm lực để từng bước đảm nhận những nhiệm vụ mà Mỹ giảm bớt, đặc biệt trong các lĩnh vực không quân và hải quân.

Về phía NATO, người phát ngôn Bộ Tư lệnh Quân sự NATO, Đại tá Martin O'Donnell khẳng định liên minh không cho rằng các thay đổi trên sẽ tạo ra khoảng trống trong năng lực phòng thủ. Theo ông, nhiều quốc gia thành viên đã sở hữu hoặc sắp có đủ năng lực cần thiết để bù đắp phần đóng góp giảm đi từ phía Mỹ.

Thanh Hằng