Mỹ - Iran tấn công trả đũa: Hy vọng mong manh cho thỏa thuận hòa bình.

Chỉ một tuần sau khi ký kết bản ghi nhớ 14 điểm nhằm chấm dứt xung đột và định hình lại cục diện Trung Đông, căng thẳng giữa Mỹ và Iran bất ngờ leo thang trở lại sau một loạt vụ ăn miếng trả miếng bằng quân sự tại eo biển Hormuz

Quân đội Mỹ đã tấn công Iran vào ngày 26 tháng 6 để đáp trả vụ tấn công bằng máy bay không người lái của Iran nhằm vào một tàu chở hàng ở eo biển Hormuz, mỗi nước đều cáo buộc nước kia vi phạm các điều khoản của thỏa thuận ngừng bắn đạt được tuần trước. Ảnh: Hamid Nadimi/ AP

Quân đội Mỹ ngày 26/6 đã tiến hành các cuộc không kích dồn dập vào miền nam Iran. Các mục tiêu bị oanh tạc bao gồm địa điểm lưu trữ tên lửa, bãi phóng máy bay không người lái (UAV) và các trạm radar ven biển của Iran (gần cảng Sirik).

Ngay lập tức, ngày 27/6, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đã phóng tên lửa đáp trả vào các vị trí quân sự của Mỹ trong khu vực, đồng thời khẳng định đã đẩy lùi một cuộc tấn công nhằm vào đảo Sirik trên eo biển Hormuz. IRGC cảnh báo: “Nếu hành động gây hấn lặp lại, phản ứng tiếp theo sẽ còn mạnh mẽ hơn”.

Cuộc đụng độ bắt nguồn từ vụ việc trước đó ngày 25/6. Tàu chở hàng Ever Lovely đăng ký tại Singapore, do Tập đoàn Hàng hải Evergreen (Đài Loan) vận hành, đã bị trúng đạn pháo và UAV ngoài khơi bờ biển Oman khi đang di chuyển qua eo biển Hormuz. Dù không có thương vong về người và con tàu vẫn tiếp tục hành trình, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã lập tức phản ứng giận dữ , gọi đây là hành vi “ngu ngốc” vi phạm thỏa thuận của Iran.

Phát biểu tại Nhà Trắng, ông Trump cho biết:"Họ đã bắn ít nhất 4 UAV tấn công một chiều. Chúng ta bắn hạ 3 chiếc, chiếc thứ 4 đã đâm trúng boong trên của một con tàu lớn và rất đắt tiền. Họ không nên làm vậy, rồi các bạn sẽ biết thôi",

Phía Iran phản pháo cáo buộc này. Ông Ebrahim Azizi, người đứng đầu Ủy ban An ninh Quốc gia của Quốc hội Iran, tuyên bố: "Eo biển Hormuz do Iran cai trị. Đừng nhầm lẫn giữa kiểm soát hàng hải và leo thang căng thẳng. Đây không phải vi phạm thỏa thuận, đây là việc quản lý thỏa thuận".

Trước đó, Tehran từng đe dọa sẽ tái phong tỏa eo biển do bức xúc trước việc Israel (đồng minh của Mỹ) tiếp tục oanh tạc Lebanon, vi phạm các điều khoản cốt lõi trong bản ghi nhớ ký ngày 17/6.

Các tàu thuyền tại eo biển Hormuz, nhìn từ Musandam, Oman, ngày 24 tháng 6 năm 2026. (Ảnh: REUTERS)

Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) thông báo tạm dừng ngay lập tức chiến dịch giải cứu các tàu bị mắc kẹt. Hiện mới chỉ có 115 tàu rời đi an toàn, vẫn còn khoảng 500 tàu khác đang bị kẹt lại trong khu vực nguy hiểm.

Công ty dữ liệu hàng hải Windward nhận định niềm tin thương mại vừa được củng cố một tuần qua đã bị giáng đòn mạnh, tốc độ bình thường hóa dòng chảy tàu chở dầu thô đã chậm lại đáng kể.

Cảnh báo về tình hình hiện tại, Phó Tổng thống Mỹ JD Vance cho biết: "Iran đã ký một thỏa thuận ngừng bắn. Chúng tôi tôn trọng nó. Bạo lực sẽ bị đáp trả bằng bạo lực. Nếu họ có bất đồng, họ có thể gọi điện thoại cho chúng tôi".

Nhật Lệ