Đồng minh rạn nứt: Thủ tướng Anh phản pháo đe dọa rút khỏi NATO của ông Trump

Ngày 10/4, Thủ tướng Anh Keir Starmer đã kết thúc chuyến công du vùng Vịnh bằng tuyên bố khẳng định việc duy trì liên minh NATO phục vụ trực tiếp cho lợi ích chiến lược của Mỹ. Phát biểu được đưa ra trong bối cảnh London đang nỗ lực xoa dịu những đe dọa rút khỏi liên minh từ Tổng thống Donald Trump, đồng thời tìm cách thiết lập một liên minh quốc tế nhằm mở lại các tuyến hàng hải huyết mạch tại Eo biển Hormuz.

Thủ tướng Anh Keir Starmer phát biểu trước giới truyền thông tại sân bay Doha, Qatar vào ngày 10 tháng 4 năm 2026. Ảnh: AFP/Pool

Phát biểu tại điểm dừng chân cuối cùng là Qatar vào ngày 10/4, Thủ tướng Anh Keir Starmer nhấn mạnh NATO là một “liên minh phòng thủ” đã duy trì hòa bình trong nhiều thập kỷ.

Ông Starmer nhấn mạnh rằng việc duy trì vai trò của NATO không chỉ phục vụ lợi ích của châu Âu mà còn mang lại lợi ích trực tiếp cho Mỹ. Theo ông, liên minh này đã góp phần bảo đảm an ninh trong nhiều thập kỷ, song các quốc gia châu Âu cũng cần tăng cường đóng góp để chia sẻ trách nhiệm nhiều hơn.

Phát biểu của ông Starmer được xem là phản ứng trước những chỉ trích gần đây từ Tổng thống Donald Trump, người từng nhiều lần đề cập khả năng rút Mỹ khỏi NATO sau khi các đồng minh không tham gia chiến dịch quân sự liên quan đến Iran.

Thủ tướng Anh cho biết ông đã có cuộc điện đàm với ông Trump vào tối 9-4. Liên quan đến nội dung cuộc điện đàm với Tổng thống Mỹ, Thủ tướng Anh cho biết hai bên đã ưu tiên thảo luận về một “kế hoạch thực tế” nhằm đảm bảo lưu thông tại eo biển Hormuz. Ông Starmer cũng chuyển lời từ các nhà lãnh đạo vùng Vịnh về việc phản đối mọi hình thức “thu phí hoặc hạn chế” đối với tuyến đường thủy này.

Trong bối cảnh đó, Anh đang thúc đẩy ý tưởng thành lập một liên minh gồm hơn 30 quốc gia, kết hợp cả biện pháp ngoại giao và quân sự, nhằm bảo đảm an toàn cho tàu thuyền qua lại khu vực chiến lược này.

Ông Starmer cũng bày tỏ lo ngại trước những hệ lụy kinh tế từ căng thẳng hiện nay, đặc biệt là biến động mạnh của giá năng lượng. Thủ tướng Anh, cho rằng sinh kế của người dân Anh không nên bị ảnh hưởng bởi những quyết định đơn phương từ các cường quốc.

Trước đó, ông từng chỉ ra rằng các quyết định từ Tổng thống Nga Vladimir Putin và ông Trump đang góp phần làm gia tăng chi phí sinh hoạt đối với người dân và doanh nghiệp.

Thủ tướng Keir Starmer gặp gỡ Thái tử Ả Rập Xê Út Mohammed bin Salman Al Saud trong chuyến thăm thành phố Jeddah, ngày 8 tháng 4 năm 2026. Ảnh : Số 10 Phố Downing

Chuyến công du tới Saudi Arabia, UAE, Bahrain và Qatar của Thủ tướng Keir Starmer được giới quan sát đánh giá là nỗ lực chiến lược của London nhằm củng cố an ninh khu vực thông qua việc tìm kiếm giải pháp giảm bớt căng thẳng giữa Mỹ và Iran. Song song với mục tiêu ổn định chính trị, Anh đặc biệt chú trọng bảo vệ các tuyến hàng hải thiết yếu tại eo biển Hormuz để đảm bảo dòng chảy thương mại toàn cầu không bị gián đoạn. Qua đó, chính phủ của ông Starmer cũng kỳ vọng xác lập vị thế của Anh như một cầu nối trung gian quan trọng, giúp hài hòa các ưu tiên trong chính sách “Nước Mỹ trên hết” của Tổng thống Donald Trump với lợi ích chiến lược của các đồng minh truyền thống.

Nhật Lệ

Nguồn: The Independent, The Jakartapost.