Các nước Trung Đông tìm tuyến vận chuyển năng lượng thay thế eo biển Hormuz

Trong bối cảnh căng thẳng giữa Mỹ và Iran tiếp tục leo thang, nhiều quốc gia Trung Đông đang đẩy mạnh phát triển các tuyến vận chuyển năng lượng thay thế nhằm giảm sự phụ thuộc vào eo biển Hormuz và eo biển Bab el-Mandeb - hai tuyến hàng hải huyết mạch của hoạt động xuất khẩu dầu khí trong khu vực.

Các tàu thuyền và tàu chở dầu trong eo biển Hormuz ngoài khơi Musandam, Oman, ngày 18/4/2026. Ảnh: Reuters.

Theo truyền thông quốc tế, hoạt động hàng hải qua hai eo biển chiến lược này gần đây bị gián đoạn, ảnh hưởng đến xuất khẩu năng lượng của nhiều nước vùng Vịnh. Trước tình hình đó, các chính phủ và doanh nghiệp năng lượng trong khu vực đang thúc đẩy xây dựng đường ống dẫn dầu, mở rộng cảng biển và phát triển các hành lang vận tải mới để giảm rủi ro đối với chuỗi cung ứng năng lượng.

Tại Saudi Arabia, chính phủ đang mở rộng hệ thống đường ống dẫn dầu nối các mỏ dầu ở miền Đông với cảng Yanbu trên bờ Biển Đỏ, cho phép vận chuyển dầu thô không phải đi qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, nếu các tàu chở dầu không thể đi qua eo biển Bab el-Mandeb do tình hình an ninh tại khu vực, hàng hóa sẽ phải di chuyển theo tuyến phía Bắc qua kênh đào Suez và Địa Trung Hải, khiến thời gian và chi phí vận chuyển tăng đáng kể.

Trong khi đó, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) đang đẩy nhanh kế hoạch mở rộng cảng Fujairah ở phía Đông Nam eo biển Hormuz. Hiện cảng này xuất khẩu khoảng 1,8 triệu thùng dầu/ngày và dự kiến sẽ nâng công suất lên 3,6 triệu thùng/ngày vào cuối năm 2027, tạo thêm năng lực xuất khẩu không phụ thuộc vào tuyến hàng hải qua eo biển Hormuz.

Kuwait cũng đang thảo luận với các nước láng giềng về khả năng mở rộng hệ thống đường ống xuyên biên giới nhằm vận chuyển dầu thô ra các cảng xuất khẩu mà không phải đi qua eo biển Hormuz.

Đối với Iraq, nước này hiện sử dụng đội xe bồn để vận chuyển dầu tới các cảng trên bờ Địa Trung Hải của Syria phục vụ xuất khẩu, đồng thời lên kế hoạch xây dựng các tuyến đường ống mới và khôi phục các đường ống cũ nhằm đa dạng hóa các tuyến vận chuyển dầu mỏ.

Các động thái trên cho thấy các quốc gia Trung Đông đang đẩy nhanh chiến lược đa dạng hóa hạ tầng xuất khẩu năng lượng, nhằm giảm thiểu tác động từ những bất ổn an ninh tại các tuyến hàng hải chiến lược và bảo đảm duy trì nguồn cung năng lượng cho thị trường thế giới.

Minh Phương

Nguồn: CCTV.