Vững bền thế trận lòng dân nơi biên cương

Giữa trùng điệp núi rừng phía Tây xứ Thanh, bản Pù Đứa (xã Quang Chiểu) đang từng ngày thay da đổi thịt. Từ những bước chân bám bản của người lính biên phòng, sự đồng lòng của cấp ủy, chính quyền và Nhân dân, một “thế trận lòng dân” bền chặt đã được vun đắp, trở thành lá chắn vững chắc bảo vệ biên cương.

Đồn Biên phòng Quang Chiểu tổ chức lễ khánh thành cổng chào bản Pù Đứa, xã Quang Chiểu.

“Cột mốc sống” nơi biên cương

Cách trung tâm xã Quang Chiểu hơn 7km, Pù Đứa - bản đồng bào Mông có 75 hộ với 404 nhân khẩu, trước kia gần như tách biệt với thế giới bên ngoài bởi những con đường đất cheo leo, cái đói, cái nghèo và những hủ tục.

Nhưng hôm nay, Pù Đứa đã khác. Điện đã về bản, đường bê tông nối dài đến từng ngõ nhỏ, những nếp nhà mới mọc lên giữa triền núi. Nhắc đến Pù Đứa, nhiều người nhớ ngay đến câu chuyện của anh Lâu Văn Lâu, người dân tộc Mông, những năm qua, đều đặn mỗi tháng hai lần băng rừng, vượt suối, leo gần 2.000m lên đỉnh núi Đá Đỏ để kiểm tra, chăm sóc cột mốc G8, phân định ranh giới giữa xã Quang Chiểu với bản Phiềng Khạy, cụm Mường Pùn, huyện Viêng Xay, tỉnh Hủa Phăn (Lào). Hành trình ấy không hề dễ dàng; mỗi chuyến đi kéo dài nhiều giờ đồng hồ qua những sườn núi dựng đứng, đường trơn trượt và thời tiết khắc nghiệt. Thế nhưng với anh Lâu, bảo vệ cột mốc đã trở thành việc làm thường xuyên như chăm sóc chính ngôi nhà của mình. Điều đặc biệt là tinh thần ấy được truyền lại từ người cha - già làng Lâu Văn Hự. Hơn 30 năm trước, cụ Hự tình nguyện nhận chăm sóc cột mốc biên giới và coi đó như người thân trong gia đình. Hôm nay, người cha đã già yếu, nhưng ngọn lửa trách nhiệm ấy vẫn được người con tiếp nối.

Ở Pù Đứa cũng như nhiều bản vùng biên khác, tiếng nói của già làng, trưởng bản và người có uy tín luôn có sức lan tỏa đặc biệt. Nhận thức rõ điều đó, Đồn Biên phòng Quang Chiểu đã phát huy vai trò nòng cốt của các già làng, trưởng bản, người có uy tín trong cộng đồng. Bằng uy tín và sự gương mẫu của mình, những người “giữ lửa” đã trở thành cầu nối giữa lực lượng biên phòng với Nhân dân, vận động bà con xóa bỏ hủ tục, không tiếp tay cho tội phạm, không vượt biên trái phép, không tham gia các hoạt động vi phạm pháp luật.

Khi bộ đội “bốn cùng” với dân

Thực hiện Chỉ thị số 01/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về đẩy mạnh phong trào “Toàn dân tham gia bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia trong tình hình mới”, nhiều năm qua, Đồn Biên phòng Quang Chiểu đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp xây dựng thế trận biên phòng toàn dân. Công tác tuyên truyền luôn được đơn vị đặc biệt coi trọng. Từ các buổi họp bản, sinh hoạt chi bộ đến hệ thống loa truyền thanh, “Tiếng loa biên phòng” hay các buổi tuyên truyền lưu động, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước được chuyển tải bằng nhiều hình thức gần gũi, dễ hiểu.

Thượng tá Lê Văn Toản, Chính trị viên Đồn Biên phòng Quang Chiểu, cho biết: Đơn vị luôn xác định phương châm “lấy người dân khu vực biên giới làm trung tâm”, coi xây dựng niềm tin trong Nhân dân là nền tảng quan trọng để bảo vệ vững chắc chủ quyền lãnh thổ. Theo đó, cán bộ, chiến sĩ đơn vị thực hiện bằng những việc làm cụ thể với phương châm “bốn cùng” (cùng ăn, cùng ở, cùng làm, cùng nói tiếng dân tộc).

Không quản đường sá xa xôi, cán bộ biên phòng thường xuyên bám bản, học tiếng Mông, tìm hiểu phong tục, tập quán để gần dân, hiểu dân và giúp dân. Những cuộc trò chuyện bằng chính tiếng nói của đồng bào đã dần xóa đi khoảng cách, tạo nên sự gắn bó như người thân trong một gia đình. Các mô hình tự quản đường biên, cột mốc; tự quản an ninh trật tự ở thôn, bản ngày càng được củng cố, phát huy hiệu quả, góp phần xây dựng thế trận biên phòng toàn dân ngày càng vững chắc.

Nhiều năm qua, cùng với nhiệm vụ bảo vệ biên giới, Đồn Biên phòng Quang Chiểu đã triển khai nhiều chương trình an sinh như “Nâng bước em tới trường”, “Con nuôi đồn biên phòng”, “Mẹ đỡ đầu”, “Xuân biên phòng ấm lòng dân bản”... Đặc biệt, năm 2024, bản Pù Đứa được lựa chọn xây dựng mô hình “Bản sáng vùng biên”. Hàng trăm lượt cán bộ, chiến sĩ đã cùng người dân san lấp hơn 500m đường vào nhà văn hóa, đổ bê tông hơn 200m đường nội bản, trồng 1.500 cây trám tạo cảnh quan và sinh kế lâu dài cho người dân. Đơn vị còn phối hợp hỗ trợ các mô hình phát triển sản xuất với tổng kinh phí hơn 50 triệu đồng; tham mưu đầu tư công trình thủy lợi và hệ thống kênh mương, đường ống dài gần 3km phục vụ tưới tiêu cho 5,5ha đất sản xuất với tổng kinh phí hơn 5 tỷ đồng; xây dựng công trình nước sạch trị giá 2,569 tỷ đồng phục vụ toàn bộ 75 hộ dân trong bản.

Không chỉ đồng hành cùng người dân trong phát triển kinh tế, giữ gìn an ninh biên giới, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Quang Chiểu còn kiên trì “gieo con chữ” cho đồng bào Mông ở bản Pù Đứa. Khi màn đêm buông xuống, nhà văn hóa bản lại sáng đèn. Sau một ngày lên nương, nhiều học viên ở các độ tuổi khác nhau, từ thanh niên đến những người đã ngoài 40, 50 tuổi, lại tập trung đến lớp học xóa mù chữ do chính cán bộ biên phòng trực tiếp đứng lớp. Những nét chữ còn ngượng nghịu, những phép tính đơn giản được các thầy giáo mang quân hàm xanh kiên nhẫn cầm tay hướng dẫn từng người.

Ở Pù Đứa hôm nay, sự bình yên không chỉ được tạo nên bởi những cột mốc biên giới, những đường tuần tra hay các tổ công tác ngày đêm bám địa bàn, mà còn được dựng xây từ niềm tin của người dân đối với những người lính mang quân hàm xanh.

Bài và ảnh: Tuấn Khoa