Phong trào “Bình dân học vụ số” ở Pù Nhi

Pù Nhi là xã biên giới còn nhiều khó khăn, địa bàn rộng, dân cư phân bố không tập trung, giao thông giữa các bản còn nhiều trở ngại. Triển khai kế hoạch của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Thanh Hóa về thực hiện phong trào “Bình dân học vụ số”, Đảng ủy xã Pù Nhi đã lựa chọn hướng đi phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương. Triển khai xây dựng mô hình “Đội Bình dân học vụ số lưu động”, Đảng ủy xã giao Công an xã phối hợp với Đoàn Thanh niên thành lập 13 đội với 65 thành viên. Mỗi đội gồm một cán bộ, chiến sĩ công an và bốn đoàn viên thanh niên.

“Đội Bình dân học vụ số lưu động” xã Pù Nhi hướng dẫn người dân truy cập dịch vụ công trực tuyến.

Thay vì chờ người dân đến các điểm hướng dẫn tập trung, các Đội Bình dân học vụ số lưu động trực tiếp mang kiến thức số đến từng bản làng. Vào các ngày “Thứ Bảy tình nguyện vì công dân số”, ngoài hai điểm hỗ trợ tại trụ sở Công an xã và UBND xã, các đội đồng loạt xuống nhà văn hóa các bản để hướng dẫn người dân sử dụng điện thoại thông minh, truy cập internet an toàn, cài đặt và sử dụng ứng dụng VNeID, thực hiện dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt, tra cứu thông tin, phản ánh kiến nghị trên môi trường số và nhận diện các thủ đoạn lừa đảo trên không gian mạng.

Một nội dung được người dân hưởng ứng là chương trình xây dựng “Khu dân cư không dùng tiền mặt”. Lực lượng đoàn viên, công an trực tiếp hỗ trợ 100% hộ kinh doanh và tiểu thương tại chợ trung tâm xã tạo mã QR thanh toán, hướng dẫn người dân sử dụng hình thức thanh toán điện tử.

Để người cao tuổi, phụ nữ và đồng bào dân tộc thiểu số tiếp cận công nghệ, mỗi đoàn viên thanh niên thành viên Tổ công nghệ số cộng đồng được phân công phụ trách từng hộ gia đình, trực tiếp hướng dẫn trên chính chiếc điện thoại của người dân. Không chỉ dừng lại ở việc giới thiệu ứng dụng, các thành viên kiên trì hướng dẫn từng thao tác như đăng nhập tài khoản định danh điện tử, thanh toán trực tuyến, tra cứu thông tin, nộp hồ sơ trực tuyến hay nhận biết các hình thức lừa đảo trên mạng. Người hướng dẫn chỉ hoàn thành nhiệm vụ khi người dân có thể tự thực hiện được các thao tác cần thiết.

Trên địa bàn xã Pù Nhi còn triển khai mô hình “Mỗi học sinh - Một người thân số hóa”. Mỗi học sinh được giao nhiệm vụ hướng dẫn ít nhất một người thân sử dụng các nền tảng số cơ bản như VNeID, dịch vụ công trực tuyến, thanh toán điện tử và các kỹ năng bảo đảm an toàn trên không gian mạng. Từ những bài học trên lớp, các em trở thành cầu nối đưa tri thức số đến từng gia đình “giảng viên đặc biệt” trong gia đình.

Sau gần một năm triển khai, phong trào “Bình dân học vụ số” trên địa bàn đã tạo được những chuyển biến tích cực. Các hoạt động đã thu hút 3.145 lượt người tham gia; 3.098 người được hướng dẫn sử dụng các nền tảng số. Đặc biệt, lực lượng chức năng đã kịp thời phát hiện, ngăn chặn 3 vụ việc có dấu hiệu lừa đảo trên không gian mạng, góp phần bảo vệ tài sản của người dân. Đến hết tháng 6/2026, toàn xã có 5.697/6.076 công dân được cấp căn cước điện tử, đạt 93,76%; 3.792/5.307 tài khoản định danh điện tử đủ điều kiện đã được kích hoạt thành công, đạt 71,45%. Đây là những nền tảng quan trọng để xây dựng công dân số và phát triển xã hội số trên địa bàn.

Bài và ảnh: Minh Hiếu