Nông dân thời công nghệ 4.0

Nhiều nông dân bắt kịp xu thế phát triển, chịu khó học hỏi, “dám nghĩ, dám làm”, nâng cao trình độ, mạnh dạn thay đổi phương thức canh tác, chủ động tiếp cận, ứng dụng khoa học, công nghệ vào sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Qua đó không chỉ phát triển kinh tế gia đình mà còn giúp tạo việc làm cho nhiều lao động tại địa phương, góp phần thực hiện thành công tái cơ cấu nông nghiệp và XDNTM bền vững.

Anh Thạch Văn Hiểu, Giám đốc Công ty TNHH Nước mắm Cự Nham với sản phẩm OCOP 3 sao của công ty.

Kế nghiệp xưởng mắm từ cha mình, anh Thạch Văn Hiểu, chủ thương hiệu “Nước mắm Cự Nham” xã Tiên Trang đã có nhiều đổi mới trong sản xuất, phát triển thị trường cho sản phẩm mắm quê hương. Một trong những nét đặc biệt làm nên thương hiệu nước mắm Cự Nham chính là nước mắm hoàn toàn làm thủ công, không có hóa chất. Hiện nay, quy mô nhà xưởng 2.000m2, 600 chum sành, 11 bể chuyên sản xuất nước mắm và mắm tôm, mắm chua các loại; sản lượng mỗi năm từ 50.000 đến 60.000 lít nước mắm và trên 15 tấn mắm tôm, mắm chua các loại được tiêu thụ. Cơ sở còn có 2 tàu chuyên thu mua nguyên liệu tươi ngay ngoài biển, lựa chọn và phân loại cụ thể từng loại cá để làm ra những sản phẩm đáp ứng về chất lượng. Đặc biệt, các sản phẩm nước mắm Cự Nham đã có mặt trên kệ hàng ở các siêu thị, các cửa hàng trong và ngoài tỉnh, tham gia trưng bày sản phẩm tại nhiều hội chợ thương mại. Cơ sở sản xuất tạo việc làm thường xuyên cho 7 lao động và 30 lao động thời vụ tại địa phương.

Với mong muốn nước mắm địa phương ngày một phát triển, năm 2019, anh Hiểu đã thành lập Công ty TNHH Nước mắm Cự Nham. Các sản phẩm mắm truyền thống từ công ty đã được Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam công nhận Bảo hộ chỉ dẫn địa lý. Năm 2021, sản phẩm nước mắm Cự Nham và moi khô Cự Nham của công ty đã được công nhận sản phẩm OCOP 4 sao và 3 sao cấp tỉnh. Năm 2022, sản phẩm mắm tôm Cự Nham được công nhận OCOP 3 sao cấp tỉnh, là niềm tự hào, động lực để anh tiếp tục gìn giữ, phát triển nghề làm mắm của cha ông.

Anh Thạch Văn Hiểu cho biết: "Để nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm nước mắm truyền thống trên thị trường, tôi đã chú trọng đầu tư dây chuyền công nghệ, đổi mới nhãn mác bao bì, chủ động tiếp cận và ứng dụng chuyển đổi số vào quá trình sản xuất, kinh doanh. Thực hiện hiệu quả việc quảng bá, tiếp thị và bán hàng trên các sàn thương mại điện tử, mạng xã hội, xây dựng web bán hàng, sàn thương mại điện tử, tiktok, facebook, zalo; ứng dụng công nghệ về truy xuất nguồn gốc và quản lý chất lượng sản phẩm".

Tận dụng lợi thế, tiềm năng của địa phương là một xã vùng biển có nguồn lợi hải sản dồi dào, anh Phạm Văn Hoan, thôn 10, xã Quảng Ninh đã đầu tư mô hình chế biến hải sản. Từ mô hình này, mỗi năm gia đình anh có thu nhập trên 1 tỷ đồng, là một trong những điển hình làm kinh tế giỏi ở địa phương.

Năm 1999, xuất phát ban đầu là hộ thu mua và sơ chế hải sản tươi sống phục vụ Nhân dân địa phương. Từ một cơ sở sản xuất nhỏ lẻ, vốn đầu tư ít, năm 2012 anh Hoan mở rộng thành xưởng chế biến hiện đại. Gia đình anh chủ động nguồn nguyên liệu từ hợp đồng thu mua với ngư dân, đảm bảo truy xuất nguồn gốc, sản phẩm chế biến vừa cung cấp cho các xã, tỉnh và trực tiếp phục vụ tại nhà hàng. Với quy mô cơ sở sản xuất 2.500m2, vốn đầu tư 35 tỷ đồng, doanh thu hàng năm đã trừ chi phí đạt 1,5 tỷ đồng, thu nhập bình quân đầu người đạt 170 triệu đồng/năm. Cơ sở của anh tạo việc làm cho 115 lao động ở địa phương, trong đó có 35 lao động thường xuyên và 80 lao động thời vụ, với mức bình quân thu nhập từ 6 - 8 triệu đồng/người/tháng.

Anh Phạm Văn Hoan cho biết: "Chuyển đổi số cho phép tôi kiểm soát chính xác các yếu tố như nhiệt độ, độ ẩm, thời gian chế biến, giúp sản phẩm đạt tiêu chuẩn chất lượng cao hơn. Quy trình sản xuất được số hóa giúp giảm thiểu sai sót do con người, từ đó giảm tỷ lệ sản phẩm lỗi và hỏng hóc. Điều này không chỉ tiết kiệm chi phí mà còn nâng cao uy tín thương hiệu. Chất lượng sản phẩm ổn định và quy trình sản xuất minh bạch giúp doanh nghiệp xây dựng thương hiệu uy tín trên thị trường. Khách hàng ngày càng quan tâm đến nguồn gốc, quy trình sản xuất sản phẩm và chuyển đổi số giúp doanh nghiệp đáp ứng được yêu cầu này".

Hiện nay, tất cả các công đoạn của dây chuyền sản xuất, anh đều sử dụng cảm ứng, điều khiển bằng máy tính bảng, bao gồm máy tách màu, máy sấy, máy hấp, máy ép, máy sàng và 5 kho đông lạnh đều sử dụng cảm ứng. Cùng với nguồn khách hàng ổn định từ trước nên hoạt động sản xuất, kinh doanh của cơ sở ngày càng phát triển. Bằng kinh nghiệm chắt lọc được qua nhiều năm làm nghề cùng với những kiến thức học tập được, các mặt hàng chế biến của gia đình anh dần được cải thiện cả về chất lượng, lẫn hình thức.

Bà Vũ Thị Thanh Xuân, Phó trưởng Ban Thường trực Ban Công tác Nông dân (Hội Nông dân tỉnh), cho biết: "Sự chủ động bắt nhịp công nghệ số, tự học hỏi kiến thức qua các sản phẩm công nghệ đã giúp nông dân có những kiến thức nhất định về đối tượng sản xuất, nhu cầu thị trường; từng bước thay đổi cách nghĩ, cách làm; chủ động hơn trong sản xuất, kinh doanh, từng bước làm giàu cho các hộ gia đình. Với vai trò là đơn vị kết nối, hỗ trợ nông dân, thời gian tới hội sẽ phối hợp với các đơn vị liên quan để tổ chức, tạo điều kiện cho cán bộ, hội viên, nông dân đi nghiên cứu, học tập, lao động, quảng bá nông sản, hàng hóa trong và ngoài tỉnh để nông dân có cơ hội học hỏi kinh nghiệm, quảng bá sản phẩm, tìm kiếm đầu ra cho nông sản".

Bài và ảnh: Hoàng Lan