Kiến tạo tương lai số - nâng tầm vị thế xứ Thanh

Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang diễn ra mạnh mẽ, chuyển đổi số đã trở thành xu thế tất yếu để các địa phương bứt phá phát triển. Với quyết tâm cao và hành động quyết liệt, tỉnh Thanh Hóa đang đẩy mạnh quá trình chuyển đổi số toàn diện trên các lĩnh vực nhằm hiện thực hóa mục tiêu trở thành cực tăng trưởng mới ở khu vực Bắc Trung Bộ và cả nước.

Trung tâm IOC Thanh Hóa. Ảnh: Hoàng Đông.

Cùng với cả nước, Thanh Hóa đang đẩy mạnh triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Đây không chỉ là nhiệm vụ chính trị quan trọng mà là cuộc cách mạng toàn diện về tư duy, định vị lại vị thế của tỉnh thành một “cực tăng trưởng số” năng động của khu vực và cả nước, khẳng định bước đi chiến lược trong kiến tạo tương lai số và nâng tầm vị thế của địa phương.

Sự chuyển mình ấy bắt đầu từ một hệ thống chỉ đạo xuyên suốt. Ngay sau khi Nghị quyết số 57-NQ/TW ra đời, Tỉnh ủy, UBND tỉnh đã nhanh chóng ban hành các chương trình, kế hoạch hành động với lộ trình cụ thể, tạo sự thống nhất, liên thông và đồng bộ từ tỉnh đến cơ sở.

Tỉnh đã từng bước hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn với doanh nghiệp, cơ sở đào tạo và cơ quan quản lý nhà nước. Các “bài toán lớn” bước đầu được đặt hàng cho các trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp công nghệ tham gia giải quyết, qua đó từng bước hình thành cơ chế liên kết giữa “Nhà nước - Nhà trường - Doanh nghiệp” trong nghiên cứu, chuyển giao và ứng dụng công nghệ.

Tỉnh cũng thể hiện tư duy đột phá trên những lĩnh vực tiên phong, tạo hiệu quả lan tỏa, sâu rộng như Ứng dụng công nghệ Blockchain trong truy xuất nguồn gốc nông sản, thực phẩm; triển khai AI và UAV/Drone trong giám sát rừng, cảnh báo cháy rừng và quản lý tài nguyên, đất đai; ứng dụng AI, IoT, công nghệ sinh học và kinh tế tuần hoàn trong sản xuất nông nghiệp, y tế và du lịch; triển khai ứng dụng Smart Travel tại nhiều khu, điểm du lịch trọng điểm.

Không chỉ dừng lại ở các văn bản mang tính định hướng, tỉnh đã lồng ghép một cách thực tiễn các mục tiêu công nghệ vào mạch đập kinh tế - xã hội; KHCN, chuyển đổi số không phải là những khái niệm xa vời mà đã trở thành công cụ trực tiếp để thúc đẩy phát triển.

Tại Hội nghị Xúc tiến đầu tư tỉnh Thanh Hóa năm 2026, nhiều tập đoàn, doanh nghiệp lớn trong và ngoài nước đã ký kết và triển khai các dự án quy mô lớn trong lĩnh vực hạ tầng khu công nghiệp thông minh, logistics, dược phẩm, viễn thông và chuyển đổi số, góp phần từng bước hình thành hệ sinh thái công nghiệp công nghệ cao và kinh tế số trên địa bàn tỉnh.

Chỉ số chuyển đổi số (DTI) của tỉnh đứng thứ 5/34 tỉnh, thành phố; kinh tế số đóng góp tới 10,74% vào GRDP, nổi bật là 40% doanh nghiệp tham gia hoạt động thương mại điện tử thông qua các ứng dụng di động, ứng dụng nền tảng số trong quản trị, sản xuất, kinh doanh; triển khai hiệu quả hóa đơn điện tử, hợp đồng điện tử, văn phòng điện tử (E-Office) và các nền tảng số chuyên ngành phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh. Các sản phẩm OCOP được quảng bá rộng rãi trên các sàn thương mại điện tử và mạng xã hội, hình thành thói quen sản xuất, kinh doanh trên môi trường số.

Bên cạnh đó, tỉnh chú trọng kiến tạo tương lai số hướng tới mọi đối tượng dân cư. Phong trào “Bình dân học vụ số”, “Cuộc sống số”, “Sáng tạo mỗi ngày”, “Ứng dụng AI trong công việc và trong cuộc sống” được triển khai rộng khắp, phát triển nở rộ, mang lại những kỹ năng và tiện ích thiết thực, góp phần nâng cao kỹ năng số cho người dân và thúc đẩy xây dựng xã hội số.

Các dịch vụ thiết yếu được số hóa sâu rộng với gần 48% dân số tham gia mua sắm trực tuyến; đã hoàn thành chi trả an sinh xã hội qua tài khoản, 70% các đơn vị cung cấp dịch vụ nước, viễn thông và truyền thông đã triển khai hợp đồng điện tử với người tiêu dùng, 100% cơ sở giáo dục triển khai thanh toán học phí không dùng tiền mặt và thực hiện xác thực định danh điện tử với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư ở tất cả các bậc học...

Công tác cải cách hành chính gắn với chuyển đổi số tiếp tục có chuyển biến mạnh mẽ. Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh (IOC) của tỉnh vận hành 16 phân hệ giám sát, hỗ trợ hiệu quả công tác chỉ đạo, điều hành dựa trên dữ liệu, theo thời gian thực.

Tỷ lệ hồ sơ trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt, xử lý văn bản điện tử và ký số tiếp tục duy trì ở mức cao; nhiều quy trình xử lý công việc được số hóa, góp phần giảm thời gian xử lý hồ sơ, giảm chi phí xã hội và nâng cao mức độ hài lòng của người dân, doanh nghiệp. Mô hình “3 Không” gồm “không khai báo nhiều lần, không dùng tiền mặt, không tiếp xúc trực tiếp với chính quyền” từng bước được triển khai đồng bộ. Đến nay tỉnh đã miễn 100% phí, lệ phí đối với thủ tục hành chính thực hiện trực tuyến, 100% cơ quan, đơn vị sử dụng hệ thống quản lý văn bản điện tử với hơn 6,2 triệu lượt văn bản được xử lý, tỷ lệ ký số đạt trên 98%.

Với quyết tâm và sự chỉ đạo quyết liệt của Tỉnh ủy cùng sự đồng lòng của toàn xã hội, Thanh Hóa đang khẳng định vị thế là một điểm sáng mới trong kỷ nguyên số của quốc gia. Việc nỗ lực trong tháo gỡ các điểm nghẽn, rào cản, chủ động tiếp cận và triển khai các công nghệ chiến lược theo định hướng của Trung ương đang tạo ra xung lực mới cho sự phát triển đột phá trong tương lai. Khát vọng của xứ Thanh hôm nay là hiện thực hóa các mục tiêu chiến lược, vững vàng trên hành trình kiến tạo tương lai số xây dựng tỉnh Thanh Hóa ngày càng hiện đại, giàu đẹp, văn minh.

Đỗ Duy Đông - Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy