EU thúc đẩy kế hoạch mở rộng khối bằng cơ chế ưu đãi kinh tế cho ứng viên

Ủy ban châu Âu (EC) đang xây dựng một kế hoạch mới nhằm thúc đẩy tiến trình mở rộng Liên minh châu Âu (EU), theo đó các quốc gia ứng viên có thể được hưởng một số lợi ích kinh tế ngay cả trước khi chính thức trở thành thành viên của khối.

Ủy ban châu Âu (EC) đang xây dựng một kế hoạch mới nhằm thúc đẩy tiến trình mở rộng Liên minh châu Âu . Ảnh: Xinhua.

Theo truyền thông châu Âu, sáng kiến này là một phần trong chiến lược “hội nhập dần dần”, cho phép các nước ứng viên tiếp cận từng phần các chính sách và lợi ích của EU trong khi quá trình đàm phán gia nhập vẫn đang diễn ra. Mục tiêu là tạo động lực để các quốc gia tiếp tục theo đuổi các cải cách cần thiết mà không làm hạ thấp các tiêu chuẩn gia nhập của EU. Các ưu đãi được cân nhắc bao gồm quyền tiếp cận một số chương trình tài trợ của EU, các thỏa thuận thương mại ưu đãi và khả năng tham gia một phần vào thị trường chung. Mức độ hưởng lợi sẽ phụ thuộc vào tiến độ cải cách của từng quốc gia, đặc biệt trong các lĩnh vực như dân chủ, pháp quyền và quản trị.

Cao ủy EU phụ trách mở rộng, bà Marta Kos nhấn mạnh, cơ chế này sẽ đi kèm cả khuyến khích và chế tài. Theo đó, những quốc gia đạt tiến bộ sẽ được mở rộng quyền tiếp cận các lợi ích của EU, trong khi các nước có dấu hiệu thụt lùi về dân chủ hoặc pháp quyền có thể bị cắt giảm hoặc đình chỉ các ưu đãi.

Cao ủy EU phụ trách vấn đề mở rộng khối, bà Marta Kos.Ảnh: AFP.

Khác với các đề xuất trước đây về mô hình “thành viên rút gọn” hay trao một số quyền chính trị trước khi hoàn tất thủ tục gia nhập, kế hoạch mới chỉ tập trung vào việc mở rộng các lợi ích kinh tế mà không thay đổi quy chế thành viên chính thức.

Đề xuất hiện nhận được sự ủng hộ ngày càng lớn từ các nước thành viên, đặc biệt là Pháp và Đức. Nghị sĩ Lithuania Petras Auštrevičius, người phụ trách xây dựng chiến lược mở rộng của Nghị viện châu Âu cho rằng, nguyên tắc “cải cách nhiều hơn, hưởng lợi nhiều hơn” đã được chứng minh hiệu quả và sẽ khuyến khích các quốc gia ứng viên đẩy nhanh tiến trình cải cách.

Được biết, cơ chế này đặc biệt hướng tới các quốc gia như Ukraine, giúp họ từng bước hội nhập sâu hơn với thị trường chung EU mà không tạo kỳ vọng về việc sớm trở thành thành viên chính thức. Dù nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ về mặt chính trị, quá trình gia nhập của Ukraine được dự báo vẫn sẽ kéo dài nhiều năm.

Ủy ban châu Âu dự kiến sẽ vận động các nước thành viên thông qua khuôn khổ “hội nhập dần dần” tại các cuộc họp của Hội đồng châu Âu vào tháng 10 hoặc tháng 12 tới, mở đường cho giai đoạn mới trong chiến lược mở rộng của EU.

Thu Uyên

Nguồn: Politico