Bảo vệ môi trường trong phát triển sản phẩm OCOP

Tính đến trung tuần tháng 6/2026, tỉnh Thanh Hóa có 691 sản phẩm OCOP, thuộc top đầu về số lượng sản phẩm của cả nước. Chương trình OCOP của tỉnh không chỉ tạo tiếng vang về chất lượng mà còn được ghi nhận bởi sự chuyển đổi trong tư duy sản xuất của người dân. Để đạt và giữ vững chứng nhận OCOP, các chủ thể kinh doanh trên địa bàn tỉnh buộc phải tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chí về môi trường.

Do áp dụng quy trình sản xuất thân thiện với môi trường nên sản phẩm OCOP 3 sao miến gạo Phúc Thịnh, xã Quý Lộc được thị trường đánh giá cao.

Tại xã Quý Lộc, sản phẩm OCOP 3 sao miến gạo Phúc Thịnh của hộ sản xuất Trịnh Đình Nhạc, thôn 6 là một trong những mô hình tiêu biểu thực hiện việc sản xuất áp dụng các giải pháp bảo vệ môi trường. Để nâng cao chất lượng sản phẩm và đáp ứng các tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm, gia đình anh đã đầu tư dây chuyền sản xuất hiện đại, từng bước thay thế phương thức sản xuất thủ công truyền thống. Hệ thống xử lý nước thải được đầu tư đồng bộ, giảm thiểu tác động đến môi trường trong quá trình sản xuất.

Trong quá trình lựa chọn nguyên liệu sản xuất, anh luôn chú trọng sử dụng gạo chất lượng cao từ các vùng sản xuất tập trung, kiểm soát chặt chẽ quy trình sản xuất nhằm tạo ra sản phẩm an toàn cho sức khỏe người tiêu dùng. Anh Nhạc cho biết: “Khi đạt chứng nhận OCOP 3 sao, sản phẩm đã vươn ra một phân khúc mới. Do đó, để được thị trường, người tiêu dùng đón nhận, chúng tôi sử dụng nguồn nguyên liệu gạo Q5 từ vùng sản xuất lúa gạo chất lượng cao theo hướng VietGAP và các vùng sản xuất lúa giảm phát thải. Đồng thời, chúng tôi đang hướng tới thiết kế bao bì theo hướng thân thiện với môi trường, dễ tái chế, góp phần giảm thiểu lượng rác thải phát sinh”.

Để phù hợp với xu hướng phát triển kinh tế xanh, ngày càng nhiều chủ thể OCOP trong tỉnh nhận thức rõ vai trò bảo vệ môi trường đối với sự phát triển lâu dài của sản phẩm nên đã đầu tư đổi mới công nghệ, áp dụng quy trình sản xuất sạch hơn, tiết kiệm năng lượng và hạn chế phát sinh chất thải.

Cũng là một trong những sản phẩm OCOP được thị trường đón nhận, đánh giá cao, quy trình sản xuất trà linh chi túi lọc của Công ty TNHH Sản xuất, thương mại Nấm Ngọc Việt, xã Yên Phú được chú trọng ứng dụng khoa học- kỹ thuật kết hợp với các biện pháp bảo vệ môi trường. Từ lựa chọn nguyên liệu, chăm sóc đến thu hoạch và chế biến sản phẩm được vận hành theo chu trình khép kín. Nguồn nguyên liệu để sản xuất nấm linh chi được tận dụng từ các phụ phẩm nông nghiệp, góp phần giảm lượng chất thải ra môi trường. Sau khi thu hoạch, giá thể trồng nấm tiếp tục được tận dụng làm phân bón hữu cơ phục vụ sản xuất nông nghiệp, hình thành mô hình sản xuất tuần hoàn, tiết kiệm tài nguyên và hạn chế ô nhiễm.

Ông Nguyễn Quang Ngọc, Giám đốc Công ty TNHH Sản xuất, thương mại Nấm Ngọc Việt, cho biết: "Không chỉ chú trọng khâu sản xuất, chúng tôi còn quan tâm sử dụng bao bì thân thiện với môi trường, đảm bảo an toàn cho người tiêu dùng. Nhờ đó, sản phẩm OCOP Trà linh chi túi lọc và các sản phẩm nấm của công ty ngày càng được thị trường đón nhận, góp phần nâng cao giá trị kinh tế và tạo việc làm ổn định cho nhiều lao động địa phương".

Để tiếp tục phát huy hiệu quả Chương trình OCOP, tỉnh Thanh Hóa đang đẩy mạnh tuyên truyền, hỗ trợ các chủ thể ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, xây dựng vùng nguyên liệu bền vững và khuyến khích sử dụng các vật liệu thân thiện với môi trường. Đồng thời, tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện các quy định về bảo vệ môi trường trong hoạt động sản xuất, chế biến sản phẩm.

Bà Nguyễn Hồng Thái, Phó Chánh Văn phòng Điều phối Chương trình XDNTM tỉnh, cho biết: “Phát triển sản phẩm OCOP gắn với bảo vệ môi trường không chỉ là yêu cầu của quá trình phát triển bền vững mà còn mở ra hướng đi mới cho các chủ thể sản xuất của tỉnh. Khi mỗi sản phẩm OCOP không chỉ mang giá trị kinh tế mà còn chứa đựng thông điệp về trách nhiệm với môi trường, đó chính là nền tảng để xây dựng thương hiệu sản phẩm địa phương xanh, sạch, chất lượng và phát triển bền vững trong tương lai”.

Bài và ảnh: Lê Hòa