Về Phong Mục thăm đền Mẫu Thoải

Đền Mẫu Thoải thuộc Khu Di tích danh thắng Phong Mục, thôn Phong Mục, xã Triệu Lộc là điểm đến sinh hoạt văn hóa tín ngưỡng quan trọng của Nhân dân và du khách thập phương. Do đó, công tác gìn giữ, tôn tạo và phát huy giá trị ngôi đền luôn được chính quyền cùng người dân địa phương đặc biệt quan tâm.

Đền Mẫu Thoải thuộc cụm di tích danh thắng Phong Mục được tu bổ, tôn tạo, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tín ngưỡng của Nhân dân.

Tương truyền rằng, Mẫu Thoải là con gái thứ 3 (Chúa Ba) của vua cha Lạc Long Quân và bà Quốc Mẫu Âu Cơ. Bà Chúa Ba được vua cha giao cho cai quản 12 cửa biển, 90 dòng sông và 36 hồ to rộng. Chúa Ba đã chia bộ hạ trấn trị các ngã ba sông nên tôn hiệu là Tam Giang Thần Nữ. Bà thường hiển linh làm nhiều việc giúp nước, cứu dân. Vào thời Lê sơ, khi vua Lê Thánh Tông đi đánh giặc phương nam qua sông Lèn, bỗng gặp trận cuồng phong, sóng dữ nổi lên, thuyền rồng sắp bị lật nhưng được Mẫu Thoải ra tay cứu giúp, trời đất lập tức sóng yên gió lặng. Khi vua chiến thắng trở về đã ban sắc phong Bà làm Thủy Phủ Thần Nữ, Chiêu Minh Đại Vương và được Nhân dân lập đền tại chân núi Đá Bạc, làng Phong Mục, phủ Hà Trung, nay là thôn Phong Mục, xã Triệu Lộc, tỉnh Thanh Hóa để thờ phụng.

Sau này, khi tín ngưỡng thờ Thánh Mẫu Liễu Hạnh ra đời, Bà Chúa Ba được tôn vinh là trung tâm của Tam Tòa Thánh Mẫu. Tại Cung cấm (cung thứ năm, vị trí cao nhất), tượng Thánh Mẫu Liễu Hạnh được đặt chính giữa, bên hữu là Mẫu Thượng Ngàn và bên tả là Mẫu Thoải. Tuy nhiên, trải qua nhiều biến cố của lịch sử, thời gian, khoảng năm 1976-1977 đền trở thành phế tích trong sự tiếc nuối của Nhân dân. Năm 2015 được sự quan tâm của Nhà nước, các nhà hảo tâm và Nhân dân địa phương, đền Mẫu Thoải được xây dựng, tu bổ, tôn tạo đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tín ngưỡng của người dân trong xã và du khách thập phương. Hiện nay, đền được sắp xếp theo thứ tự thờ tự, gồm có 7 cung chính: Cung Mẫu, Cung Vua Cha Ngọc Hoàng, Cung Hội đồng các Quan, Cung Chầu Đệ Nhất, Cung Chầu Đệ Nhị, Cung Hội đồng Thánh Cô, Hội đồng Thánh Chầu.

Hằng năm, từ ngày 1 đến ngày 12 tháng 6 âm lịch, chính quyền và Nhân dân xã Triệu Lộc lại long trọng tổ chức Lễ hội Phong Mục với nhiều hoạt động đặc sắc như: dâng hương, trình tấu chúc văn, đánh trống khai hội và các chương trình nghệ thuật... Vào thời điểm này, đền Mẫu Thoải thu hút đông đảo Nhân dân và du khách thập phương đến tham quan, chiêm bái, cầu phúc, cầu an.

Ông Lê Bá Môn, người trông coi đền Mẫu Thoải, thuộc cụm di tích danh thắng Phong Mục, chia sẻ: "Cụm di tích danh thắng Phong Mục nói chung và đền Mẫu Thoải nói riêng là điểm tựa tâm linh của Nhân dân trong vùng. Những năm qua, được sự quan tâm của Nhà nước cùng các nhà hảo tâm, đền Mẫu Thoải đã được đầu tư xây dựng, tu bổ và tôn tạo khang trang, tạo điều kiện thuận lợi cho Nhân dân cùng du khách thập phương đến tham quan, chiêm bái. Nhận thức được trách nhiệm của mình trong việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, tôi đã tự nguyện tham gia trông coi, dọn dẹp vệ sinh môi trường tại di tích. Đồng thời, tôi cũng tích cực tuyên truyền, vận động người dân và du khách thực hiện nếp sống văn minh khi đến dâng hương tại di tích".

“Để bảo tồn và phát huy giá trị của đền Mẫu Thoải, xã Triệu Lộc tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục nhằm nâng cao ý thức và trách nhiệm của người dân. Từ đó, có những hành động thiết thực, chung tay cùng cấp ủy và chính quyền gìn giữ và phát huy di tích. Gắn kết đền Mẫu Thoải, cụm di tích danh thắng Phong Mục với các điểm du lịch trong vùng nhằm thu hút du khách, góp phần quảng bá hình ảnh đất và người Triệu Lộc”, ông Lưu Trung Công, Phó Chủ tịch UBND xã Triệu Lộc chia sẻ.

Bài và ảnh: Nguyễn Cường