Thanh Hóa kích hoạt “hệ thần kinh số” cho phòng cháy, chữa cháy

Không còn phụ thuộc vào những cuộc gọi báo cháy thủ công với nhiều độ trễ, công tác phòng cháy, chữa cháy (PCCC) tại Thanh Hóa đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ. Với hệ thống truyền tin báo cháy tự động, chỉ trong vài giây, tín hiệu sự cố được gửi trực tiếp về trung tâm chỉ huy, mở ra khả năng phản ứng nhanh, chính xác và chủ động ngay từ thời điểm khởi phát - “thời gian vàng” quyết định hiệu quả kiểm soát đám cháy.

Kĩ thuật viên hướng dẫn sử dụng hệ thống truyền tin báo cháy tự động tại Nhóm trẻ Wonder Kids, xã Hoằng Tiến.

Tăng tốc số hóa: Rút ngắn “khoảng cách sinh tử”

Trong tiến trình hiện đại hóa công tác PCCC, Công an tỉnh Thanh Hóa đang triển khai đồng bộ Đề án xây dựng hệ thống truyền tin, báo sự cố PCCC trên toàn địa bàn. Đây không chỉ là một giải pháp kỹ thuật mà còn là bước chuyển mang tính chiến lược, thay đổi căn bản cách tiếp cận trong xử lý các tình huống cháy, nổ.

Khác với phương thức truyền thống vốn phụ thuộc vào con người trong khâu phát hiện và báo tin, hệ thống mới cho phép tự động hóa toàn bộ quá trình truyền tín hiệu. Khi có sự cố, thông tin sẽ được gửi ngay lập tức về Trung tâm chỉ huy 114 chỉ trong vài giây, giúp rút ngắn đáng kể thời gian tiếp nhận.

Không dừng lại ở việc “báo cháy”, hệ thống còn tích hợp dữ liệu chi tiết về cơ sở như vị trí, sơ đồ mặt bằng, lối thoát nạn, nguồn nước xung quanh... Những thông tin này đóng vai trò như một “bản đồ tác chiến”, giúp lực lượng chữa cháy chủ động xây dựng phương án ngay trong quá trình di chuyển.

Thực tế cho thấy, trong nhiều vụ cháy, chỉ cần chậm vài phút, đám cháy có thể lan rộng và vượt khỏi tầm kiểm soát. Vì vậy, việc rút ngắn “khoảng cách thời gian” từ khi phát sinh sự cố đến khi triển khai lực lượng chính là yếu tố mang tính quyết định.

Thiếu tá Mai Văn Cường, Đội trưởng Đội Chữa cháy và CNCH Khu vực 1 nhấn mạnh: “Khi hệ thống truyền tin tự động được kích hoạt, chúng tôi gần như tiếp cận hiện trường với đầy đủ thông tin trong tay. Điều đó giúp việc chỉ huy, điều hành trở nên chủ động hơn rất nhiều, đặc biệt trong những tình huống phức tạp".

Điểm đáng chú ý trong quá trình triển khai là sự chuyển biến rõ nét về nhận thức từ phía các cơ sở, doanh nghiệp. Hệ thống truyền tin báo cháy tự động không còn là yêu cầu mang tính hành chính, mà đang trở thành giải pháp thiết thực để tự bảo vệ.

Tại Nhóm trẻ tư thục độc lập Wonder Kids (xã Hoằng Tiến), nơi có khoảng 70 trẻ đang theo học, việc lắp đặt hệ thống mới được xem là bước đi cần thiết nhằm nâng cao mức độ an toàn.

Chị Hoàng Thị Thương, đại diện cơ sở chia sẻ: “Trước đây, hệ thống báo cháy chủ yếu dừng ở mức cảnh báo tại chỗ, phụ thuộc nhiều vào con người. Nay tín hiệu được truyền trực tiếp đến lực lượng chức năng, giúp chúng tôi yên tâm hơn rất nhiều, nhất là trong môi trường có trẻ nhỏ”.

Kỹ thuật viên lắp đặt hệ thống truyền tin báo cháy tại cửa hàng xăng dầu Hoằng Trường.

Tương tự, tại cửa hàng xăng dầu Hoằng Trường - một trong những loại hình có nguy cơ cháy nổ cao - việc kết nối hệ thống được xem như một “lớp bảo vệ” bổ sung.

Anh Phạm Văn Cường, chủ cửa hàng xăng dầu Hoằng Trường cho biết: “Đặc thù của chúng tôi là rủi ro luôn tiềm ẩn. Khi lắp đặt hệ thống truyền tin báo cháy, mọi tình huống đều được kết nối ngay với lực lượng chức năng. Điều đó giúp giảm thiểu tối đa độ trễ và tăng khả năng xử lý kịp thời”.

Để hệ thống vận hành hiệu quả, Thanh Hóa đặc biệt chú trọng đến việc xây dựng nền tảng dữ liệu đồng bộ. Tính đến giữa tháng 3/2026, hơn 26.000 cơ sở đã được rà soát, cập nhật thông tin theo tiêu chí “đúng, đủ, sạch, sống”. Toàn bộ 26.307 cơ sở thuộc diện quản lý đã được số hóa dữ liệu.

Song song đó, lực lượng chức năng đã thu thập và cập nhật hơn 10.700 nguồn nước phục vụ chữa cháy, bao gồm trụ nước, nguồn nước tự nhiên và bể chứa. Tất cả được tích hợp trên hệ thống, tạo thành một “bản đồ số PCCC” có khả năng hỗ trợ tác chiến theo thời gian thực.

Đây chính là nền tảng quan trọng để hệ thống truyền tin báo cháy phát huy tối đa hiệu quả. Khi dữ liệu đã sẵn sàng, mỗi tín hiệu báo cháy không còn là một thông tin rời rạc, mà trở thành điểm khởi đầu cho một chuỗi hành động được tính toán trước.

Trung tâm chỉ huy 114 Thanh Hóa tiếp nhận và xử lý tín hiệu báo cháy theo thời gian thực.

Theo lộ trình, đến ngày 1/7/2027, 100% cơ sở thuộc diện quản lý PCCC trên địa bàn tỉnh sẽ được trang bị và kết nối hệ thống truyền tin báo cháy tự động. Khi đó, một mạng lưới giám sát đồng bộ, liên thông sẽ được hình thành, đảm bảo không còn “điểm mù” trong quản lý nguy cơ cháy nổ.

Tuy nhiên, công nghệ chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi đi cùng với ý thức của con người. Việc chủ động cập nhật thông tin, vận hành hệ thống, tuân thủ quy định an toàn... chính là yếu tố quyết định để biến những nền tảng số thành công cụ bảo vệ thực sự.

Sự kết hợp giữa công nghệ - dữ liệu – ý thức đang tạo nên một bước chuyển căn bản trong công tác PCCC tại Thanh Hóa: từ bị động sang chủ động, từ xử lý sang phòng ngừa. Trong bối cảnh rủi ro cháy nổ ngày càng phức tạp, việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ không chỉ giúp nâng cao hiệu quả ứng phó mà còn góp phần định hình một phương thức quản lý hiện đại, bền vững. Với hệ thống truyền tin báo cháy tự động, Thanh Hóa đang từng bước xây dựng một “lá chắn số” cho an toàn xã hội.

Hồng Tư