Món ngon những ngày trở gió...
Khi trời trở gió, người ta thường tìm về những món ăn nóng hổi, đậm đà hương vị quê nhà. Những món ăn thân thuộc trong mâm cơm gia đình như bát canh móng giò hầm măng khô hay đĩa bánh cuốn thơm mềm nơi góc chợ, góc phố không chỉ đánh thức vị giác mà còn gợi lên bao niềm thương nhớ.

Bên cạnh bánh cuốn tôm, thịt mộc nhĩ, bánh cuốn trứng có hương vị rất riêng.
Buổi sáng cuối tháng 11, thời gian dường như trôi chậm hơn trong những câu chuyện cũ. Chị Trần Nhật Minh (45 tuổi, xã Hoằng Hóa) khẽ thủ thỉ với mẹ: “Mẹ còn nhớ không, ngày bố còn sống, hễ trời trở lạnh là bố lại trổ tài nấu món canh móng giò hầm măng khô. Vì bố biết, cả nhà mình, từ các anh đến con rồi các cháu, ai cũng thích món ăn ấy, mẹ nhỉ”.
Không riêng gì gia đình chị Minh, với nhiều gia đình ở miền Bắc, Bắc Trung bộ, trong đó có xứ Thanh, canh móng giò hầm măng khô cũng thường được nhắc nhớ mỗi khi tiết trời trở lạnh, nhất là trong những dịp cỗ bàn, sum họp hay mâm cơm ngày tết. Sức hấp dẫn của món ăn đến từ sự kết hợp giữa chân giò béo mềm và măng khô giòn, thấm đẫm vị ngọt của nước dùng, tạo nên hương vị đậm đà, dân dã.
Để có nồi canh ngon, chân giò được lựa chọn kỹ, làm sạch, chần qua nước sôi rồi ướp gia vị cho ngấm. Măng sau nhiều lần ngâm, luộc được xé sợi hoặc thái miếng vừa ăn, xào săn trước khi cho vào nồi hầm. Khi các nguyên liệu đã được sơ chế, chân giò và măng được cho vào nồi hầm liu riu trên bếp lửa. Thời gian và độ lửa vừa phải giúp vị ngọt của thịt, chất béo từ chân giò thấm vào từng thớ măng. Nồi canh đạt độ ngon khi móng giò mềm mà không nát, măng giòn sần sật, nước dùng trong, đậm đà mà không ngấy. Trước khi tắt bếp, thêm chút hành hoa, mùi tàu, lá tỏi hoặc vài nhánh tỏi tươi chẻ nhỏ sẽ làm dậy lên hương thơm đặc trưng của món ăn.
Với nhiều người, hương vị của món canh móng giò hầm măng còn gắn với những ký ức về mâm cơm ngày tết, về những ngày cả nhà tất bật chuẩn bị cỗ bàn, về dáng bà, dáng mẹ bên bếp lửa, kiên nhẫn ninh nấu một nồi canh cho thật vừa vị.
Từ gian bếp gia đình, câu chuyện ẩm thực lại nối dài ở những góc chợ, con phố, nơi những hàng bánh cuốn bắt đầu đỏ lửa từ sáng sớm. Họ chuẩn bị chu đáo từng công đoạn để bắt tay vào làm nên những chiếc bánh cuốn thơm ngon phục vụ bữa sáng cho thực khách. Làn hơi nước từ nồi tráng bánh tỏa ra nghi ngút. Chỉ cần đi ngang qua, làn hơi ấm tỏa ra từ bếp, mùi chả nướng, hành phi thơm như níu bước chân thực khách.
Bánh cuốn Thanh Hóa có sức hấp dẫn riêng từ những nguyên liệu giản dị: bột gạo tẻ xay nước, nhân tôm thịt hoặc thịt băm trộn mộc nhĩ, chút tiêu bắc, hành khô... Sự khéo léo, tỉ mỉ của người làm bánh được thể hiện rõ ở công đoạn tráng bánh. Chiếc nồi được phủ một lớp vải, để hở một khoảng nhỏ cho hơi nước bốc lên, bên dưới là nước đang sôi. Người thợ khéo léo múc bột, dàn thành lớp mỏng trên mặt vải, đậy vung chờ bánh chín rồi dùng thanh tre vót nhẵn nhẹ nhàng lấy bánh ra. Từng động tác diễn ra nhanh, gọn nhưng đòi hỏi sự thuần thục và kiên nhẫn. Bánh phải đủ mỏng, mềm, mướt, đủ dai để không rách, ôm lấy phần nhân bên trong.
Có người thích bánh cuốn nhân tôm thịt, đậm đà và đầy đặn; người lại chuộng nhân thịt băm với mộc nhĩ giòn sần sật. Ở những phiên chợ quê, đĩa bánh cuốn nguội, không nhân, điểm chút hành phi vàng ruộm, chấm cùng bát nước mắm pha chanh, ớt, tiêu bắc vẫn khiến bao thế hệ nhớ mãi. Sự hòa quyện của vị mặn, chua, cay trong bát nước chấm cũng góp phần làm nên cái duyên riêng của món ăn.
Ăn bánh cuốn vào những ngày trời trở gió có cái thú rất riêng. Gắp miếng bánh còn nóng, chấm nhẹ vào bát nước mắm, cảm nhận lớp bánh mềm mượt, chút thơm, bùi, béo của nhân, vị cay dịu của tiêu và ớt. Đơn giản vậy thôi mà ấm áp, đủ năng lượng bắt đầu ngày mới. Có lẽ vì thế, bánh cuốn không chỉ là thức quà lót dạ, mà còn là một phần ký ức của những người từng lớn lên bên những phiên chợ quê, hàng ăn sáng, ăn quà chiều nơi góc phố...
Trên muôn nẻo đường đời, người ta có thể tìm thấy thêm nhiều món ngon mới, nhiều cách thưởng thức mới. Thế nhưng, những hương vị thân thuộc vẫn luôn có cách riêng để níu giữ lòng người. Bởi lẽ, những món ăn bình dị ấy còn lưu giữ nếp nhà, tình thân và ký ức quê hương.
Bài và ảnh: Hoàng Linh





Bình luận
Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu