Không để người dân sống trong cảnh ngập nước khi chờ tái định cư

Những trận mưa đầu tháng 8 khiến nước tràn vào sân, bếp, khu chăn nuôi và vườn của các hộ dân thôn Tân Phong 1, xã Lưu Vệ. Theo nhiều người dân, nguyên nhân dẫn đến tình trạng ngập là do khu vực xung quanh được san lấp để thực hiện Dự án Khu đô thị phía Đông công sở thị trấn Tân Phong (cũ).

Sau mưa, lối vào nhà bà Nguyệt ở thôn Tân Phong 1, xã Lưu Vệ ngập sâu.

Ngày 5/8, sau trận mưa lớn kéo dài từ tối hôm trước, con đường nhỏ dẫn vào nhà bà Nguyễn Thị Nguyệt vẫn “chìm” trong nước, có đoạn ngập qua đầu gối. Trong sân, một cháu nhỏ đứng nép ở bậc cửa nhìn dòng nước mấp mé nền nhà. Phía sau, bếp, chuồng gà và khu vườn đều ngập.

Chuồng bị ngập, đàn gà phải đứng trên mái.

Chỉ về khu đất vừa được san lấp sát nhà, bà Nguyệt cho biết gia đình sinh sống tại đây từ khoảng năm 1989. Do nằm ở vị trí thấp nhất của khu vực, tựa như một “lòng chảo”, hầu như năm nào cũng ngập khi mưa lớn.

Theo bà Nguyệt, trước đây nước thường rút nhanh, nhưng từ khi khu vực xung quanh được đổ đất, san nền để thực hiện dự án vào cuối năm 2025, nước rút chậm, nhiều lần tràn vào khu sinh hoạt.

Riêng từ ngày 12/7 đến đầu tháng 8, khu vực quanh nhà liên tiếp bị ngập, có đợt nước chưa rút hết thì trận mưa khác lại đổ xuống.

“Tối qua chỉ mưa khoảng 2 tiếng, nước đã tràn vào đến bếp. Nhà có trẻ nhỏ nên những ngày thế này đi lại rất nguy hiểm”, bà Nguyệt nói.

Bà Nguyệt chỉ khu vực mặt bằng đang được san lấp nằm sát nhà và khu chăn nuôi.

Ngày 31/7/2026, bà Nguyệt gửi đơn đề nghị UBND xã Lưu Vệ xử lý tình trạng úng ngập, có xác nhận của Trưởng thôn và Bí thư chi bộ. Kiến nghị càng trở nên cấp thiết khi gia đình bà thuộc diện có đất ở bị thu hồi để thực hiện dự án và đang chờ bố trí tái định cư.

Ngày 4/8/2026, bà được mời họp để nghe thông báo vị trí, giá đất và đăng ký lô tái định cư. Tuy nhiên, từ khi hoàn tất thủ tục đến lúc có thể di chuyển vẫn cần thời gian. Trong quãng chờ ấy, gia đình tiếp tục phải sống tại khu vực thường xuyên ngập nước.

Trong vườn nhà ông Nguyễn Văn Hạnh nhiều quả bưởi rụng dưới gốc sau khi khu vườn bị ngâm nước.

Cách đó không xa, vườn nhà ông Nguyễn Văn Hạnh cũng ngập tràn trong nước. Bưởi rụng nằm dưới gốc; nhiều dây leo, cây trồng úa lá, thối rễ.

Gia đình ông Hạnh có 6 thành viên và đã sinh sống tại đây nhiều năm. Theo ông, ngay từ khi dự án chuẩn bị triển khai, người dân đã đề nghị làm rãnh thoát nước cho khu dân cư; kiến nghị này tiếp tục được nêu tại các cuộc họp thôn, chi bộ. Người dân từng được thông tin việc xử lý sẽ thực hiện trong tháng 4/2026, sau đó lùi đến tháng 6, và đến đầu tháng 8, nước ở một số vị trí vẫn không thoát kịp khi mưa lớn.

Trường hợp gia đình ông Hạnh, bà Nguyệt không phải cá biệt. Ở thôn Tân Phong 1 còn khoảng hơn chục hộ bị ảnh hưởng ở mức độ nhẹ đến vừa, chủ yếu đọng nước tại sân, vườn và khu chăn nuôi. Mùa mưa đã bắt đầu, trong khi việc bồi thường, bố trí tái định cư cần thêm thời gian, người dân lo ngại tình trạng ngập úng sẽ tiếp diễn.

Ông Đoàn Đình Tùng, Phó Chủ tịch UBND xã Lưu Vệ cùng đại diện các đơn vị liên quan kiểm tra vị trí ứ đọng nước tại mặt bằng dự án.

Theo Quyết định số 3923/QĐ-UBND ngày 24/10/2023 của UBND tỉnh Thanh Hóa, Dự án Khu đô thị phía Đông công sở thị trấn Tân Phong (cũ) có diện tích hơn 342.350m², tổng vốn gần 2.891 tỷ đồng. Dự án gồm hạ tầng kỹ thuật, 706 căn nhà ở thương mại và 34 lô đất tái định cư, do liên danh 3 doanh nghiệp làm nhà đầu tư. Dự án được cấp phép xây dựng ngày 17/12/2025 và đang triển khai thi công.

Hồ sơ quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 yêu cầu việc san nền không được ảnh hưởng đến khu dân cư lân cận, không làm giảm khả năng tiêu thoát nước và phải bảo đảm an toàn, tránh ngập lụt. Cao độ san nền được xác định từ +2,90m đến +3,80m; nước mưa được thu gom riêng, đấu nối vào hệ thống chung rồi thoát ra sông Cống Rễ, còn gọi là kênh Tân Phong 4.

Chưa thể có kết luận việc thi công dự án là nguyên nhân duy nhất gây ngập, bởi khả năng tiêu nước còn phụ thuộc lượng mưa, địa hình, cao độ nhà dân, hệ thống cống hiện hữu và tiến độ thi công. Tuy nhiên, thực tế nước tràn vào nhà sau khi mặt bằng xung quanh thay đổi cần được kiểm tra bằng việc đo đạc cao độ và đánh giá khả năng thoát nước tại từng vị trí.

Chính quyền xã Lưu Vệ, Ban Quản lý dự án và đại diện nhà đầu tư kiểm tra việc đào mở rãnh thoát nước tạm tại khu vực dự án.

Trao đổi với phóng viên, ông Đoàn Đình Tùng, Phó Chủ tịch UBND xã Lưu Vệ cho biết ngay sau khi tiếp nhận phản ánh, xã đã cử cán bộ xuống kiểm tra, hỗ trợ hộ dân khắc phục trước mắt và mở lối đi tạm để bảo đảm an toàn khi nước dâng. Lãnh đạo xã cũng duy trì liên lạc, hướng dẫn người dân xử lý các tình huống phát sinh. Quan điểm của xã là chủ động phương án, không để người dân ở lại khu vực nguy hiểm; trước mắt bảo đảm an toàn và điều kiện sinh hoạt, đồng thời tiếp tục xử lý thoát nước, đẩy nhanh thủ tục bồi thường, tái định cư để các hộ sớm ổn định cuộc sống.

Trước dự báo mưa còn có thể kéo dài, lực lượng chức năng của xã đã huy động máy móc, phối hợp với Ban Quản lý dự án và nhà đầu tư đào rãnh tạm, khơi dòng, hỗ trợ tiêu thoát nước, hạn chế ngập sâu tại các hộ dân.

Tăng Thúy