Cử tri Thụy Sĩ bác đề xuất siết chặt quy định về trung lập

Cử tri Thụy Sĩ ngày 27/9 đã bác bỏ với tỷ lệ áp đảo sáng kiến nhằm đưa các quy định chặt chẽ hơn về nguyên tắc trung lập vào Hiến pháp, qua đó duy trì khả năng của chính phủ trong việc áp đặt các biện pháp trừng phạt các quốc gia có xung đột và hợp tác an ninh với Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Theo kết quả cuối cùng do Văn phòng Thống kê Liên bang Thụy Sĩ công bố, khoảng 70% cử tri đã bỏ phiếu phản đối sáng kiến “Bảo vệ nền trung lập của Thụy Sĩ”. Tất cả các bang của Thụy Sĩ cũng bác bỏ đề xuất.

Sáng kiến, do tổ chức Pro Switzerland vận động và nhận được sự ủng hộ của đảng Nhân dân Thụy Sĩ (SVP), đề xuất ghi nguyên tắc “trung lập vĩnh viễn và có vũ trang” vào Hiến pháp. Theo đó, Thụy Sĩ sẽ bị hạn chế tham gia hoặc hợp tác với các liên minh quân sự và quốc phòng, trừ trường hợp nước này bị tấn công hoặc một cuộc tấn công được cho là sắp xảy ra. Việc áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với các quốc gia đang có xung đột cũng chỉ được thực hiện khi có sự chấp thuận của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc.

Những người ủng hộ sáng kiến cho rằng việc Thụy Sĩ áp dụng phần lớn các biện pháp trừng phạt của Liên minh châu Âu (EU) nhằm vào Nga, đồng thời tăng cường hợp tác an ninh với NATO, đã làm suy yếu vai trò trung lập truyền thống của nước này.

Trong khi đó, Chính phủ Thụy Sĩ, Quốc hội và gần như tất cả các đảng lớn đều phản đối sáng kiến. Chính phủ lập luận rằng việc áp dụng các quy định mới sẽ làm hạn chế khả năng của Thụy Sĩ trong ứng phó với các cuộc khủng hoảng quốc tế, đồng thời ảnh hưởng đến khả năng hợp tác về an ninh với các đối tác.

Mặc dù không phải thành viên NATO, Thụy Sĩ đã hợp tác với liên minh quân sự xuyên Đại Tây Dương này trong khoảng 30 năm. Chính sách hiện nay cho phép nước này hợp tác với các quốc gia khác trong lĩnh vực an ninh và tham gia các biện pháp trừng phạt, trong khi vẫn không tham gia các liên minh quân sự.

Tranh luận về vấn đề trung lập của Thụy Sĩ trở nên gay gắt hơn sau khi Nga tiến hành chiến dịch quân sự quy mô lớn tại Ukraine vào năm 2022. Thụy Sĩ phần lớn áp dụng các biện pháp trừng phạt của EU nhằm vào Moscow, dẫn đến những chỉ trích từ Nga cũng như những người ủng hộ việc siết chặt nguyên tắc trung lập, cho rằng Chính phủ Thụy Sĩ đang đứng về một bên.

Thụy Sĩ được quốc tế công nhận là quốc gia trung lập từ năm 1815 và nguyên tắc này được đưa vào khuôn khổ Hiến pháp liên bang từ năm 1848. Sau cuộc bỏ phiếu, đảng Nhân dân Thụy Sĩ đã chấp nhận kết quả và cho biết hiện chưa có kế hoạch tiến hành hành động tiếp theo.

Thanh Vân