Bất cập đèn tín hiệu giao thông - “nút thắt” cần sớm tháo gỡ

Thời gian gần đây, trên nhiều tuyến đường các phường trung tâm của tỉnh, hệ thống đèn tín hiệu giao thông, vốn được kỳ vọng là “nhạc trưởng” điều tiết dòng phương tiện, nhưng lại đang bộc lộ những bất cập cần sớm được tháo gỡ để phù hợp với thực tế.

Nút giao ngã 5 Đình Hương, phường Hàm Rồng nơi có lưu lượng phương tiện lớn, thường xuyên ách tắc giao thông (ảnh chụp lúc 17 giờ ngày 13/4/2026).

Ghi nhận tại nút giao Dương Đình Nghệ - Bà Triệu, phường Hạc Thành, một trong những điểm có mật độ phương tiện cao, tình trạng mất cân đối giữa thời gian đèn đỏ và đèn xanh diễn ra khá phổ biến. Vào giờ cao điểm, dòng xe nối đuôi nhau xếp hàng dài, người dân chấp hành dừng chờ đèn đỏ khá nghiêm túc. Tuy nhiên, sau gần 48 giây chờ đợi, thời gian đèn xanh cho phép lưu thông chỉ 22 giây. Khoảng thời gian ngắn ngủi này khiến chỉ một số ít phương tiện kịp đi qua nút giao, phần lớn còn lại tiếp tục bị “giữ chân” trong dòng xe kéo dài. Chị Bùi Minh Nguyệt thường xuyên di chuyển qua nút giao này, chia sẻ: “Đèn đỏ thì chờ rất lâu, nhưng đèn xanh lại quá ngắn. Nhiều lúc tắc đường kéo dài hàng trăm mét, nhiều người đi xe máy không đủ “kiên nhẫn” còn leo lên cả vỉa hè để lưu thông. Có khi vì vội công việc nên nhiều người cũng cố đi nhanh hoặc lách lên phía trước, rất nguy hiểm”.

Tương tự, tại nút giao ngã 5 Đình Hương, phường Hàm Rồng nơi có lưu lượng phương tiện lớn, bất cập trong chu kỳ đèn tín hiệu giao thông cũng bộc lộ rõ. Trục đường từ Đình Hương theo hướng Bưu điện tỉnh có lượng xe lưu thông đông, nhưng thời gian đèn đỏ lên tới 77 giây, trong khi đèn xanh chỉ khoảng 29 giây. Điều này khiến vào giờ cao điểm, lượng xe ùn ứ ngày càng tăng do mỗi chu kỳ chỉ giải tỏa được một số ít lượng phương tiện. Trong khi đó, trục đường tránh phía Tây hướng đi Hà Nội, nơi lưu lượng phương tiện không lớn và chủ yếu là ô tô di chuyển với tốc độ cao lại có thời gian đèn xanh dài, thậm chí nhiều thời điểm không khai thác hết. Sự phân bổ thời gian thiếu hợp lý giữa các hướng lưu thông đã tạo nên sự mất cân đối, làm giảm hiệu quả chung của hệ thống điều tiết giao thông.

Đáng chú ý, để di chuyển từ đường Đình Hương về hướng Bưu điện tỉnh hoặc rẽ phải sang đường tránh phía Tây, phương tiện phải đi qua hai cụm đèn tín hiệu chỉ cách nhau khoảng 20m. Khi có tín hiệu cho phép rẽ phải ở đèn thứ hai, chỉ một số ít phương tiện ở gần mới kịp di chuyển, trong khi phần lớn xe phía sau tiếp tục bị dồn ứ. Vào các khung giờ cao điểm, đặc biệt buổi sáng từ 6 giờ đến 7 giờ 30 và buổi chiều từ 17 giờ đến 17 giờ 30, tình trạng ùn tắc tại đây diễn ra gần như thường xuyên.

Theo đánh giá của nhiều người dân, sự chênh lệch giữa hai pha đèn đỏ và xanh tại một số nút giao hiện nay có thể lên tới 2 - 2,5 lần. Điều này không chỉ gây áp lực lên hạ tầng giao thông mà còn tác động trực tiếp đến tâm lý người tham gia giao thông. Khi thời gian chờ đợi quá lâu nhưng thời gian lưu thông lại quá ngắn, nhiều người dễ rơi vào trạng thái sốt ruột, vội vàng, dẫn đến các hành vi vi phạm như lấn làn, leo vỉa hè hoặc vượt đèn...

Không chỉ bất cập về thời gian chu kỳ, việc một số cột đèn tín hiệu không hiển thị đồng hồ đếm ngược cũng gây không ít khó khăn cho người điều khiển phương tiện. Thực tế cho thấy, nhiều trường hợp đèn đang xanh bất ngờ chuyển sang vàng, rồi chỉ trong chưa đầy 3 giây đã chuyển sang đỏ, khiến người tham gia giao thông không kịp xử lý tình huống. Việc thiếu thông tin dự báo thời gian chuyển pha khiến người lái xe rơi vào thế bị động, dễ dẫn đến phanh gấp hoặc vượt đèn trong tình huống “bất khả kháng”.

Tại ngã tư Đại lộ Lê Lợi giao với đường Hạc Thành, một “điểm nóng” khác về ùn tắc giao thông cũng diễn ra thường xuyên. Mỗi buổi sáng, lượng phương tiện từ phía cầu vượt Phú Sơn lưu thông về các phường trung tâm tăng cao, gây áp lực lớn lên nút giao này. Dù đã được kẻ vạch phân làn, sơn gờ giảm tốc và bố trí ký hiệu hướng đi, song việc tổ chức làn rẽ phải vẫn còn nhiều bất cập. Cụ thể, làn đường trong cùng bên phải, cho phép tất cả các phương tiện rẽ phải khi đèn đỏ, có bề rộng chỉ khoảng 2m và nằm sát vỉa hè. Với kích thước này, nhiều xe ô tô gặp khó khăn khi di chuyển, dễ đè vạch hoặc lấn làn, dẫn đến vi phạm giao thông. Bên cạnh đó, hệ thống đèn tín hiệu tại nút giao này cũng không hiển thị đồng hồ đếm ngược đầy đủ, mà chỉ xuất hiện trong khoảng 10 giây cuối, khiến người tham gia giao thông không kịp chuẩn bị, dễ rơi vào trạng thái bị động.

Bên cạnh đó, việc triển khai cho phép rẽ phải khi đèn đỏ tại một số nút giao trên địa bàn các phường Hạc Thành, Hàm Rồng... được xem là giải pháp nhằm giảm áp lực ùn tắc. Tuy nhiên, thực tế tổ chức giao thông tại các điểm này vẫn chưa thực sự đồng bộ. Có nơi lắp đặt biển phụ, đèn tín hiệu mũi tên rõ ràng; nhưng cũng có nơi thiếu hoặc bố trí chưa hợp lý, gây khó khăn cho người tham gia giao thông nhận diện. Sự thiếu thống nhất này dẫn đến tình trạng các nút giao có đặc điểm tương tự nhau nhưng quy định lại khác nhau, nơi cho phép rẽ phải khi đèn đỏ, nơi lại không cho phép đi. Điều này khiến nhiều người tham gia giao thông dễ nhầm lẫn, dẫn đến vi phạm không đáng có.

Từ thực tế trên có thể thấy, những bất cập trong tổ chức đèn tín hiệu giao thông không chỉ là câu chuyện cơ sở hạ tầng - kỹ thuật mà còn liên quan trực tiếp đến ý thức, hành vi của người tham gia giao thông. Khi hệ thống điều tiết chưa hợp lý, rất dễ tạo ra những “khoảng trống” khiến vi phạm giao thông nảy sinh. Để đảm bảo an toàn giao thông, bên cạnh việc cơ quan chức năng sớm rà soát, điều chỉnh chu kỳ đèn phù hợp, người dân khi tham gia giao thông cũng cần nâng cao ý thức chấp hành trật tự, an toàn giao thông.

Bài và ảnh: Hải Đăng