Xây dựng môi trường văn hóa du lịch đầu xuân

Trước thềm Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, các điểm đến trên địa bàn tỉnh đang tích cực chuẩn bị các điều kiện đón khách du xuân. Trong đó, xây dựng môi trường văn hóa tại các điểm du lịch tâm linh được xác định là nhiệm vụ trọng tâm nhằm bảo đảm trật tự, văn minh và gìn giữ giá trị di tích.

Không gian trang nghiêm, thành kính tại Khu Di tích lịch sử - danh lam thắng cảnh quốc gia Địa điểm khởi nghĩa Bà Triệu.

Tại Di tích lịch sử và thắng cảnh Phủ Na (xã Xuân Du) - nơi mỗi dịp tết đến thường đón lượng lớn người dân và du khách thập phương về dâng hương, chiêm bái, công tác chuẩn bị đang được triển khai theo hướng giữ gìn văn hóa, văn minh trong không gian tín ngưỡng. Ban Quản lý (BQL) Di tích Phủ Na đã ban hành kế hoạch tổ chức lễ hội năm 2026 và phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng thành viên. Năm nay, BQL sẽ bố trí tổ kiểm tra hoạt động các loại hình dịch vụ, văn hóa phẩm, an ninh trật tự, các trò chơi, sách báo... đảm bảo an toàn văn minh trong suốt mùa lễ hội. Đối với các phương án phân luồng khách, BQL đã lên phương án bố trí lực lượng hướng dẫn khoa học, giúp người dân đi lễ thực hành tín ngưỡng trong trật tự, tránh tình trạng chen lấn, xô đẩy thường dễ phát sinh trong dịp cao điểm đón khách. Đáng chú ý, việc xây dựng môi trường văn hóa được đặt trong cách ứng xử của cả người phục vụ và người hành hương. Việc tuyên truyền hạn chế đốt vàng mã, không đặt lễ tùy tiện, giữ gìn vệ sinh chung được triển khai như một sự điều chỉnh thói quen, hướng tới nếp sinh hoạt tín ngưỡng văn minh hơn. Đặc biệt, xã kiên quyết dẹp bỏ tình trạng ăn xin, kêu thay vái đỡ, rút thẻ, bói toán... trong khu di tích.

Phó Chủ tịch UBND xã Xuân Du Lê Viết Hương, kiêm Trưởng BQL Di tích Phủ Na, cho biết: “Địa phương xác định việc xây dựng môi trường văn hóa là nền tảng để điểm đến giữ được sự tôn nghiêm vốn có, đồng thời đáp ứng nhu cầu hành hương, tham quan của Nhân dân và du khách trong dịp đầu xuân năm mới. BQL di tích đã làm việc với công an xã để xây dựng phương án đảm bảo an toàn giao thông, an ninh trật tự trước, trong và sau mùa lễ hội. Đồng thời tuyên truyền, vận động cá nhân không tham gia kêu thay vái đỡ, không xem quẻ rút thẻ, bói toán, các trò chơi trá hình... đảm bảo an toàn, văn minh trong công tác đón tiếp, phục vụ Nhân dân, du khách”.

Trong hành trình “lên rừng, xuống biển đầu xuân”, cụm di tích đền Độc Cước - đền Cô Tiên - đền thờ Tô Hiến Thành (phường Sầm Sơn) là một trong những điểm đến thu hút đông đảo du khách. Công tác chuẩn bị đón khách dịp Tết Nguyên đán sắp tới được địa phương đặt trong tổng thể mục tiêu xây dựng hình ảnh đô thị du lịch văn minh, thân thiện. Trong đó, việc xây dựng môi trường văn hóa được triển khai theo hướng hài hòa giữa yếu tố tâm linh, lịch sử và trật tự đô thị. Qua đó nhằm làm nổi bật giá trị các di tích gắn với không gian, cảnh quan khu du lịch biển và đời sống sinh hoạt tín ngưỡng của người dân địa phương.

Tại đền Độc Cước và đền Cô Tiên, địa phương đang tập trung chỉnh trang cảnh quan, bố trí các điểm dâng hương, sắp lễ, biển nội quy, quy định. Trong suốt kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, cùng với các thủ từ túc trực tại mỗi điểm, phường sẽ bố trí cán bộ quản lý, hướng dẫn Nhân dân, du khách tham quan, giữ gìn cho không gian hành lễ sự trang nghiêm cần thiết, tránh những biểu hiện phô trương, phản cảm. Đối với khu vực đền thờ Tô Hiến Thành, yếu tố lịch sử được đặt ở vị trí trung tâm trong xây dựng môi trường văn hóa. Không gian di tích đảm bảo sự trang nghiêm, phù hợp với ý nghĩa tôn vinh nhân vật lịch sử tiêu biểu, để mỗi du khách khi đến đây đều có thể cảm nhận rõ giá trị giáo dục truyền thống, chứ không chỉ dừng lại ở nhu cầu tín ngưỡng.

Cùng với các điểm đến trên địa bàn tỉnh, BQL Di sản Thành Nhà Hồ và các di tích trọng điểm tỉnh Thanh Hóa đang nỗ lực triển khai công tác chỉnh trang cảnh quan, sắp xếp không gian tại núi Nưa - đền Nưa - Am Tiên, từng bước lập lại trật tự, phù hợp với tính chất linh thiêng của di tích. Song song với đó, việc lắp dựng các biển tuyên truyền trực quan thực hiện nếp sống văn minh cũng được triển khai đồng bộ tại tất cả các điểm di tích gồm: Khu Di tích lịch sử Lam Kinh, Thành Nhà Hồ, Đền Bà Triệu và Địa điểm khởi nghĩa Bà Triệu. Qua đó góp phần nâng cao ý thức của người dân và du khách, xây dựng môi trường văn hóa du lịch theo hướng văn minh, an toàn và bền vững.

Để đảm bảo công tác đón tiếp, phục vụ du khách trong dịp đầu xuân năm mới, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có Công văn số 7588/SVHTTDL-DSVH ngày 24/12/2025 về việc xây dựng kế hoạch, nội dung tổ chức lễ hội, thực hành tín ngưỡng của Nhân dân tại các di tích năm 2026. Trong đó yêu cầu các địa phương, BQL di tích chủ động rà soát, chuẩn bị các điều kiện cần thiết; tổ chức lễ hội đúng quy định của pháp luật; bảo đảm giữ gìn, phát huy giá trị di sản văn hóa, tôn trọng thuần phong mỹ tục. Đồng thời, tăng cường công tác tuyên truyền, hướng dẫn, bảo đảm an ninh trật tự, vệ sinh môi trường... đáp ứng nhu cầu sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng của Nhân dân và du khách.

Khi môi trường văn hóa được coi là nền tảng, mỗi di tích không chỉ là nơi đón khách du xuân mà còn là không gian để lan tỏa những giá trị lịch sử, tâm linh đặc sắc xứ Thanh. Đây chính là tiền đề quan trọng để du lịch của tỉnh tiếp tục khẳng định là “Điểm đến an toàn, văn minh, thân thiện” đối với du khách trong nước và quốc tế.

Bài và ảnh: Hoài Anh