Phát triển sản phẩm OCOP theo chuỗi giá trị

Gắn “sao OCOP” không chỉ là việc hoàn thành, đạt một danh hiệu chứng nhận tiêu chuẩn mà với các chủ thể sản xuất trên địa bàn tỉnh, chứng nhận OCOP là tấm vé “thông hành”, giúp các sản phẩm chế biến sâu khẳng định chất lượng, xây dựng niềm tin để vươn lên chiếm lĩnh thị trường. Khi danh hiệu “sao OCOP” đã được nhìn nhận đúng giá trị thực chất, các chủ thể đã và đang thay đổi tư duy từ sản xuất nhỏ lẻ, manh mún sang sản xuất theo chuỗi giá trị để tạo sự bứt phá và khẳng định vị thế.

Lựa chọn nguyên liệu cho sản phẩm dầu lạc ép tại cơ sở sản xuất, chế biến dầu thực vật Lan Chi, xã Triệu Sơn.

Tuy nhiên, để sản phẩm đi được đường dài, các chủ thể OCOP đã và đang nỗ lực xây dựng một chuỗi giá trị bền vững. Tại cơ sở sản xuất, chế biến dầu thực vật Lan Chi, xã Triệu Sơn, việc liên kết bền vững giữa vùng nguyên liệu - cơ sở sản xuất và thị trường tiêu thụ đang hoạt động nhịp nhàng, mang lại những đột phá vượt trội về chỉ số niềm tin và giá trị kinh tế. Để sản phẩm thực sự đứng vững sau khi qua “cửa” OCOP, cơ sở đã chủ động liên kết với các vùng trồng lạc, vừng đen, đậu nành... tại các vùng Thọ Xuân, Yên Định, Hoa Lộc... nhằm đảm bảo nguồn cung nguyên liệu ổn định. Đồng thời, cơ sở đầu tư hàng tỷ đồng mua sắm máy móc, xây dựng nhà xưởng hiện đại, bảo đảm tiêu chuẩn an toàn vệ sinh thực phẩm.

Với 3 sản phẩm đạt chứng nhận OCOP 3 sao là dầu vừng đen nguyên chất Lan Chi, dầu đậu nành Lan Chi và dầu lạc nguyên chất Lan Chi, mỗi tháng cơ sở cung ứng gần 2.000 lít dầu ăn đạt chuẩn ra thị trường, mang lại doanh thu khoảng 400 triệu đồng/tháng.

Chị Trịnh Thị Tùng, chủ cơ sở sản xuất, chế biến dầu thực vật Lan Chi, chia sẻ: “Trước đây, khi sản xuất manh mún, nhỏ lẻ, việc tiêu thụ rất khó khăn. Nhưng từ khi hình thành được chuỗi giá trị sản xuất, không chỉ giúp chúng tôi đạt sao OCOP mà việc tiêu thụ sản phẩm cũng thuận lợi và bền vững hơn. Hiện nay, sản phẩm đã có mặt tại hệ thống siêu thị, cửa hàng thực phẩm sạch, trạm dừng nghỉ và các điểm du lịch. Hiệu quả kinh tế tăng 10 - 20% so với trước đây”.

Với mỗi sản phẩm OCOP, mắt xích quan trọng nhất quyết định sự sống còn của chuỗi giá trị chính là thị trường tiêu thụ. Bên cạnh các kênh phân phối truyền thống, việc đưa sản phẩm OCOP lên sàn thương mại điện tử, thông qua các điểm kết nối và cửa hàng chuyên doanh, chính là bước đột phá mang lại doanh thu ổn định, vượt trội cho các chủ thể. Anh Nguyễn Văn Tùng, chủ cửa hàng trưng bày, bán sản phẩm OCOP ECO Lành, xã Triệu Sơn, khẳng định: “Chúng tôi lựa chọn những sản phẩm bảo đảm các tiêu chuẩn, chất lượng và đã qua “màng lọc” OCOP để giới thiệu đến người tiêu dùng. Đây không chỉ là điểm kinh doanh thuần túy, mà còn là mắt xích kết nối, hỗ trợ các chủ thể tiếp tục hoàn thiện sản phẩm, nâng cao chất lượng để đi xa hơn trên thị trường”.

Hiện nay, tỉnh Thanh Hóa có 690 sản phẩm OCOP, trong đó có nhiều sản phẩm đã phát triển theo chuỗi giá trị từ sản xuất nguyên liệu, chế biến, xây dựng thương hiệu đến tiêu thụ sản phẩm mang lại hiệu quả kinh tế cao. Tiêu biểu, như: chuỗi sản phẩm nước mắm Ba Làng; chuỗi sản phẩm chè Bình Sơn; chuỗi sản phẩm cói Nga Sơn... Đặc biệt là chuỗi giá trị sản xuất, tiêu thụ nước mắm Lê Gia, không chỉ khẳng định giá trị, vị thế tại thị trường trong nước mà còn vươn xa, phát triển mạnh ở thị trường quốc tế.

Để hình thành được những chuỗi giá trị OCOP hiệu quả, những năm qua, tỉnh Thanh Hóa đã tập trung triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm hỗ trợ phát triển sản xuất nông nghiệp, trong đó có phát triển sản phẩm OCOP theo chuỗi giá trị, như: hỗ trợ đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực cho các chủ thể về quản trị doanh nghiệp, marketing, chuyển đổi số, phát triển sản phẩm và quản lý chất lượng; chuyển giao, ứng dụng khoa học - kỹ thuật mới, áp dụng quy trình kỹ thuật trong sản xuất và quản lý chất lượng đồng bộ theo chuỗi; xúc tiến thương mại, kết nối cung cầu, tham gia hội chợ, triển lãm, đưa sản phẩm vào hệ thống siêu thị, trung tâm thương mại, sàn thương mại điện tử và hỗ trợ vật tư, trang thiết bị phục vụ sản xuất, cung ứng dịch vụ, giống cây trồng, vật nuôi... Từ những “trợ lực” đó, các doanh nghiệp, HTX, người sản xuất đã phát triển được các vùng nguyên liệu bảo đảm quy chuẩn, an toàn, đủ điều kiện để tham gia các chuỗi cung ứng, tiêu thụ sản phẩm lớn trên thị trường.

Bà Nguyễn Hồng Thái, Phó chánh Văn phòng Điều phối Chương trình XDNTM tỉnh Thanh Hóa, nhấn mạnh: “Trong thời gian tới, tỉnh Thanh Hóa không chỉ chú trọng tăng số lượng, mà quan trọng hơn là định hướng phát triển OCOP theo chuỗi giá trị khép kín - từ vùng nguyên liệu, sản xuất, chế biến, xây dựng thương hiệu đến tiêu thụ. OCOP là bước khởi đầu mở ra cơ hội và tỉnh sẽ luôn đồng hành cùng các chủ thể nâng cao giá trị gia tăng, hướng tới phát triển bền vững”.

Bài và ảnh: Thanh Hòa