Hoạt Giang gìn giữ và phát huy giá trị các di tích

Hoạt Giang là xã có nhiều di tích lịch sử, văn hóa, trong đó nhiều di tích đã được xếp hạng cấp quốc gia. Do vậy, công tác bảo tồn và phát huy giá trị của các di tích luôn được cấp ủy, chính quyền địa phương đặc biệt quan tâm.

Di tích lịch sử cấp quốc gia đình làng Đình Trung được tu bổ, tôn tạo đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tâm linh của Nhân dân.

Đình làng Đình Trung tọa lạc tại thôn Trung Tâm (xã Hoạt Giang) là một trong những ngôi đình được bảo tồn khá nguyên vẹn kiến trúc độc đáo, đặc trưng của ngôi đình Việt. Theo lưu truyền trong dân gian, đình làng Đình Trung được xây dựng vào gần cuối thời Lý, sau khi quan đại thần Tô Hiến Thành qua đời. Đình được xây dựng theo lối chữ Nhất; bộ khung gỗ của đình to, vững chắc bề thế với những mảng chạm khắc nghệ thuật độc đáo, tinh xảo. Khuôn viên đình làng Đình Trung có diện tích 2.500m2, cảnh quan thiên nhiên nơi này có đồng ruộng, sông, núi, dân cư sinh sống đông đúc...

Trải qua bao biến cố thăng trầm của lịch sử, đình làng Đình Trung vẫn luôn gắn bó mật thiết với cuộc sống sinh hoạt cộng đồng, đời sống tâm linh của người dân nơi đây. Hằng năm vào ngày 18 tháng giêng, Nhân dân trong làng lại tổ chức lễ hội truyền thống để tỏ lòng thành kính với vị Thành hoàng làng Tô Hiến Thành. Đây chính là dịp để bà con địa phương tham gia thắp hương, tế lễ, rước kiệu để cầu mong mưa thuận, gió hòa, gia đình ấm no, hạnh phúc, bình an. Ngoài phần lễ, còn có phần hội với các hoạt động văn hóa - văn nghệ, các trò chơi dân gian đậm đà bản sắc dân tộc. Những năm qua, được sự quan tâm của Nhà nước, cùng với đóng góp của các nhà hảo tâm, con em địa phương, đình được trùng tu, tôn tạo đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tâm tinh của Nhân dân địa phương.

Hiện nay, xã Hoạt Giang có 10 di tích lịch sử, văn hóa, trong đó có 2 di tích lịch sử cấp quốc gia và 8 di tích cấp tỉnh. Để phát huy các giá trị của di tích, UBND xã đã chỉ đạo phòng văn hóa - xã hội tiến hành rà soát, kiểm kê toàn bộ các di tích, đánh giá hiện trạng. Trên cơ sở đó có những chỉ đạo, định hướng để vừa bảo tồn, tôn tạo, vừa phát huy giá trị các di tích, di sản gắn với du lịch tâm linh nhằm thu hút đông đảo du khách đến với địa phương.

Ông Nguyễn Thế Phương, Phó Chủ tịch UBND xã Hoạt Giang, cho biết: Từ 1/7/2025, xã Hoạt Giang được thành lập mới trên cơ sở sáp nhập toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của các xã: Yên Dương, Hoạt Giang (cũ), Hà Bình và một phần còn lại của thị trấn Hà Trung của huyện Hà Trung cũ. Sau sáp nhập, không gian văn hóa được mở rộng khiến Hoạt Giang trở thành địa phương có nhiều di tích lịch sử, văn hóa. Trong số 10 di tích của xã Hoạt Giang, phải kể đến Di tích lịch sử, văn hóa đền thờ Trần Hưng Đạo - điểm sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng của người dân xứ Thanh. Đây chính là “điểm nhấn” để xã phát triển loại hình du lịch tâm linh.

Tìm hiểu thực tế tại địa phương, chúng tôi được biết nhiều di tích trên địa bàn xã đang xuống cấp, trong đó, phải kể đến đình làng Phúc Điền, thôn Vân Điền. Hiện ngôi đình đang bị xuống cấp nghiêm trọng, ảnh hưởng đến việc sinh hoạt tâm linh của Nhân dân trên địa bàn xã. Công tác huy động xã hội hóa để tu bổ, tôn tạo các di tích trên địa bàn xã cũng gặp rất nhiều khó khăn, thách thức.

“Thời gian tới, xã Hoạt Giang chú trọng phát triển du lịch tâm linh với các lễ hội truyền thống. Kết nối các điểm di tích trong xã với các điểm di tích của các địa phương lân cận như: đền Rồng, đền Nước (xã Hà Long); đền Cô Bơ, đền Hàn (xã Tống Sơn); đền Sòng Sơn (phường Quang Trung) để hình thành tour du lịch. Xây dựng và phát triển thương hiệu cho các sản phẩm đặc trưng từ nông sản gắn với dịch vụ du lịch. Để làm được điều này, xã tăng cường công tác quản lý, chống xâm hại các di tích. Tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân về tầm quan trọng của di sản, khuyến khích người dân tham gia vào các hoạt động bảo tồn và phát huy giá trị di tích. Chú trọng đến công tác trùng tu, tôn tạo các di tích lịch sử, văn hóa tâm linh gắn với phát huy các giá trị văn hóa truyền thống. Quan tâm đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng giao thông; phát triển các loại hình dịch vụ đáp ứng nhu cầu của du khách”, ông Nguyễn Thế Phương, Phó Chủ tịch UBND xã Hoạt Giang, chia sẻ.

Bài và ảnh: Xuân Cường