Gia tăng giá trị cho sản phẩm OCOP

Sau hơn 8 năm phát triển, Chương trình OCOP đã góp phần thay đổi diện mạo kinh tế khu vực nông thôn của tỉnh. Tuy nhiên, để gia tăng giá trị cho các sản phẩm, đáp ứng tiêu chuẩn và nhu cầu thị trường đòi hỏi các chủ thể OCOP có một chiến lược toàn diện và bài bản.

Khu vực sản xuất sản phẩm OCOP của Công ty TNHH Thực phẩm và Thương mại dịch vụ Lê Gia, xã Hoằng Thanh.

Tỉnh Thanh Hóa hiện có 674 sản phẩm OCOP đã được công nhận. Trong đó, có 2 sản phẩm 5 sao, 60 sản phẩm 4 sao và 612 sản phẩm 3 sao. Cùng với đó, tỉnh còn có 18 sản phẩm OCOP vừa tham gia đánh giá phân hạng đợt 2 năm 2026, trình UBND tỉnh ra quyết định công nhận. Với số lượng này, Thanh Hóa đứng trong top 3 về số lượng sản phẩm OCOP trên cả nước. Trong đó, có nhiều sản phẩm đã từng bước khẳng định được thương hiệu, được thị trường đón nhận. Những sản phẩm từ Chương trình OCOP có chất lượng cao không chỉ giúp gia tăng giá trị sản xuất, mà còn thúc đẩy nâng tầm thương hiệu đặc sản của địa phương.

Là một trong những chủ thể OCOP có sản phẩm đạt chất lượng cao và tham gia từ những ngày đầu triển khai Chương trình OCOP trên địa bàn tỉnh, Công ty TNHH Thực phẩm và Thương mại Lê Gia, xã Hoằng Thanh đã có những bước đi “ngoạn mục” để trở thành thương hiệu mạnh trên bản đồ OCOP quốc gia. Từ một món ăn dân dã, bằng việc tuân thủ các quy trình an toàn thực phẩm ngặt nghèo và đóng gói mẫu mã hiện đại, mắm tôm, nước mắm Lê Gia đã trở thành sản phẩm OCOP 5 sao quốc gia. Trong lần đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP đợt 2 năm 2026, Công ty TNHH Thực phẩm và Thương mại Lê Gia đã có sản phẩm ruốc (chà bông) tôm sú Lê Gia được nâng hạng từ 3 sao lên 4 sao và 3 sản phẩm: thịt chưng mắm tép Lê Gia, ruốc (chà bông) tép biển Lê Gia, mắm tép Lê Gia được đánh giá 4 sao.

Ông Lê Anh, Giám đốc công ty, cho biết: "Các sản phẩm được xếp hạng OCOP đã góp phần khẳng định giá trị sản xuất, tạo động lực cho công ty đẩy mạnh sản xuất, quảng bá để mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm. Đến nay, các sản phẩm mang thương hiệu Lê Gia không chỉ có mặt trong hệ thống siêu thị nội địa, mà còn xuất khẩu chính ngạch sang nhiều thị trường khó tính như Nhật Bản, Hàn Quốc, Nam Phi, Hoa Kỳ”.

Công ty TNHH Đầu tư và Phát triển Vinaco, phường Hạc Thành là một trong những đơn vị tư vấn phát triển sản phẩm OCOP của tỉnh luôn nỗ lực tìm những nét riêng để hỗ trợ các chủ thể phát triển mới sản phẩm OCOP. Bà Nguyễn Thị Vân, Giám đốc công ty, cho biết: “Người tiêu dùng hiện đại không chỉ mua một sản phẩm vật lý, họ mua trải nghiệm, cảm xúc và các giá trị nhân văn đằng sau đó. Do đó, muốn gia tăng giá trị cho sản phẩm OCOP thì phải lồng ghép yếu tố lịch sử, văn hóa bản địa và quy trình sản xuất nên sản phẩm. Từ đó tạo được nét riêng, giá trị nhân văn trong sản phẩm mà không thể tìm thấy ở bất cứ sản phẩm nào khác”.

Điển hình như sản phẩm bánh gai Thiên Dương, xã Cẩm Tú vừa được đánh giá OCOP 3 sao. Dù không phải là sản phẩm xa lạ song sản phẩm chứa đựng những giá trị văn hóa sâu sắc; là cầu nối để thế hệ trẻ biết trân trọng, giữ gìn nghề truyền thống, đồng thời là phương tiện quảng bá hình ảnh quê hương bên Suối cá thần đến du khách. Bên cạnh giá trị văn hóa, việc phát triển sản xuất bánh gai Thiên Dương đã tạo việc làm gián tiếp cho hàng chục lao động địa phương. Với những giá trị riêng có, bánh gai Thiên Dương được khách hàng đón nhận, mang lại doanh thu hơn 1,2 tỉ đồng/năm.

Sản phẩm OCOP 3 sao Bánh gai Thiên Dương tham gia các hội nghị để quảng bá, thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm.

Phó Chánh Văn phòng Điều phối XDNTM tỉnh Nguyễn Hồng Thái cho biết, tỉnh Thanh Hóa xác định việc phát triển sản phẩm không dừng ở số lượng mà phải chú trọng chiều sâu, chất lượng sản phẩm. Do đó, những sản phẩm được đánh giá, phân hạng sao trong Chương trình OCOP luôn được khuyến khích phát triển theo hướng chế biến sâu, ứng dụng khoa học công nghệ, sản xuất hữu cơ, tuần hoàn nhằm nâng cao giá trị, đáp ứng tiêu chuẩn thị trường trong nước, quốc tế. Những sản phẩm OCOP được công nhận là sự kết hợp giữa công nghệ, câu chuyện sản phẩm và khả năng quảng bá trên thị trường. Do đó, các chủ thể OCOP luôn nỗ lực gia tăng giá trị sản phẩm không chỉ ở khâu sản xuất mà còn ở kênh phân phối. Việc đưa sản phẩm OCOP lên các sàn thương mại điện tử (shopee, lazada, tiktok shop) và ứng dụng livestream ngay tại vùng trồng đã chứng minh hiệu quả vượt trội. Phương thức này giúp cắt giảm chi phí trung gian, tối ưu hóa lợi nhuận cho người nông dân và đưa sản vật vùng miền tiếp cận trực tiếp với người tiêu dùng toàn cầu.

Từ nỗ lực gia tăng giá trị cho sản phẩm OCOP của các sở, ngành, địa phương và chủ thể, đến nay tỉnh Thanh Hóa đã có hơn 40 sản phẩm OCOP tham gia xuất khẩu và hơn 80% sản phẩm được tiêu thụ rộng rãi trên thị trường trong, ngoài tỉnh. Điều này không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế cho mỗi sản phẩm mà còn khẳng định vị thế của OCOP xứ Thanh trên bản đồ quốc gia, thế giới.

Bài và ảnh: Lê Hòa