Cẩm Thủy phát huy vai trò người có uy tín trong giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc

Bằng uy tín, kinh nghiệm và vốn hiểu biết sâu sắc về phong tục, tập quán, đội ngũ người có uy tín (NCUT) trong đồng bào dân tộc thiểu số ở xã Cẩm Thủy đang phát huy vai trò nòng cốt trong tuyên truyền, vận động Nhân dân gìn giữ, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân và hệ thống chính trị ở cơ sở.

Từ việc bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, Câu lạc bộ Cồng chiêng thôn Đồng Nga, xã Cẩm Thủy được thành lập và duy trì hoạt động biểu diễn trong các lễ hội.

Xã Cẩm Thủy hiện có 22 NCUT là người dân tộc Dao, Mường và Kinh. Nhiều người đang đảm nhiệm các vị trí như bí thư chi bộ, trưởng thôn, trưởng ban công tác mặt trận, thành viên tổ hòa giải, tổ an ninh Nhân dân... Gắn bó mật thiết với cộng đồng, am hiểu phong tục, tập quán và đời sống Nhân dân, đội ngũ NCUT không chỉ là “cầu nối” đưa chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến với đồng bào mà còn là kênh thông tin hai chiều, giúp cấp ủy, chính quyền, MTTQ nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của Nhân dân.

Đặc biệt, trong bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, vai trò của NCUT càng được thể hiện rõ nét. Bởi họ không chỉ am hiểu mà còn trực tiếp gìn giữ, trao truyền những giá trị văn hóa truyền thống đến người dân. Từ đó, những phong tục, tập quán tốt đẹp được gìn giữ, phát huy, các hủ tục, tập quán lạc hậu từng bước được vận động xóa bỏ.

Thôn Ngọc Sơn có 116 hộ, 523 khẩu, là thôn duy nhất của xã Cẩm Thủy có 100% dân số là đồng bào người Dao. Nhiều năm gắn bó với cộng đồng, am hiểu sâu sắc phong tục, tập quán, già làng, NCUT Triệu Phúc Quý luôn ý thức trách nhiệm trong gìn giữ những giá trị văn hóa của dân tộc.

Theo ông Quý, muốn bảo tồn bản sắc văn hóa, trước hết bản thân phải gương mẫu, nói đi đôi với làm để tạo niềm tin và sự đồng thuận trong cộng đồng. Với uy tín của mình, ông tích cực vận động bà con duy trì các giá trị văn hóa tốt đẹp như lễ cấp sắc, chữ viết, trang phục truyền thống, các lễ hội, Tết nhảy, lễ tạ mã, lễ thượng điền, Tết Thanh minh... Qua đó, góp phần bồi đắp niềm tự hào và ý thức trách nhiệm của người Dao đối với văn hóa dân tộc.

Cùng với gìn giữ những giá trị tốt đẹp, ông Quý kiên trì vận động bà con thực hiện hương ước, quy ước; giảm các thủ tục rườm rà trong cưới hỏi, ma chay, không tổ chức ăn uống dài ngày gây tốn kém; thực hiện nếp sống văn minh, xóa bỏ mê tín, khi đau ốm chủ động đến cơ sở y tế khám, điều trị. Cách làm gần gũi, kiên trì và gương mẫu của ông đã tạo sức lan tỏa, giúp việc bảo tồn văn hóa truyền thống gắn với xây dựng đời sống văn hóa mới ở khu dân cư.

Phát huy vai trò “người giữ hồn” văn hóa dân tộc, đội ngũ NCUT xã Cẩm Thủy còn tích cực tham gia bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của địa phương. Các lễ hội như Khai hạ làng Đồng Lão, làng Sành, lễ hội chùa Chặng... tiếp tục được duy trì, góp phần bảo tồn các giá trị văn hóa, giáo dục truyền thống, tăng sự gắn kết cộng đồng. Một số di sản văn hóa phi vật thể và di tích lịch sử- văn hóa cấp tỉnh cũng được quan tâm gìn giữ, phát huy.

Hưởng ứng phong trào “Toàn dân đoàn kết XDNTM, đô thị văn minh”, nhiều NCUT gương mẫu đóng góp tiền, hiến đất, vận động Nhân dân chung sức xây dựng đường giao thông, công trình phúc lợi. Trong phong trào “Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc”, NCUT phối hợp với lực lượng chức năng tuyên truyền, vận động Nhân dân giao nộp vũ khí, hòa giải mâu thuẫn, cảm hóa người lầm lỗi, cung cấp thông tin, góp phần giữ vững an ninh, trật tự tại cơ sở. Những đóng góp thiết thực của đội ngũ NCUT đã góp phần xây dựng cộng đồng đoàn kết, văn minh, tiến bộ. Hiện 100% khu dân cư trong xã không có ma túy, mại dâm; 100% khu dân cư đạt danh hiệu văn hóa; 95% gia đình đạt danh hiệu gia đình văn hóa, trong đó 85% đạt danh hiệu 3 năm liên tục.

Chủ tịch Ủy ban MTTQ xã Cẩm Thủy Trần Thị Hạnh khẳng định: “Những trăn trở, tích cực bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của đội ngũ NCUT đã và đang góp phần “thổi hồn” dân tộc đến đồng bào các dân tộc thiểu số. Từ đó giúp mọi người thêm hiểu, yêu mến và có tinh thần trách nhiệm trong bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc”.

Bài và ảnh: Phan Nga