Việt Nam chính thức khai trương Sàn giao dịch carbon trong nước

Việc khai trương sàn giao dịch carbon không chỉ là một bước đi kỹ thuật mà còn gắn trách nhiệm bảo vệ môi trường với lợi ích kinh tế của doanh nghiệp, đảm bảo sự phát triển bền vững của quốc gia.

Đại biểu thực hiện nghi thức khai trương sàn giao dịch carbon trong nước. (Ảnh: Phạm Tuấn Anh/TTXVN)

Thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước về phát triển nền kinh tế xanh, kinh tế carbon thấp và triển khai các cam kết của Việt Nam về ứng phó với biến đổi khí hậu, sáng 29/6/2026, Bộ Tài chính phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã trang trọng tổ chức Lễ khai trương Sàn giao dịch carbon trong nước.

Sự kiện đánh dấu một bước tiến quan trọng trong quá trình hình thành và phát triển thị trường carbon tại Việt Nam, góp phần hoàn thiện các cơ chế thị trường nhằm thúc đẩy giảm phát thải khí nhà kính, huy động nguồn lực cho tăng trưởng xanh, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và hướng tới mục tiêu phát triển bền vững của đất nước. Hoạt động này không chỉ tạo nền tảng cho việc trao đổi, giao dịch tín chỉ carbon theo cơ chế thị trường mà còn góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050 mà Việt Nam đã cam kết với quốc tế.

Hoàn thiện hạ tầng, cam kết vận hành minh bạch, an toàn

Phát biểu tại sự kiện, ông Nguyễn Anh Phong, Chủ tịch Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) cho biết HNX dưới sự chỉ đạo của Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam (VNX) và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đã phối hợp với Cục Biến đổi khí hậu (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), Tổng Công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VSDC), Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) và các đơn vị liên quan tham gia xây dựng khung pháp lý, các quy định quản lý, vận hành thị trường và xây dựng hệ thống đăng ký, giao dịch, thanh toán thị trường carbon.

Đến nay, hệ thống công nghệ thông tin kết nối giữa Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội, VSDC, Cục Biến đổi khí hậu và ngân hàng chỉ định thanh toán BIDV hoạt động ổn định, an toàn, thông suốt. Hệ thống quy chế, quy trình nghiệp vụ liên quan cũng đã được ban hành. Cùng với đó, hệ thống thành viên (gồm 6 công ty chứng khoán thành viên đầu tiên) đáp ứng các điều kiện tham gia thị trường và hơn 100 cơ sở phát thải thuộc danh mục phân bổ hạn ngạch phát thải khí nhà kính.

Ông Nguyễn Anh Phong, Chủ tịch Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) phát biểu. (Ảnh: Phạm Tuấn Anh/TTXVN)

“Có thể nói, các điều kiện cần thiết cho việc vận hành sàn giao dịch các bon tại Việt Nam đã được đáp ứng đầy đủ, đồng bộ và sẵn sàng đi vào hoạt động,” Chủ tịch Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội nhấn mạnh.

Cũng theo ông Nguyễn Anh Phong, thị trường carbon không chỉ hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện cam kết phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050, mà còn tạo cơ chế để các doanh nghiệp chủ động tối ưu chi phí giảm phát thải thông qua giao dịch hạn ngạch và tín chỉ carbon. Qua đó, góp phần thực hiện mục tiêu bảo vệ môi trường của Đảng và Nhà nước: “Phát triển bền vững, kiên quyết không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế.”

“Sau khi thị trường đi vào hoạt động, HNX sẽ tiếp tục phối hợp các đơn vị liên quan quản lý vận hành thị trường an toàn, hiệu quả; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền quảng bá, khuyến khích doanh nghiệp phát thải tham gia thị trường cũng như các tổ chức quan tâm đến tín chỉ carbon tiếp cận loại hình giao dịch mới,” Chủ tịch Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội khẳng định.

Sàn giao dịch carbon trong nước. (Ảnh: Hùng Võ/Vietnam+)

Ông Lương Hải Sinh - Chủ tịch Hội đồng thành viên Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam (VNX), cho rằng việc vận hành an toàn, minh bạch và hiệu quả Sàn giao dịch carbon không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn được giao, mà còn góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế xanh, kinh tế carbon thấp, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam và hiện thực hóa cam kết phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050 của Việt Nam.

“Chúng tôi xin cam kết sẽ quán triệt và tổ chức thực hiện nghiêm túc, đầy đủ các nhiệm vụ được giao. Tập trung tổ chức vận hành hệ thống giao dịch, đăng ký, lưu ký và thanh toán hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ carbon an toàn, ổn định, thông suốt và bảo mật; bảo đảm mọi hoạt động của thị trường được thực hiện công khai, minh bạch, đúng quy định của pháp luật,” ông Sinh nhấn mạnh.

Mở cơ chế định giá carbon, thúc đẩy tăng trưởng xanh và phát triển bền vững

Phát biểu định hướng tại sự kiện, bà Vũ Thị Chân Phương - Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, cho hay sàn giao dịch carbon không chỉ tạo lập cơ chế giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon một cách công khai minh bạch mà còn góp phần hình thành cơ chế xác định giá carbon theo nguyên tắc thị trường, tạo động lực kinh tế để doanh nghiệp chủ động đổi mới công nghệ, nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng, giảm phát thải và tăng sức cạnh tranh.

“Việc sàn giao dịch carbon chính thức đi vào hoạt động hôm nay không chỉ là dấu mốc quan trọng trong quá trình hoàn thiện thể chế phát triển kinh tế xanh của Việt Nam, mà còn khẳng định quyết tâm của Chính phủ trong việc xây dựng một thị trường vận hành minh bạch, hiệu quả, góp phần hỗ trợ doanh nghiệp thích ứng với các yêu cầu mới của quá trình hội nhập kinh tế quốc tế,” bà Phương nói.

Từng bước phát triển thị trường carbon phù hợp với yêu cầu phát triển của nền kinh tế. (Ảnh minh họa. Nguồn: TTXVN)

Với tinh thần đó, bà Phương đề nghị VNX, HNX, VSDC tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các đơn vị chức năng thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, dưới sự chỉ đạo lãnh đạo của Bộ Tài chính, lãnh đạo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức vận hành hệ thống giao dịch, đăng ký, lưu ký, thanh toán an toàn, ổn định thông suốt, bảo đảm an ninh an toàn thông tin và khả năng xử lý kịp thời các tình huống phát sinh.

Cùng với đó, VNX, HNX, VSDC tiếp tục hoàn thiện các quy trình nghiệp vụ, tạo thuận lợi tối đa cho các công ty chứng khoán thành viên, các doanh nghiệp thuộc danh mục phân bổ hạn ngạch phát thải khí nhà kính và các tổ chức tham gia giao dịch tín chỉ carbon, bảo đảm mọi chủ thể tham gia thị trường có thể tiếp cận dịch vụ thuận tiện minh bạch và hiệu quả; tăng cường công tác giám sát, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật, đặc biệt là các hành vi thao túng, gian lận hoặc lợi dụng thị trường, đảm bảo môi trường giao dịch công bằng.

Ngoài ra, các đơn vị vận hành đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách pháp luật, cung cấp đầy đủ kịp thời thông tin chính thống về hoạt động của thị trường, nâng cao nhận thức của doanh nghiệp và các thành viên thị trường, chủ động ngăn chặn xử lý các thông tin sai lệch có thể ảnh hưởng đến sự ổn định và niềm tin của thị trường; nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế, nâng cao năng lực của các định chế trung gian, các công ty chứng khoán thành viên và các đơn vị cung ứng dịch vụ và chủ động rà soát hoàn thiện cơ chế chính sách để từng bước phát triển thị trường carbon phù hợp với yêu cầu phát triển của nền kinh tế và xu thế hội nhập quốc tế.

“Tôi tin tưởng rằng với sự quan tâm chỉ đạo của Đảng Nhà nước Chính phủ, sự phối hợp chặt chẽ của các bộ ngành, với tinh thần chủ động trách nhiệm của các đơn vị vận hành thị trường và sự đồng hành của các cộng đồng doanh nghiệp, sàn giao dịch carbon trong nước sẽ từng bước phát triển an toàn, minh bạch và hiệu quả, trở thành một cấu phần quan trọng của thị trường tài chính quốc gia, góp phần huy động hiệu quả các nguồn lực cho tăng trưởng xanh, nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế và thúc đẩy sự phát triển bền vững của đất nước,” bà Phương nhấn mạnh.

Huy động hiệu quả các nguồn lực cho tăng trưởng xanh. (Ảnh: TTXVN)

Theo TTXVN