Từ hóa đơn tiền điện đến những cú lừa trên không gian mạng

Những cuộc gọi tự xưng nhân viên điện lực, yêu cầu cập nhật thông tin khách hàng hoặc truy cập đường link xác nhận dữ liệu đang xuất hiện ngày càng nhiều. Lợi dụng nhu cầu cập nhật thông tin sau sắp xếp đơn vị hành chính, các đối tượng giả danh ngành điện tiếp tục biến tướng thủ đoạn nhằm đánh cắp thông tin cá nhân và chiếm đoạt tài sản của người dân.

Công nhân điện lực tuyên truyền, hướng dẫn người dân sử dụng điện an toàn và tiếp cận các kênh thông tin chính thức của ngành điện.

Khi thương hiệu ngành điện bị lợi dụng

Thời gian gần đây, các đối tượng lừa đảo liên tục thay đổi kịch bản để tiếp cận người dân. Một trong những chiêu trò được ghi nhận là giả danh nhân viên điện lực, thông báo khách hàng cần cập nhật thông tin thanh toán theo địa chỉ mới rồi yêu cầu truy cập các đường link lạ hoặc thực hiện các thao tác trên điện thoại để “đồng bộ dữ liệu”. Theo Công ty Điện lực Thanh Hóa, đây là một trong những biến tướng mới của thủ đoạn giả danh ngành điện.

Trước đó, chị L.T.T. ở phường Hải Lĩnh nhận được cuộc gọi từ một người tự xưng là nhân viên điện lực. Đối tượng thông báo gia đình chị đang sử dụng chung công tơ điện với hộ khác và cần cài đặt ứng dụng mang tên “EPOINT EVN” để được hưởng chính sách hỗ trợ khi xảy ra sự cố điện. Sau đó, người này hướng dẫn chị kết nối qua zalo, gửi đường link và mã QR để tải ứng dụng. Nhận thấy nhiều dấu hiệu bất thường, chị T. đã chủ động xác minh với cơ quan chức năng nên không bị thiệt hại tài sản. Tuy nhiên, không phải ai cũng kịp thời nhận ra những chiếc bẫy được giăng sẵn phía sau các cuộc gọi như vậy.

Theo ghi nhận của Trung tâm Chăm sóc khách hàng Tổng Công ty Điện lực miền Bắc, từ năm 2025 đến nay đã có khoảng 100 cuộc gọi phản ánh của khách hàng liên quan đến các cuộc gọi, tin nhắn và ứng dụng giả mạo ngành điện. Tại Thanh Hóa, Công ty Điện lực Thanh Hóa cũng ghi nhận nhiều trường hợp người dân thiệt hại từ vài triệu đồng đến hàng chục triệu đồng sau khi truy cập các đường link giả mạo hoặc cung cấp mã OTP cho đối tượng lừa đảo. Các thủ đoạn thường đánh vào tâm lý lo lắng khi nhận thông báo liên quan đến tiền điện, công tơ điện hoặc thông tin khách hàng để dẫn dụ nạn nhân thực hiện các thao tác theo hướng dẫn.

Việc liên tục xuất hiện các kịch bản mới cho thấy ngành điện đang trở thành mục tiêu bị lợi dụng ngày càng nhiều trên không gian mạng. Theo các chuyên gia an ninh mạng, đây không phải là lựa chọn ngẫu nhiên. Điện là dịch vụ thiết yếu gắn với hầu hết hộ gia đình; người dân đã hình thành thói quen tiếp nhận thông tin, thanh toán và sử dụng các dịch vụ điện trên môi trường số. Chính sự quen thuộc và mức độ tin cậy đó đã tạo điều kiện để các đối tượng dựng lên những kịch bản tưởng như rất thật nhằm tiếp cận nạn nhân.

Cuộc đua giữ an toàn

cho khách hàng

Không chỉ khiến người dân thiệt hại về tài sản, các hành vi giả danh điện lực còn làm suy giảm niềm tin của khách hàng đối với các kênh thông tin chính thức của ngành điện, ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình cung cấp và sử dụng các dịch vụ điện trên môi trường số.

Ông Hoàng Hải, Giám đốc Công ty Điện lực Thanh Hóa cho biết, cùng với quá trình chuyển đổi số, ngày càng nhiều dịch vụ điện được thực hiện trên môi trường trực tuyến. Điều này tạo thuận lợi cho khách hàng trong quá trình sử dụng dịch vụ, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác bảo đảm an toàn thông tin và bảo vệ khách hàng trước các hành vi giả mạo.

Theo ông Hải, bên cạnh việc nâng cao chất lượng dịch vụ, đơn vị đang tăng cường tuyên truyền, cập nhật các phương thức, thủ đoạn mới để cảnh báo khách hàng; đồng thời phối hợp với chính quyền địa phương, lực lượng công an và các cơ quan liên quan nhằm kịp thời phát hiện, xử lý các trường hợp giả mạo, góp phần bảo vệ quyền lợi của người sử dụng điện.

Để hạn chế nguy cơ người dân trở thành nạn nhân, ngành điện đã đồng thời triển khai nhiều giải pháp như công khai số điện thoại trực ban của các điện lực trên website và các kênh thông tin chính thức; thường xuyên phát đi cảnh báo về các thủ đoạn lừa đảo qua hệ thống truyền thanh cơ sở, nền tảng số và các kênh chăm sóc khách hàng. Đồng thời khuyến nghị người dân chỉ kiểm tra, xác minh thông tin thông qua các kênh chính thức của ngành điện hoặc tổng đài 19006769 trước khi thực hiện bất kỳ giao dịch nào liên quan đến tài khoản cá nhân.

Cùng với các giải pháp tuyên truyền, ngành điện cũng kiến nghị cơ quan công an và các đơn vị viễn thông tăng cường rà soát, ngăn chặn các đầu số điện thoại, website và ứng dụng giả mạo; đồng thời đưa nội dung cảnh báo thủ đoạn lừa đảo liên quan đến điện lực vào các hoạt động tuyên truyền phòng, chống tội phạm công nghệ cao tại cơ sở.

Thực tế cho thấy, các đối tượng lừa đảo luôn bám theo những thay đổi trong đời sống xã hội để dựng lên các kịch bản mới, từ hóa đơn tiền điện, cập nhật thông tin khách hàng đến các yêu cầu xác thực dữ liệu sau sắp xếp đơn vị hành chính. Vì vậy, cùng với nỗ lực của ngành điện và các cơ quan chức năng, mỗi người dân cần hình thành thói quen kiểm chứng thông tin qua các kênh chính thức, tuyệt đối không truy cập đường link lạ, không cài đặt ứng dụng theo hướng dẫn qua điện thoại và không cung cấp mã OTP cho bất kỳ ai. Trong môi trường số, chỉ một thao tác chủ quan cũng có thể trở thành “chìa khóa” để các đối tượng chiếm đoạt tài sản.

Bài và ảnh: Tăng Thúy