Tam Thanh phát triển kinh tế rừng, nâng cao thu nhập cho người dân

Xã Tam Thanh hiện có 9.924,36ha đất có rừng, tỷ lệ che phủ rừng đạt hơn 93%. Trong đó, rừng luồng 292,6ha; rừng vầu 1.374,5ha; rừng trồng 12,3ha; khoảng 115ha rừng sản xuất khác, còn lại là diện tích rừng tự nhiên. Rừng phân bố chủ yếu tại 8 bản trên địa bàn xã, có vai trò quan trọng trong phòng chống thiên tai, bảo vệ nguồn nước, điều hòa khí hậu và tạo sinh kế cho người dân miền núi.

Người dân xã Tam Thanh phát triển chăn nuôi dưới tán rừng.

Những ngày đầu hè, men theo các con đường uốn lượn quanh các sườn núi, dễ dàng bắt gặp hình ảnh người dân xã Tam Thanh tất bật phát dọn thực bì, chăm sóc luồng, vầu hay vận chuyển nông sản dưới tán rừng. Gia đình ông Hà Văn Tuyển ở bản Phe, là một trong những hộ tiêu biểu trong phát triển kinh tế lâm nghiệp bền vững. Nhiều năm nay, ông mạnh dạn đầu tư chăm sóc diện tích rừng luồng và rừng vầu của gia đình theo tiêu chuẩn của Tổ chức Quản lý rừng bền vững quốc tế cấp chứng chỉ quản lý rừng bền vững (FSC). Hiện gia đình ông có 6,3ha luồng và 12,5ha rừng vầu được cấp chứng chỉ quản lý rừng bền vững FSC, cho thu nhập bình quân khoảng 130 triệu đồng/năm. Ông Hà Văn Tuyển chia sẻ: “Trước đây chúng tôi chủ yếu khai thác tự nhiên nên hiệu quả kinh tế không cao. Từ khi được cán bộ Công ty CP Ngọc Sơn Thanh Hóa hướng dẫn chăm sóc rừng theo tiêu chuẩn FSC, gia đình tôi đã chăm sóc, thu hoạch đúng quy trình kỹ thuật, khai thác hợp lý nên rừng luồng phát triển tốt hơn, giá bán cũng cao hơn trước. Nhờ đó cuộc sống gia đình ngày một khá giả hơn”.

Không chỉ phát triển rừng luồng, rừng vầu, nhiều hộ dân tại xã Tam Thanh còn tận dụng diện tích dưới tán rừng để phát triển kinh tế tổng hợp. Các mô hình trồng nghệ, riềng, gừng dưới tán luồng; chăn nuôi trâu bò thả đồi; nuôi gà, vịt bản địa hay nuôi lợn dưới tán rừng đang mang lại nguồn thu nhập đáng kể cho người dân. Việc kết hợp sản xuất dưới tán rừng không chỉ giúp tận dụng hiệu quả đất đai, khí hậu mà còn giảm áp lực khai thác rừng tự nhiên. Đặc biệt, việc phát triển rừng theo tiêu chuẩn FSC đang mở ra hướng đi bền vững cho ngành lâm nghiệp của địa phương. Đến nay, xã Tam Thanh có 1.667,1ha rừng được cấp chứng chỉ quản lý rừng bền vững FSC, chủ yếu là diện tích rừng luồng và rừng trồng sản xuất. Theo người dân, việc sản xuất rừng theo chuẩn của FSC không chỉ nâng cao giá trị sản phẩm lâm nghiệp mà còn tạo thuận lợi trong liên kết tiêu thụ, giúp giá bán nguyên liệu tăng từ 10 - 20% so với sản phẩm thông thường.

Bên cạnh đó, xã Tam Thanh cũng đang đối mặt với không ít khó khăn trong công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng. Hiện trên địa bàn xã có khoảng 3.028ha rừng vầu bị khuy (chết khô) cục bộ do sâu bệnh, già hóa tự nhiên, biến đổi khí hậu và thời tiết diễn biến bất thường. Nhiều diện tích rừng vầu trước đây xanh tốt nay xuất hiện tình trạng khô héo, ảnh hưởng không nhỏ đến đời sống người dân. Trước thực trạng đó, xã Tam Thanh đang triển khai nhiều giải pháp nhằm phục hồi diện tích rừng bị ảnh hưởng. Trong đó, địa phương tích cực tuyên truyền người dân phát dọn thực bì, vệ sinh rừng, khoanh nuôi tái sinh tự nhiên, cải tạo và trồng thay thế bằng các giống luồng, vầu bảo đảm chất lượng. Đồng thời, phối hợp với cơ quan chuyên môn của tỉnh kiểm tra tình trạng sâu bệnh, hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc và khuyến khích người dân chuyển đổi một phần diện tích sang trồng các loại rừng kinh tế có giá trị cao hơn.

Trao đổi về định hướng phát triển lâm nghiệp địa phương, Chủ tịch UBND xã Tam Thanh, Hà Văn Toản cho biết: “Xã xác định quản lý, bảo vệ và phát triển rừng là nhiệm vụ quan trọng gắn với phát triển kinh tế bền vững. Địa phương đang tích cực vận động người dân mở rộng diện tích rừng đạt chứng chỉ FSC, đẩy mạnh phát triển kinh tế dưới tán rừng, bảo vệ rừng và phòng cháy chữa cháy rừng nhằm nâng cao thu nhập cho người dân, góp phần giảm nghèo bền vững. Bên cạnh đó, địa phương tiếp tục tập trung khoanh nuôi, phục hồi rừng tự nhiên, cải tạo diện tích rừng suy thoái và thu hút doanh nghiệp liên kết tiêu thụ sản phẩm lâm nghiệp. Cùng với đó, đẩy mạnh tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân về phát triển lâm nghiệp bền vững, bảo vệ môi trường sinh thái và sử dụng hiệu quả tài nguyên rừng”.

Bài và ảnh: Lê Hợi