Những “mầm xanh” tiếp nối mạch nguồn dân ca, dân vũ Đông Anh

Một trong những nét dễ nhận thấy ở những cô bé, cậu bé tổ dân phố Viên Khê (phường Đông Sơn) là sự tự tin, hồn nhiên mỗi khi bước lên sân khấu biểu diễn dân ca, dân vũ Đông Anh. Được làm quen với những lời ca, điệu múa từ nhỏ, các em đang góp những “mầm xanh” nhỏ bé vào hành trình nối dài mạch nguồn văn hóa quê hương.

Thiếu nhi tổ dân phố Viên Khê tự tin trình diễn dân ca, dân vũ Đông Anh tại hoạt động hè năm 2026.

Trong hoạt động hè phường Đông Sơn vừa qua, tiết mục dân ca, dân vũ Đông Anh (hay còn gọi là Ngũ trò Viên Khê) của thiếu nhi tổ dân phố Viên Khê đã để lại nhiều ấn tượng trong lòng khán giả. 30 em nhỏ cùng xuất hiện trong trang phục biểu diễn, thể hiện những động tác múa đèn, lời ca và nhịp điệu mang đậm sắc màu văn hóa quê hương. Không cầu kỳ về hình thức, tiết mục chinh phục người xem bởi sự đồng đều, tự tin và nét hồn nhiên của các em. Nhiều nghệ nhân theo dõi chương trình đánh giá cao phần thể hiện của thiếu nhi tổ dân phố Viên Khê, nhất là khả năng nắm bắt động tác và thần thái khi biểu diễn trước đông người.

Theo bí thư chi đoàn tổ dân phố Viên Khê Hoàng Thị Quỳnh, với những bạn nhỏ chưa từng biết đến dân ca, dân vũ Đông Anh, để làm quen và tập luyện một tiết mục sẽ mất khoảng 1 tháng. Thế nhưng, với các em thiếu nhi trong tổ dân phố, chỉ cần 1 tuần để luyện tập và sắp xếp đội hình. Sự quen thuộc với lời ca, điệu múa từ nhỏ giúp các em nhanh chóng ghi nhớ động tác, bắt nhịp làn điệu và thể hiện tiết mục một cách tự nhiên, trong trẻo. “Trong đội hình thiếu nhi, những em sinh năm 2015, 2016 nhưng đã trở thành “hạt nhân” của tổ dân phố như: Nguyễn Mỹ Anh, Lê Khánh Chi, Lê Minh Ngọc, Thiều Thị Như Quỳnh, Lê Khánh Hà... Các em được làm quen với dân ca, dân vũ từ nhỏ nên khi tập luyện, các em tiếp thu rất nhanh. Nhiều em có năng khiếu, yêu thích biểu diễn và khá tự tin khi đứng trên sân khấu”, chị Quỳnh cho biết.

Để có những gương mặt nhỏ tuổi tự tin trên sân khấu, phía sau các em là những cô, chú trong tổ dân phố, đặc biệt là những thành viên trong các gia đình nhiều năm gắn bó với văn hóa truyền thống như gia đình Nghệ nhân Ưu tú (NNƯT) Nguyễn Thị Cốc, NNƯT Lê Thị Liên, NNƯT Lê Bá Tuất... Trong những “chiếc nôi” ấy, dân ca, dân vũ không chỉ xuất hiện trong lễ hội, các buổi biểu diễn văn nghệ mà đã trở thành một phần của đời sống thường ngày. Trẻ nhỏ theo ông bà, cha mẹ đến các buổi tập, làm quen với từng động tác, câu hát. Đến những dịp địa phương tổ chức biểu diễn, các em cùng tham gia, khi đứng trên sân khấu, lúc lại hỗ trợ những công việc phía sau. Sự tiếp xúc thường xuyên ấy từng bước hình thành niềm yêu thích, đồng thời gieo vào các em tình yêu và ý thức gìn giữ những giá trị văn hóa của quê hương.

Cùng với gia đình, các hoạt động trong cộng đồng, trường học và tổ chức đoàn đã mở thêm những không gian để thiếu nhi tiếp cận với di sản. Đặc biệt, việc đưa dân ca, dân vũ vào hoạt động hè giúp những giá trị văn hóa truyền thống đến gần với các em bằng hình thức sinh động, phù hợp với lứa tuổi. Bí thư Đoàn phường Đông Sơn Lê Thị Thảo cho biết: “Tiết mục dân ca, dân vũ Đông Anh của thiếu nhi tổ dân phố Viên Khê tại hoạt động hè vừa qua có ý nghĩa thiết thực, góp phần lan tỏa những giá trị văn hóa đặc sắc của địa phương. Một tiết mục được chuẩn bị trong thời gian ngắn nhưng phía sau là sự bền bỉ trao truyền qua nhiều thế hệ, sự tận tâm của các nghệ nhân và đồng hành của gia đình, cộng đồng. Thời gian tới, Đoàn phường sẽ nghiên cứu đưa dân ca, dân vũ vào các buổi sinh hoạt chuyên đề, qua đó phát huy vai trò của tuổi trẻ trong bảo tồn, phát huy giá trị Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia Ngũ trò Viên Khê”.

“Lên chùa bẻ một cành sen/ Ăn cơm bằng đèn đi cấy sáng trăng...”. Những “mầm xanh” hôm nay có thể chưa hiểu hết giá trị của Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia Ngũ trò Viên Khê, nhưng các em đã biết hát, biết múa và biết tự hào khi thể hiện nét văn hóa của quê hương trước cộng đồng. Từ những câu hát, điệu múa được tiếp nhận trong tuổi thơ, tình yêu với di sản đang được vun đắp tự nhiên trên mỗi bước trưởng thành của các em. Và cũng chính từ những sân đình cho đến những sân khấu rực rỡ ánh đèn hôm nay, mạch nguồn dân ca, dân vũ Đông Anh sẽ tiếp tục ngân vang, nối dài cho đến mai sau trên mảnh đất xứ Thanh.

Bài và ảnh: Hoài Anh