Giữ niềm tin người tiêu dùng trên thị trường trực tuyến

Giữa “ma trận” hàng hóa trên không gian mạng, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, giữ vững niềm tin vào thị trường trực tuyến đang trở thành yêu cầu cấp thiết, đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của các ngành chức năng, nhất là lực lượng quản lý thị trường (QLTT).

Lực lượng quản lý thị trường tỉnh tuyên truyền, phổ biến quy định pháp luật tới hộ kinh doanh.

Khi mua sắm online trở thành thói quen

Chỉ cần cái nhấp chuột hay một chiếc điện thoại thông minh, người tiêu dùng có thể đặt mua tất cả mọi thứ, từ thực phẩm, mỹ phẩm, quần áo, đồ gia dụng đến thực phẩm chức năng. Cùng một loại sản phẩm nhưng giá bán có thể chênh nhau rất lớn, còn hình ảnh được chỉnh sửa bắt mắt, thông tin sản phẩm sơ sài.

Người bán chủ yếu giao dịch qua tin nhắn riêng, chuyển khoản hoặc ship COD. Người tiêu dùng nếu thiếu tỉnh táo rất dễ mua phải hàng kém chất lượng, hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc, thậm chí hàng hóa có ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe. Nhiều người tiêu dùng cảm thấy hụt hẫng, thậm chí thất vọng sau mỗi lần mua hàng online. Chị Đoàn Thị Trâm Anh ở phường Đông Sơn, cho biết: “Tôi thường lướt các trang mạng để mua sắm, cũng có những lần sản phẩm tôi nhận về không như mô tả. Liên hệ với đơn vị cung cấp đổi trả hàng thường kéo dài, mất nhiều thời gian chờ đợi để được trả lời, phản hồi”.

Thị trường trực tuyến phát triển nhanh, các giao dịch qua sàn thương mại điện tử trở thành xu hướng mua sắm của đông đảo người tiêu dùng. Tuy nhiên, khi nhận thức pháp luật của một bộ phận người bán còn hạn chế, tâm lý ham rẻ của người mua vẫn phổ biến đã khiến thị trường trực tuyến trở thành mảnh đất dễ bị lợi dụng. Và khi mỗi giao dịch thiếu minh bạch trôi qua, niềm tin của người tiêu dùng cũng dần bị bào mòn.

Xây dựng niềm tin - “Đơn hàng” lớn nhất của thị trường số

Từ phản ánh của người dân, qua theo dõi các tài khoản thường xuyên đăng bán sản phẩm có dấu hiệu bất thường, lực lượng QLTT Thanh Hóa phối hợp với công an các địa phương xác minh, thu thập thông tin, đối chiếu hồ sơ pháp lý, tổ chức kiểm tra đột xuất. Nhiều vụ việc cho thấy, khi lực lượng chức năng có mặt tại cơ sở, chủ hàng không xuất trình được hóa đơn chứng từ, giấy tờ chứng minh nguồn gốc xuất xứ, hồ sơ công bố chất lượng hoặc giấy tờ liên quan đến hoạt động thương mại điện tử. Điển hình như mới đây, Chi cục QLTT Thanh Hóa đã ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính 75 triệu đồng đối với hộ kinh doanh Đàm Thị Tuyến, thôn Phúc Lý, phường Ngọc Sơn. Đồng thời, buộc phải tiêu hủy toàn bộ hàng hóa vi phạm, gồm 2.668 chai dầu gội đầu Nourishing Hair Care Shampoo và 3.312 chai dầu xả Nourishing Hair Care Conditioner mang nhãn hiệu Herba Luxe, với tổng số gần 6.000 sản phẩm mỹ phẩm vi phạm.

Dù đã tăng cường kiểm tra, xử lý, thế nhưng tình trạng kinh doanh hàng giả, hàng nhái, hàng xâm phạm sở hữu trí tuệ còn diễn biến khá phức tạp, tinh vi. 6 tháng năm 2026, lực lượng QLTT Thanh Hóa đã kiểm tra 616 vụ, xử lý 487 vụ, xử phạt vi phạm hành chính số tiền gần 8,6 tỷ đồng. Ông Lê Thành Trung, Phó Đội trưởng Đội QLTT cơ động số 9, cho biết: “Các hành vi vi phạm trên môi trường thương mại điện tử rất tinh vi, đối tượng thường sử dụng các tài khoản ảo, không đăng ký kinh doanh, không kê khai thuế, không có địa điểm kinh doanh cố định và thường xuyên thay đổi thông tin người bán, địa chỉ giao hàng, kho chứa. Các đối tượng livestream bán hàng quảng cáo sai sự thật, sử dụng hình ảnh giả, đánh giá ảo để tạo niềm tin cho người tiêu dùng. Việc thanh toán qua ví điện tử, chuyển khoản cũng gây khó khăn cho lực lượng chức năng trong truy vết. Có trường hợp vừa đăng bài bán hàng, vừa xóa bài, chặn tài khoản, thay đổi thông tin liên hệ khi thấy dấu hiệu bị theo dõi”.

Ông Trần Văn Minh, Đội trưởng Đội QLTT số 5, cho biết: “Ngoài việc sử dụng các biện pháp nghiệp vụ, chúng tôi còn tăng cường phối hợp với các lực lượng như: Thuế, công an, đơn vị vận chuyển, chủ thể quyền sở hữu trí tuệ và các sàn thương mại điện tử để kịp thời phát hiện ngăn chặn và xử lý vi phạm. Tính đến tháng 6/2026, đội đã tổ chức kiểm tra 43 vụ, xử lý 34 vụ vi phạm, trong đó có 20 vụ liên quan đến hàng giả, vi phạm sở hữu trí tuệ, xử phạt vi phạm hành chính 367 triệu đồng”.

Thời gian tới, lực lượng QLTT Thanh Hóa tiếp tục tăng cường, quản lý, giám sát các hoạt động kinh doanh trên môi trường trực tuyến, đặc biệt là các sản phẩm nhạy cảm có giá trị cao, hàng tiêu dùng, phối hợp với các cơ quan liên quan để nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước đối với hoạt động thương mại điện tử. Việc siết chặt QLTT trực tuyến không chỉ tăng uy tín cho doanh nghiệp, mà còn tạo dựng niềm tin của người tiêu dùng khi giao dịch qua thương mại điện tử.

Bài và ảnh: Xuân Thu