Pháp, Đức đề xuất EU xây dựng công cụ thương mại khẩn cấp

Pháp và Đức đề xuất Liên minh châu Âu (EU) xây dựng một công cụ thương mại mới, cho phép khối phản ứng nhanh trước những hành vi gây biến dạng nghiêm trọng thị trường, trong đó có khả năng áp dụng các biện pháp hạn chế tiếp cận thị trường chung.

Đề xuất được nêu trong văn bản chung và thư gửi Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen, do Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Đức Friedrich Merz ký trước thềm các cuộc đàm phán quan trọng giữa EU và Trung Quốc.

Theo hai nhà lãnh đạo, EU cần một công cụ đủ mạnh để EC có thể phản ứng “quyết đoán và có hệ thống” trước những biến dạng nghiêm trọng của thị trường. Công cụ này có thể được kích hoạt theo cơ chế đa số đủ điều kiện, cho phép EC triển khai các biện pháp nếu không bị đa số đủ điều kiện các nước thành viên phản đối.

Văn kiện không nêu đích danh Trung Quốc và nhấn mạnh công cụ mới phải được áp dụng trên cơ sở trung lập về quốc gia. Tuy nhiên, các vấn đề được đề cập có liên quan đến những quan ngại lâu nay của EU trong quan hệ thương mại với Bắc Kinh, như thâm hụt thương mại lớn, dư thừa công suất, bán phá giá và trợ cấp.

Paris và Berlin cũng đề xuất một công cụ nhằm đa dạng hóa nguồn cung, giảm sự phụ thuộc vào một số nguồn cung duy nhất và phân tán rủi ro trong chuỗi cung ứng. Hai nước đồng thời kêu gọi đẩy nhanh các cuộc điều tra thương mại và xem xét biện pháp khẩn cấp đối với một số lĩnh vực như hóa chất, nhựa và xe hybrid sạc ngoài.

Người phát ngôn thương mại của EC Olof Gill cho biết EC hoan nghênh đề xuất của Pháp và Đức, coi đây là đóng góp cho cuộc thảo luận về cách EU ứng phó với các rủi ro địa kinh tế và những mất cân bằng kinh tế vĩ mô.

Đề xuất được đưa ra trước các cuộc đàm phán thương mại EU-Trung Quốc và Hội nghị thượng đỉnh EU tại Brussels. Phía Pháp nhấn mạnh không muốn một cuộc chiến thương mại mà muốn bảo đảm các quy tắc cạnh tranh công bằng được thực thi.

Đề xuất mới được so sánh với Công cụ chống cưỡng ép (ACI) của EU, được thông qua năm 2023 nhưng chưa được kích hoạt. Tuy nhiên, Paris cho rằng công cụ mới sẽ thiên về phòng ngừa và răn đe, thay vì chủ yếu đáp trả các hành động cưỡng ép đã xảy ra.

Minh Phương