Nga duy trì hiện diện quân sự tại Syria sau thỏa thuận mới

Một đoàn tàu vận tải của Nga vừa hoàn thành chuyến giao hàng tiếp tế đến các cơ sở quân sự ven biển tại Syria. Đây là chiến dịch hậu cần đầu tiên kể từ khi Moscow và Damascus chính thức đạt được thỏa thuận mới về tương lai sự hiện diện quân sự của Nga tại quốc gia Trung Đông này.

Theo các nguồn tin quân sự, đoàn tàu gồm 4 chiếc đã cập cảng Tartous trên Địa Trung Hải vào ngày 7/9 vừa qua. Dữ liệu từ hãng tin Reuters và công ty hàng hải SynMax cũng xác nhận, tàu chở hàng Sparta cùng tàu dầu tiếp tế hải quân Akademik Pashin đã cập cầu cảng số 3 và số 4 vào ngày 8/9. Trong khi đó, tàu chở dầu General Skobelev neo đậu ngoài khơi dưới sự giám sát của khí cầu trinh sát.

Đầu tháng 8, Syria thông báo hai bên đã đạt được một bản ghi nhớ sau 18 tháng đàm phán. Theo Bộ Ngoại giao Syria, thỏa thuận sẽ chuyển đổi hai cơ sở vốn từ lâu là những điểm tựa quân sự chủ chốt của Nga tại Địa Trung Hải và Trung Đông thành các “trung tâm huấn luyện và nâng cao năng lực” chung, đồng thời để Syria đảm nhận quyền kiểm soát các hoạt động dân sự tại đây.

Tổng thống Nga Vladimir Putin và người đồng cấp Syria Ahmed al-Sharaa vẫn đang tiếp tục thảo luận về tương lai của các căn cứ.

Tuy vậy, hoạt động vận chuyển hàng mới nhất này cho thấy Nga nhiều khả năng vẫn tiếp tục duy trì công tác hậu cần tại căn cứ hải quân Tartus và căn cứ không quân Khmeimim.

Trong nhiều năm, Moscow sử dụng Khmeimim và Tartus như những điểm tựa chiến lược để mở rộng khả năng hoạt động tại Địa Trung Hải, Trung Đông và châu Phi. Đặc biệt, cảng Tartus là cơ sở sửa chữa và tiếp tế hải quân duy nhất của Nga tại Địa Trung Hải.

Sự hiện diện quân sự của Nga tại Syria đã suy giảm đáng kể trong hai năm qua. Sau khi số lượng căn cứ và vị trí quân sự của Nga tại Syria lên tới khoảng 114 địa điểm vào giữa năm 2024, lực lượng này dần được thu hẹp sau khi chính quyền của cựu Tổng thống Bashar al-Assad sụp đổ và tiếp tục giảm sau các cuộc giao tranh giữa chính phủ Syria và lực lượng Các Lực lượng Dân chủ Syria (SDF) hồi đầu năm 2026.

Vào tháng 2/2026, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov chính thức tuyên bố hiện diện quân sự của nước này tại Syria đã được cắt giảm, chỉ còn duy trì hai căn cứ chủ lực: Căn cứ không quân Hmeimim tại tỉnh Latakia và căn cứ hải quân Tartous trên khu vực bờ biển Syria.

Dù quy mô triển khai quân sự đã được thu hẹp, song hai căn cứ còn lại vẫn tiếp tục giữ vai trò nền tảng trong chiến lược của Nga tại khu vực.

Thúy Hà