Israel và Syria tranh cãi về chủ quyền Cao nguyên Golan tại LHQ

Tranh cãi về quy chế của Cao nguyên Golan tiếp tục gia tăng sau khi Tổng thống Syria Ahmed al-Sharaa khẳng định trước Đại hội đồng Liên hợp quốc rằng khu vực này vẫn là lãnh thổ của Syria, trong khi Bộ trưởng Quốc phòng Israel Israel Katz tuyên bố Golan sẽ nằm dưới chủ quyền Israel “mãi mãi”.

Phát biểu tại phiên họp Đại hội đồng Liên hợp quốc ngày 24/9, ông al-Sharaa bác bỏ các nỗ lực nhằm thay đổi quy chế của Golan và cho rằng mọi biện pháp sáp nhập khu vực này đều không có giá trị theo Nghị quyết 497 của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc. Ông al-Sharaa nói: “Mọi ý đồ vi phạm chủ quyền của chúng tôi và luật pháp quốc tế sẽ bị ngăn chặn. Golan vẫn sẽ là lãnh thổ của Syria”. Tổng thống Syria đồng thời kêu gọi Israel rút khỏi các khu vực của Syria mà nước này đang kiểm soát.

Đáp lại, ông Katz khẳng định Cao nguyên Golan là một phần không thể tách rời của Israel và nước này sẽ tiếp tục duy trì các vị trí trên núi Hermon cùng khu vực an ninh tại Syria trong bối cảnh Israel cho rằng vẫn tồn tại các mối đe dọa đối với biên giới.

Israel chiếm phần lớn Cao nguyên Golan từ Syria trong cuộc chiến tranh 6 ngày năm 1967 và tuyên bố sáp nhập khu vực này năm 1981. Phần lớn cộng đồng quốc tế không công nhận việc sáp nhập của Israel; Liên hợp quốc tiếp tục xem Golan là lãnh thổ Syria bị Israel chiếm đóng.

Tháng 7 vừa qua, Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc Antonio Guterres đã tái khẳng định Cao nguyên Golan là một phần của Syria, đồng thời mô tả việc Israel chiếm đóng khu vực này là “hoàn toàn không thể chấp nhận được”.

Tranh cãi ngoại giao gia tăng, sau khi Colombia tháng trước công nhận chủ quyền của Israel đối với Golan, trở thành quốc gia thứ hai sau Mỹ đưa ra lập trường này. Chính phủ Syria đã bác bỏ quyết định của Bogota và tái khẳng định Golan là một phần lãnh thổ không thể tách rời của Syria.

Trong bài phát biểu, ông al-Sharaa cũng chỉ trích các hoạt động quân sự của Israel tại Syria kể từ khi chính quyền Bashar al-Assad sụp đổ năm 2024. Tuy nhiên, ông al-Sharaa cho biết cánh cửa ngoại giao vẫn để ngỏ nếu có thể đạt được một giải pháp hòa bình bảo đảm quyền lợi của các bên.

Lê Hà.