Hơn 20 nước thành viên NATO đạt mục tiêu chi 2% GDP cho quốc phòng

Theo phóng viên tại Brussels, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) vừa công bố tín hiệu đáng chú ý về mức gia tăng chi tiêu quân sự trong khối.

Thông báo hôm 24/4 của NATO nêu rõ trong năm 2024, có 22 trong tổng số 32 quốc gia thành viên đạt mục tiêu chi ít nhất 2% Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) cho quốc phòng – mức tối thiểu được NATO đặt ra sau khi xung đột Nga - Ukraine bùng phát năm 2022.

Theo báo cáo thường niên của liên minh, tổng chi tiêu quốc phòng của các nước châu Âu và Canada trong năm 2024 đã tăng hơn 19% so với năm trước.

Trước đó, NATO kỳ vọng sẽ có 23 quốc gia đạt mục tiêu chi 2% GDP trong năm 2024, tăng mạnh so với năm 2014 – thời điểm chỉ có 3 thành viên (Mỹ, Hy Lạp và Anh) đáp ứng được ngưỡng này. Khi đó, NATO mới có 28 thành viên, trong khi hiện nay liên minh đã mở rộng lên 32 quốc gia.

Tuy vậy, sức ép từ phía Mỹ, đặc biệt là Tổng thống Donald Trump, đang gia tăng nhằm thúc đẩy các đồng minh chi tiêu nhiều hơn nữa. Trước thềm Hội nghị thượng đỉnh NATO dự kiến diễn ra tại La Haye vào tháng 6 tới, ông Trump kêu gọi các nước nâng mức chi tiêu quốc phòng lên 5% GDP – con số vượt xa cả tỷ lệ hiện tại của Mỹ (3,19%).

Bức tranh chi tiêu quốc phòng của NATO vẫn còn sự phân hóa. Bên cạnh 22 quốc gia đã đạt mục tiêu 2%, vẫn còn 10 nước chưa đáp ứng được, trong đó có Bỉ với tỷ lệ 1,29% GDP trong năm 2024.

Dù vậy, Chính phủ Bỉ cam kết sẽ hoàn thành mục tiêu 2% trong năm nay, thông qua việc thành lập một quỹ quốc phòng đặc biệt. Quỹ dự kiến triển khai từ ngày 1/7, với nguồn tài trợ bằng lợi nhuận từ các khoản đầu tư công và ngân sách nhà nước, tập trung vào các khoản “đầu tư chiến lược vào công nghệ cao, đổi mới và công nghiệp” nhằm xây dựng một “hệ sinh thái quốc phòng hiện đại.”

Pháp, với tỷ lệ 2,03%, tuy đã đạt mục tiêu, nhưng vẫn thấp hơn so với Đức (2,1%) và Anh (2,33%). Một số nước chưa đạt mục tiêu như Tây Ban Nha, Canada và Italy cũng đang đẩy mạnh đầu tư quốc phòng, trong đó Tây Ban Nha vừa tuyên bố sẽ bổ sung hơn 10 tỷ euro (hơn 11 tỷ USD) trong năm 2024 để đáp ứng yêu cầu của NATO.

Về tổng giá trị tuyệt đối, Mỹ vẫn là quốc gia đóng góp lớn nhất, với chi tiêu quốc phòng chiếm tới 64% tổng ngân sách quân sự toàn khối. Tuy nhiên, xét tỷ lệ so với GDP, Mỹ đứng thứ 4 trong liên minh, sau Ba Lan, Estonia và Latvia.

Dù chi tiêu quốc phòng trong khối có xu hướng gia tăng trong thập kỷ qua, yêu cầu nâng mức đóng góp lên tới 5% GDP vẫn đang tạo ra tranh luận trong nội bộ NATO. Việc cân đối giữa năng lực tài chính quốc gia và cam kết an ninh tập thể đang là bài toán khó với nhiều nước thành viên./.

Theo TTXVN