Nghị quyết số 71-NQ/TW - Chiến lược cốt lõi tạo đột phá về giáo dục và đào tạo (Bài 1): Đầu tư cho tương lai dân tộc

Sự hưng thịnh của mỗi quốc gia phụ thuộc vào nhiều yếu tố, trong đó giáo dục luôn giữ vai trò nền tảng và là động lực quan trọng. Chính vì vậy, đầu tư cho giáo dục trở thành yêu cầu tất yếu và là nhiệm vụ thường xuyên. Đây là con đường ngắn để thúc đẩy đất nước hùng cường, vững mạnh, thực hiện đúng di nguyện của Bác Hồ “sánh vai với các cường quốc năm châu”.

Một giờ học của cô, trò Trường THCS Đông Thọ, phường Hàm Rồng. Ảnh: Phong Sắc

Từ chủ trương, quyết sách...

Tháng 10/1968, trong bức thư cuối cùng gửi cho ngành giáo dục nhân dịp năm học mới, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết: “Dù khó khăn đến đâu cũng phải tiếp tục thi đua dạy tốt, học tốt. Trên nền tảng giáo dục chính trị và lãnh đạo tư tưởng tốt, phải phấn đấu nâng cao chất lượng văn hóa và chuyên môn nhằm thiết thực giải quyết các vấn đề do thực tiễn cách mạng nước ta đề ra và trong một thời gian không xa, đạt những đỉnh cao của khoa học và kỹ thuật”.

Lời dạy của Bác đã định hướng sâu sắc cho ngành giáo dục và nhà giáo Việt Nam trong chặng đường xây dựng và phát triển. Đảng ta cũng đã xác định, phát triển giáo dục và đào tạo (GD&ĐT) là quốc sách hàng đầu và đầu tư cho GD&ĐT là đầu tư cho phát triển. Quan điểm này đã được cụ thể hóa bằng những quyết sách quan trọng trong các nghị quyết qua những kỳ Đại hội Đảng gần đây; hay tại Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 4/11/2013 của Ban Chấp hành Trung ương về đổi mới căn bản, toàn diện GD&ĐT. Đây là kim chỉ nam chuyển nền giáo dục sang tiếp cận năng lực người học, nâng cao chất lượng và hội nhập quốc tế.

Đặc biệt, ngày 22/8/2025 Tổng Bí thư Tô Lâm đã ký ban hành Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển GD&ĐT. Nghị quyết tiếp tục khẳng định GD&ĐT là “quốc sách hàng đầu, quyết định tương lai dân tộc”. Sau khi nghị quyết được ban hành, ngày 4/11/2025 Ban Thường vụ Tỉnh ủy Thanh Hóa đã ban hành Chương trình hành động số 03-CTr/TU thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW; tiếp đó, ngày 28/11/2025 UBND tỉnh Thanh Hóa ban hành Kế hoạch số 243/KH-UBND thực hiện nghị quyết của Chính phủ và chương trình hành động của Ban Thường vụ Tỉnh ủy thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW.

Từ thực tiễn cho thấy, điểm nổi bật trong quá trình triển khai Nghị quyết số 71-NQ/TW trên địa bàn tỉnh là sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị. Thanh Hóa đặt mục tiêu, 100% cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trong các cơ quan Nhà nước và cơ sở giáo dục được phổ biến, quán triệt đầy đủ nội dung nghị quyết; qua đó bảo đảm sự thống nhất về nhận thức và hành động trong toàn hệ thống. Theo đại diện lãnh đạo Sở GD&ĐT, yêu cầu đặt ra của tỉnh là việc triển khai Nghị quyết số 71-NQ/TW phải được thực hiện đồng bộ, toàn diện, gắn với trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị và người đứng đầu. Đây là những định hướng căn cơ cho cuộc cách mạng mới của ngành giáo dục trong kỷ nguyên số.

...đến hành động khẳng định vị thế

Từ quan điểm, mục tiêu, định hướng phát triển sự nghiệp GD&ĐT của Đảng, bằng tình yêu nghề, khát khao cống hiến cho sự nghiệp “trồng người” của các thầy, cô giáo cùng tinh thần hiếu học của các em học sinh, toàn ngành GD&ĐT Thanh Hóa đã và đang triển khai nhiều giải pháp mang tính chiến lược. Giải pháp trọng tâm được ngành chú trọng đó là nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước về giáo dục. Ngành tập trung tham mưu xây dựng trình UBND tỉnh đề án sắp xếp lại hệ thống, mạng lưới các cơ sở giáo dục nghề nghiệp theo hướng giải thể, sáp nhập những cơ sở hoạt động không hiệu quả. Tập trung nguồn lực đầu tư xây dựng kiên cố hóa, hiện đại hóa trường, lớp học bảo đảm đủ cơ sở vật chất, trang thiết bị đạt chuẩn, trong đó chú trọng đầu tư các phòng học thực hành, trải nghiệm STEM, không gian vui chơi, môi trường rèn luyện thể chất. Đồng thời tăng cường đầu tư, phát triển nhanh trường, cụm lớp cho cấp học mầm non; ưu tiên tài chính và quỹ đất để bảo đảm đủ trường, lớp cho học sinh học 2 buổi/ngày.

Đặc biệt, nhằm hiện thực hóa các nội dung Nghị quyết số 71-NQ/TW đề ra, cùng với cấp ủy, chính quyền các cấp, Sở GD&ĐT đã và đang triển khai nhiều nhiệm vụ quan trọng như tham mưu thực hiện Đề án “Phát triển Trường THPT chuyên Lam Sơn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045”; Đề án “Phát triển giáo dục nghề nghiệp gắn với giải quyết việc làm trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, giai đoạn 2026-2030”; Đề án “Đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2045” trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa; Đề án “Sắp xếp các trường mầm non, phổ thông công lập trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, giai đoạn 2026-2030”...

Thực tế, trong những năm gần đây, ngành giáo dục tỉnh nhà đã tham mưu xây dựng nhiều đề án, chính sách được HĐND tỉnh, UBND tỉnh thông qua và thực thi hiệu quả, như: Chế độ, chính sách cho học sinh theo quy định tại Nghị định số 116/2016/NĐ-CP của Chính phủ trên địa bàn tỉnh; chính sách xã hội hóa giáo dục mầm non đến năm 2030; đề án sắp xếp mạng lưới các trường THPT công lập; đề án nâng cao chất lượng dạy và học ngoại ngữ trên địa bàn tỉnh; kế hoạch tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong GD&ĐT... Công tác quy hoạch, sắp xếp mạng lưới trường lớp, việc đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị giáo dục được quan tâm thực hiện phù hợp với thực tiễn, điều kiện phát triển kinh tế - xã hội của địa phương và điều kiện học tập của Nhân dân cũng như yêu cầu đổi mới giáo dục.

Hiện tỷ lệ trường học áp dụng mô hình lớp học thông minh trên toàn tỉnh đã đạt 18%. Tỷ lệ trường mầm non tổ chức ăn bán trú đạt 100%; toàn tỉnh đã có 1.696/1.908 trường mầm non và phổ thông công lập đạt chuẩn quốc gia, đạt tỷ lệ 88,9%. Ngành tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ, giáo viên đủ về số lượng, bảo đảm về chất lượng, đáp ứng yêu cầu đổi mới. Các cơ sở giáo dục, đội ngũ nhà giáo không ngừng đổi mới nội dung, phương pháp giảng dạy, đánh giá chất lượng học sinh; đẩy mạnh phong trào thi đua “dạy tốt, học tốt”, ứng dụng công nghệ thông tin, AI trong dạy và học, quản lý giáo dục theo yêu cầu đổi mới; quan tâm huy động đa dạng các nguồn lực đầu tư cho sự phát triển toàn diện và bền vững giáo dục.

Từ những giải pháp được triển khai đồng bộ cùng kết quả đạt được đã góp phần quan trọng vào mục tiêu duy trì và nâng cao công tác phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 5 tuổi, phổ cập giáo dục tiểu học, THCS. Tạo chuyển biến mạnh mẽ trong chất lượng giáo dục đại trà, giáo dục mũi nhọn ở tất cả các cấp học, bậc học. Minh chứng cho thấy, điểm trung bình thi tốt nghiệp THPT năm 2025, Thanh Hóa xếp thứ 7/34 tỉnh, thành trong cả nước. Về chất lượng giáo dục mũi nhọn, giáo dục Thanh Hóa luôn nằm trong nhóm 6 tỉnh, thành phố dẫn đầu cả nước. Trong kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia THPT năm học 2025-2026, tỉnh Thanh Hóa có 86/90 học sinh đoạt giải, đứng tốp đầu cả nước với tỷ lệ học sinh dự thi đoạt giải đạt 96,63%. Mới đây, tham gia kỳ thi Olympic Vật lý châu Á năm 2026, Thanh Hóa có 2 học sinh đoạt HCĐ, trong đó 1 em lọt vào tốp 5 học sinh của Việt Nam tiếp tục dự thi Olympic Vật lý quốc tế tại Colombia vào tháng 7 tới.

Thành quả đạt được không chỉ thể hiện sự nỗ lực của đội ngũ nhà giáo và cá nhân mỗi học sinh, còn là kết quả của sự quan tâm đầu tư đúng mức và thực thi hiệu quả quan điểm phát triển sự nghiệp GD&ĐT của cấp ủy, chính quyền, ngành chức năng. Đây cũng chính là nền tảng quan trọng để “bồi đắp nguyên khí”, để thế hệ trẻ có đủ tri thức, năng lực và bản lĩnh đưa đất nước tiến vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Phong Sắc

(Còn nữa)