Hành trình vượt khó của chàng trai mồ côi: Từ chuyên Lam Sơn đến sinh viên xuất sắc Đại học Bách khoa Hà Nội

Mồ côi cha từ nhỏ và ở nhờ nhà người thân để đi học, ít ai nghĩ, Lê Xuân Phúc lại trở thành một trong những sinh viên tốt nghiệp xuất sắc Trường Đại học Bách khoa Hà Nội. Từ cậu học trò nơi miền núi đến cử nhân ngành Khoa học máy tính tại trường đại học hàng đầu của cả nước, hành trình của Phúc là minh chứng cho nghị lực, sự bền bỉ và khát vọng vươn lên.

Lê Xuân Phúc (thứ 5 từ trái qua phải) tại Lễ tốt nghiệp Đại học 2026.

Nuôi dưỡng uớc mơ từ gian khó

Lê Xuân Phúc từng có một mái ấm gia đình trọn vẹn với bố, mẹ và chị gái nơi xã miền núi Tân Thành, tỉnh Thanh Hóa. Dù cuộc sống không mấy dư dả nhưng gia đình em luôn rộn rã tiếng cười.

Thế nhưng, năm Phúc lên 6 tuổi, bố em đã qua đời để lại những khoảng trống không thể lấp đầy trong lòng ba mẹ con. Từ đó, gánh nặng gia đình đè nặng lên đôi vai của người mẹ - một giáo viên tiểu học với đồng lương ít ỏi. Cuộc sống dẫu chật vật nhưng mẹ em luôn khích lệ, động viên các con cố gắng học tập. Chính người mẹ tảo tần đã trở thành động lực để Lê Xuân Phúc không ngừng nỗ lực trên hành trình chinh phục tri thức.

Ở xã miền núi điều kiện học tập còn thiếu thốn, cơ hội được tiếp cận với các sân chơi trí tuệ hạn chế so với học sinh ở thành phố nhưng Phúc vẫn học giỏi và bộc lộ khả năng vượt trội về các môn tự nhiên. Sau đó, em đã thi đỗ vào lớp mũi nhọn Trường THCS Thường Xuân (Trường THCS Thị trấn Thường Xuân cũ).

Để theo học ngôi trường có chất lượng tốt của huyện Thường Xuân (cũ), em đã phải ở nhờ nhà cô ruột suốt nhiều năm. Những ngày đầu, em chỉ là học sinh có thành tích trung bình ở lớp.Thế nhưng, bằng sự chăm chỉ và quyết tâm, em đã vươn lên nhóm dẫn đầu đội tuyển học sinh giỏi của huyện.

Năm 2019, Lê Xuân Phúc thi đỗ vào lớp chuyên Toán, Trường THPT chuyên Lam Sơn. Với cậu trò miền núi sớm mồ côi cha, cánh cổng Lam Sơn không chỉ mở ra môi trường giáo dục tốt mà còn thắp sáng niềm tin về tương lai ở phía trước.

Để theo học tại TP Thanh Hóa (cũ), em tiếp tục ở nhờ nhà người thân. Xa gia đình từ sớm, em đã quen dần với cuộc sống tự lập, tự sắp xếp việc học và sinh hoạt hằng ngày. Sự yêu thương, đùm bọc của người thân và những hy sinh của mẹ đã trở thành động lực để em nỗ lực hơn trong học tập.

Đặc biệt, tại chuyên Lam Sơn, thầy cô và bạn bè đã dành cho em sự quan tâm, động viên, chia sẻ. Riêng cô giáo chủ nhiệm Lê Thị Hoa đã đồng hành cùng em trong học tập cũng như cuộc sống. Với em, cô không chỉ là người dạy chữ mà còn là người mẹ hiền thứ hai tiếp thêm động lực để em vượt qua những khó khăn của tuổi học trò.

Là học sinh chuyên Toán, em lại có duyên với môn Hóa học. Theo đó, em luôn chủ động tìm tòi, nghiên cứu tài liệu và tìm ra lời giải thay vì hoàn toàn phụ thuộc vào kiến thức có sẵn. Thành công của em là đến từ quá trình tích lũy kiến thức bền bỉ qua từng ngày.

Em Lê Xuân Phúc chia sẻ: “Em không học ngày, học đêm, học theo kiểu “mọt sách” mà sắp xếp thời gian hợp lý. Em nắm kiến thức cơ bản thật chắc, hoàn thành tất cả các bài tập thầy cô giao và luyện nhiều dạng đề khác nhau để hình thành tư duy và phản xạ. Vì thế, khi gặp những bài Toán khó, em có thể bình tĩnh làm bài mà không bị động”.

Nhờ nỗ lực không ngừng, em đã đạt được những kết quả cao trong học tập. Năm học 2021-2022, đoạt giải Nhì học sinh giỏi cấp tỉnh môn Hóa học. Trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2022, em được 9,6 điểm môn Toán; 9,25 điểm môn Vật lý; 10 điểm môn Hóa học; 9,4 môn tiếng Anh, 8 điểm môn Ngữ văn và 8 điểm môn Sinh học; đạt 28,85 điểm tổ hợp A00 và 29 điểm tổ hợp D07. Thành tích này đã giúp em được nhận Bằng khen của Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa cùng nhiều phần thưởng của Hội khuyến học các cấp.

Lê Xuân Phúc cùng cô giáo chủ nhiệm Lê Thị Hoa (bên trái) và mẹ (bên phải)

Tỏa sáng trên hành trình trinh phục tri thức

Với điểm cao thông qua Kỳ thi Đánh giá tư duy (TSA), năm 2022, Lê Xuân Phúc đã đỗ vào ngành Khoa học máy tính, Trường Công nghệ Thông tin và Truyền thông, Đại học Bách Khoa Hà Nội.

Rời quê hương lên Thủ đô, Ký túc xá chính là nơi gắn bó với chàng trai xứ Thanh suốt quãng đời sinh viên. Ở đây, nam sinh đã tiết kiệm được chi phí, giảm gánh nặng kinh tế cho mẹ đồng thời có thêm nhiều thời gian để tập trung học tập và tham gia các hoạt động ngoại khóa.

Bên cạnh việc học trên giảng đường, Phúc dành nhiều thời gian để tự học, nghiên cứu và cập nhật những công nghệ mới. Với Phúc, kiến thức không nằm ở giáo trình mà còn được tích lũy qua các cuộc thi học thuật, học hỏi từ các anh chị khóa trước.

Một trong những dấu ấn đáng nhớ của cậu học trò mồ côi cha là Dự án xây dựng hệ thống tìm kiếm bài báo tiếng Việt ứng dụng công nghệ xử lý ngôn ngữ tự nhiên (NLP). Dự án sử dụng các mô hình TF-IDF, BM25, WordVec và SBERT để phân tích ngữ nghĩa, tối ưu hóa khả năng truy xuất thông tin và nâng cao độ chính xác của kết quả tìm kiếm.

Bên cạnh đó, Phúc còn tham gia nghiên cứu mô hình phân tích cảm xúc trên dữ liệu đánh giá IMDb bằng các thuật toán học máy; xây dựng các ứng dụng thương mại điện tử, hệ thống quản lý bán hàng và nhiều dự án phát triển phần mềm theo mô hình Full-stack.

Đáng chú ý, chàng sinh viên ngành khoa học máy tính còn sử dụng thành thạo nhiều ngôn ngữ lập trình như: Python, Java, C/C++, JavaScript...

Không chỉ học tập tốt, nam sinh còn tích cực tham gia các hoạt động Đoàn, hội, các câu lạc bộ tại trường. Điều ghi nhận ở Phúc chính là biết cách cân đối giữa việc học tập, nghiên cứu khoa học và các hoạt động ngoại khóa.

Vượt qua mọi khó khăn, nhiều kỳ, chàng trai Lê Xuân Phúc đã được nhận học bổng khuyến khích học tập; học bổng “Chắp cánh Bách Khoa” từ Công ty TNHH Xã hội Chắp cánh Foundation và đạt TOEIC 935/990 và 2 năm liên tiếp được nhận danh hiệu “Sinh viên 5 tốt” cấp Thành phố Hà Nội. Đặc biệt, với GPA 3.65/4.0 cùng điểm rèn luyện trung bình 96/100 trong toàn khóa, Phúc đã tốt nghiệp đại học sớm một kỳ và vinh dự trở thành một trong 4 sinh viên tốt nghiệp xuất sắc nhất toàn khóa và vừa được nhận Giấy khen của Trường Đại học Bách khoa Hà Nội.

“Thành tích đạt được trong học tập và rèn luyện chính là món quà mà tôi dành tặng mẹ, thầy cô, bạn bè và những người thân yêu của mình. Tôi mong muốn, những kiến thức khoa học mà mình lĩnh hội được sẽ góp phần nhỏ bé vào sự phát triển lĩnh vực trí tuệ nhân tạo của quê hương, đất nước”, Lê Xuân Phúc chia sẻ.

Hiện nay, Phúc vừa được nhận vào công tác tại Viện Phát triển Chuyển đổi xanh, Chuyển đổi số Việt Nam tại Hà Nội.

Từ cậu học trò mồ côi cha nơi xã miền núi khó khăn của xứ Thanh, Lê Xuân Phúc đã thi đỗ vào Trường THPT chuyên Lam Sơn và tốt nghiệp xuất sắc Đại học Bách khoa Hà Nội. Hành trình của chàng trai cựu chuyên Toán Lam Sơn chính là câu chuyện về nghị lực vượt khó, sức mạnh của tri thức và khát vọng vươn lên.

Tường Vân