Đảng Cộng hòa Mỹ chạy đua thực hiện các ưu tiên trước khi mất quyền kiểm soát Quốc hội

Trong 55 ngày cuối cùng nắm quyền kiểm soát lưỡng viện, các nghị sĩ Cộng hòa Mỹ đang đẩy nhanh việc thông qua ngân sách, thúc đẩy các dự luật ưu tiên và phê chuẩn thẩm phán do Tổng thống Donald Trump đề cử trước khi đảng Dân chủ tiếp quản Quốc hội vào tháng 1/2027.

Ngày 9/11, các nghị sĩ Cộng hòa trở lại Đồi Capitol để xác định chương trình nghị sự cho phiên họp cuối cùng của Quốc hội khóa hiện tại, sau thất bại trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11. Đây là cơ hội cuối cùng để đảng này tận dụng thế đa số tại Hạ viện và Thượng viện nhằm thúc đẩy các chính sách ưu tiên và hoàn tất những quyết định nhân sự quan trọng.

Một vấn đề gây chú ý là khả năng Hạ viện tiến hành luận tội Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth. Theo The Wall Street Journal, Hạ nghị sĩ Cộng hòa Thomas Massie đang thúc đẩy động thái này, với cáo buộc ông Hegseth triển khai chiến dịch quân sự khi chưa được Quốc hội cho phép và không tuân thủ các quy định hạn chế thương vong dân thường. Nếu được Hạ viện thông qua, các cáo buộc sẽ được chuyển lên Thượng viện xem xét, nơi cần ít nhất 2/3 số phiếu để bãi nhiệm. Tuy nhiên, Tổng thống Trump vẫn công khai ủng hộ ông Hegseth, trong khi Bộ trưởng này không có ý định từ chức.

Về tổ chức, hai đảng dự kiến tiến hành bầu lãnh đạo tại Quốc hội ngày 10/11. Tại Hạ viện, các nghị sĩ Cộng hòa sẽ lựa chọn người dẫn dắt phe thiểu số, trong đó Lãnh đạo phe đa số hiện nay Steve Scalise cạnh tranh với Chủ tịch Ủy ban Tư pháp Jim Jordan. Tại Thượng viện, ông John Thune được dự đoán tiếp tục giữ vị trí lãnh đạo phe Cộng hòa. Trong khi đó, ông Chuck Schumer nhiều khả năng tiếp tục dẫn dắt phe Dân chủ tại Thượng viện, còn Hạ nghị sĩ Hakeem Jeffries được kỳ vọng trở thành Chủ tịch Hạ viện khi Quốc hội khóa mới bắt đầu hoạt động.

Ưu tiên cấp bách của Quốc hội là giải quyết vấn đề ngân sách liên bang, do nguồn kinh phí hiện tại dành cho các cơ quan chính phủ sẽ hết hiệu lực ngày 11/12. Một phương án đang được cân nhắc là thông qua nghị quyết ngân sách tạm thời để duy trì hoạt động của chính phủ đến đầu năm 2027, tránh nguy cơ đóng cửa và dành thêm thời gian cho Quốc hội khóa mới đàm phán ngân sách tài khóa 2027. Tuy nhiên, đảng Dân chủ có thể đưa ra các điều kiện, trong đó có yêu cầu kiểm soát chiến dịch quân sự tại Iran và hạn chế quyền điều chuyển hoặc hủy bỏ các khoản chi tiêu đã được Quốc hội phê chuẩn.

Ngoài ra, một số dự luật nhận được sự ủng hộ của cả hai đảng vẫn có cơ hội được thông qua, đáng chú ý là cải cách thủ tục cấp phép nhằm rút ngắn thời gian đánh giá tác động môi trường và đẩy nhanh các dự án hạ tầng năng lượng. Các đề xuất về thể thao đại học, tiền điện tử, hỗ trợ nông nghiệp và chính sách thuế cũng đang được xem xét, song triển vọng chưa rõ ràng.

Đặc biệt, các nghị sĩ Cộng hòa tại Thượng viện đang ưu tiên phê chuẩn các ứng cử viên thẩm phán do Tổng thống Trump đề cử trước khi mất quyền kiểm soát cơ quan này. Hiện có 4 vị trí khuyết tại các tòa phúc thẩm liên bang và khoảng 12 vị trí tại các tòa án cấp quận đang chờ bổ nhiệm. Việc hoàn tất các quyết định nhân sự này được xem là một trong những mục tiêu quan trọng cuối cùng của đảng Cộng hòa trước khi chuyển sang thế thiểu số.

Thu Uyên