Còn khó khăn trong việc nâng cấp giao thông nông thôn

Thực hiện Chương trình XDNTM, hạ tầng giao thông được xem là “xương sống” giúp các xã phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, hiện không ít làng quê trên địa bàn tỉnh vẫn còn tình trạng đường làng, ngõ xóm chưa được mở rộng, xuống cấp gây khó khăn cho việc giao thương.

Đường giao thông liên xóm Tây Chùa với Nhân Ngọc, xã Hoằng Thanh nhỏ hẹp, xuống cấp.

Gần 20 năm trước, từ phong trào “Nhà nước và Nhân dân cùng làm”, đường liên xóm Tây Chùa với Nhân Ngọc, xã Hoằng Thanh được bê tông kiên cố, mở lối đi lại thuận tiện cho người dân và làm đổi thay diện mạo làng quê nông thôn. Trải qua hàng chục năm sử dụng, tuyến đường đã xuống cấp, nhiều đoạn nhỏ hẹp khoảng 1,8m khiến người dân trong xóm đi lại rất khó khăn. Theo anh Phạm Văn Tuấn ở xóm Tây Chùa, "tất cả các đường làng, ngõ xóm trong thôn hàng chục năm nay chưa được đầu tư nâng cấp, mở rộng. Hiện nay, các tuyến đường trong xóm bị xuống cấp nghiêm trọng, bê tông bong tróc, bề rộng đường nhỏ hẹp. Trong khi chủ trương nâng cấp tuyến đường bê tông rộng 4m lên đường nhựa 6m được triển khai thực hiện rầm rộ ở các xã trên địa bàn tỉnh. Chúng tôi mong muốn xã sớm triển khai xây dựng thôn NTM nâng cao để mở rộng đường làng, ngõ xóm rộng rãi, khang trang. Các hộ dân hai bên các tuyến đường trong xóm sẵn sàng hiến đất, tháo dỡ tường rào để mở rộng mặt đường, khi địa phương đầu tư nâng cấp, mở rộng”.

Con đường bê tông độc đạo dài hơn 3km vào thôn Kho Mường, xã Pù Luông một bên vực thẳm, một bên là sườn núi dựng đứng với nhiều khúc cua. Do đã sử dụng từ lâu nên con đường này đang bị hư hỏng, xuống cấp nghiêm trọng, khiến việc đi lại của người dân và du khách gặp nhiều khó khăn. Năm 2021, đường được bê tông và lắp đặt hệ thống lan can bằng xi măng tạo thuận lợi cho người dân đi lại thuận lợi. Tuy nhiên, do nguồn vốn hạn chế nên đường chỉ được đổ bê tông rộng 1,5m, vị trí rộng nhất 2m, khiến các phương tiện tham gia giao thông vào thôn gặp nhiều khó khăn.

Theo Bí thư Chi bộ thôn Kho Mường Lò Văn Tăng, "cơn bão số 5 (tháng 8/2025) mưa lớn kéo dài gây sạt lở 8 vị trí với khối lượng đất đá lớn ập xuống con đường dân sinh độc đạo chia cắt giao thông, khiến thôn Kho Mường bị cô lập hoàn toàn với bên ngoài. Xã Pù Luông phải huy động máy xúc vào san lấp nhưng chỉ được một vị trí do đường nhỏ máy xúc không vào được. Một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng kinh tế kém phát triển của thôn là tình trạng hư hỏng, xuống cấp nghiêm trọng của con đường độc đạo và nhỏ hẹp, khiến ô tô không vào được thôn”.

Phó Chủ tịch UBND xã Pù Luông Nguyễn Quang Huy cho biết: “Sau khi sáp nhập, địa bàn xã lớn, dân cư phân tán, phần lớn các đường liên thôn bản vốn được đầu tư từ lâu, mặt đường nhỏ, độ dốc lớn, nhiều đoạn quanh co và thường xuyên bị sạt trượt mỗi khi mưa lớn. Việc kiên cố hóa ở những khu vực này đòi hỏi nguồn kinh phí lớn, trong khi ngân sách xã khó khăn, nguồn xã hội hóa khó huy động”.

Thực hiện Nghị quyết số 184/2021/NQ-HĐND ngày 11/12/2021 của HĐND tỉnh về chính sách khuyến khích phát triển giao thông nông thôn giai đoạn 2022-2025, toàn tỉnh đã thực hiện hỗ trợ 286,1 tỷ đồng cho các địa phương xây dựng, kiên cố hóa hệ thống đường giao thông, phục vụ hiệu quả mục tiêu XDNTM và phát triển kinh tế - xã hội. Qua đó, đã hỗ trợ trực tiếp cho 83 xã chưa đạt chuẩn NTM để phát triển giao thông nông thôn. Đến nay, toàn tỉnh đã thực hiện kiên cố hóa 111,8km/216km đường cấp xã (đạt 51,76% kế hoạch giai đoạn 2022-2025) và 179km/117km đường cấp thôn, bản (đạt 153% kế hoạch).

Song song với nguồn vốn đầu tư của Nhà nước, thực hiện Chỉ thị số 24-CT/TU ngày 12/7/2024 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về vận động Nhân dân hiến đất mở đường đã tạo được sự lan tỏa mạnh mẽ. Nhiều địa phương huy động được sự đồng thuận của người dân, hàng nghìn hộ tự nguyện hiến đất, tháo dỡ công trình phụ, tường rào để mở rộng đường làng, xây dựng tuyến giao thông mới. Tuy nhiên, phong trào này vẫn chưa đồng đều giữa các địa phương. Một số nơi còn thiếu sự chủ động, chưa tạo được sự lan tỏa mạnh mẽ; vẫn tồn tại tình trạng người dân lấn chiếm đất công, hành lang giao thông nhưng chưa được xử lý dứt điểm. Ở một số thôn, người dân chưa nhận thức đầy đủ về ý nghĩa của việc hiến đất làm đường nên còn do dự, dẫn đến nhiều dự án mở rộng giao thông phải kéo dài hoặc không triển khai được.

Ở nhiều làng quê trong tỉnh, người dân đang từng ngày mong mỏi có con đường rộng hơn để không còn cảnh mưa lũ là bị cô lập, nông sản khó tiêu thụ. Những khát vọng rất đời thường ấy cho thấy nhu cầu đầu tư giao thông nông thôn vẫn là một nhiệm vụ cấp bách, đòi hỏi sự chung tay của chính quyền, người dân và toàn xã hội để mang lại diện mạo mới, cơ hội mới cho các vùng quê.

Bài và ảnh: Hải Đăng