Chuyển hóa “nguồn lực mềm” thành “sức mạnh mềm”

(Baothanhhoa.vn) - Từ chiều sâu lịch sử, văn hóa đến những giá trị được hun đúc trong mỗi con người, xứ Thanh sở hữu nguồn lực nội sinh phong phú. Bằng những chủ trương, chính sách và cách làm mới, các giá trị văn hóa đang đóng góp tích cực vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế - xã hội nhanh, bền vững của tỉnh.

Chuyển hóa “nguồn lực mềm” thành “sức mạnh mềm”

Từ chiều sâu lịch sử, văn hóa đến những giá trị được hun đúc trong mỗi con người, xứ Thanh sở hữu nguồn lực nội sinh phong phú. Bằng những chủ trương, chính sách và cách làm mới, các giá trị văn hóa đang đóng góp tích cực vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế - xã hội nhanh, bền vững của tỉnh.

Chuyển hóa “nguồn lực mềm” thành “sức mạnh mềm”

Khơi thông nguồn lực từ chiều sâu văn hóa

Nhắc đến Thanh Hóa là nhắc đến vùng đất có bề dày lịch sử, nơi mỗi miền quê đều lưu giữ những câu chuyện, dấu tích và sắc thái văn hóa riêng. Từ Thành Nhà Hồ - công trình kiến trúc đá độc đáo được UNESCO ghi danh Di sản văn hóa thế giới, Khu Di tích lịch sử Lam Kinh gắn với cuộc khởi nghĩa Lam Sơn và vương triều Hậu Lê, đến đền Bà Triệu, đền thờ Lê Hoàn, những di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh và lễ hội truyền thống... tất cả đã tạo nên một không gian văn hóa xứ Thanh đa dạng, giàu sắc thái.

Cùng với hệ thống di sản vật thể, Thanh Hóa còn là nơi hội tụ đa dạng loại hình văn hóa phi vật thể. Những trò diễn dân gian Xuân Phả, dân ca Đông Anh, các làn điệu dân ca, dân vũ của đồng bào Thái, Mường, Dao, Mông; nghề dệt thổ cẩm, nghề làm chiếu cói, cùng những phong tục, tập quán được trao truyền qua nhiều thế hệ... vừa phản ánh đời sống tinh thần phong phú, vừa chứa đựng sức sáng tạo của cộng đồng.

Chuyển hóa “nguồn lực mềm” thành “sức mạnh mềm”

Trình diễn trò Xuân Phả tại Lễ hội Lam Kinh.

Những giá trị ấy từ lâu đã góp phần làm nên sức hấp dẫn của vùng đất xứ Thanh. Song, trong bối cảnh phát triển mới, di sản không chỉ là những gì cần được gìn giữ, mà còn có thể trở thành chất liệu để sáng tạo sản phẩm du lịch, nghệ thuật, thủ công mỹ nghệ và nhiều loại hình dịch vụ. Một lễ hội có thể trở thành điểm nhấn của hành trình khám phá; một làn điệu dân ca có thể bước lên sân khấu biểu diễn; một nghề truyền thống có thể tạo ra những sản phẩm mang thương hiệu địa phương...

Khi được khai thác phù hợp, giá trị văn hóa không chỉ được lan tỏa mà còn tạo thêm việc làm, thu nhập cho người dân.

Nhận thức rõ vai trò đó, ngày 4/7/2024, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh đã ban hành Nghị quyết số 17-NQ/TU về tiếp tục xây dựng, phát triển văn hóa và con người Thanh Hóa trong thời kỳ mới. Nghị quyết xác định văn hóa và con người là nền tảng tinh thần, nguồn lực nội sinh, động lực quan trọng thúc đẩy phát triển nhanh và bền vững; đồng thời đặt yêu cầu phát triển văn hóa ngang tầm với kinh tế, chính trị, xã hội. Đây là định hướng quan trọng để chuyển từ tư duy tập trung bảo tồn, gìn giữ sang kết hợp hài hòa giữa bảo tồn và phát huy, đưa văn hóa tham gia sâu hơn vào các hoạt động phát triển.

Cụ thể hóa nghị quyết, UBND tỉnh ban hành Chương trình hành động số 172/CTr-UBND ngày 8/8/2024, xác định nhiệm vụ, giải pháp và trách nhiệm của các ngành, địa phương. Cùng với đó, các kế hoạch, chương trình phát triển văn hóa giai đoạn 2026-2030 tiếp tục đặt ra những nhiệm vụ thiết thực, từ xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, nâng cao chất lượng thiết chế văn hóa cơ sở đến bảo tồn di sản, phát triển nguồn nhân lực và thúc đẩy chuyển đổi số.

Đưa sắc thái văn hóa xứ Thanh thành giá trị phát triển

Nếu chủ trương, chính sách tạo nền tảng thì những hoạt động cụ thể chính là nơi các giá trị văn hóa được đánh thức và lan tỏa. Một trong những hướng đi đang được tỉnh chú trọng là tổ chức các sự kiện văn hóa, thể thao và du lịch có quy mô, trải dài trong năm, gắn với quảng bá hình ảnh và tạo sức hút cho các điểm đến.

Chuyển hóa “nguồn lực mềm” thành “sức mạnh mềm”

Ngày hội du lịch cộng đồng Pù Luông năm 2026 - “Điểm hẹn” văn hóa, du lịch hấp dẫn đối với Nhân dân và du khách.

Năm 2026, tỉnh Thanh Hóa lựa chọn 100 sự kiện văn hóa, thể thao và du lịch nổi bật trong số hơn 220 sự kiện do các địa phương, đơn vị đăng ký, gồm: 63 sự kiện văn hóa, 18 sự kiện thể thao và 19 sự kiện du lịch. Từ các lễ hội truyền thống như Lễ hội Lam Kinh, Lễ hội đền Bà Triệu, Lễ hội Mường Khô, Lễ hội Mường Xia... đến các chương trình nghệ thuật, hoạt động thể thao, lễ hội du lịch biển, mỗi sự kiện mang một sắc thái riêng, góp phần giới thiệu những nét đặc trưng của từng vùng đất. Thông điệp “Du lịch Thanh Hóa - Hương sắc bốn mùa” cũng được đặt trong định hướng đưa hoạt động văn hóa, du lịch vượt ra khỏi tính mùa vụ, tạo thêm sản phẩm và trải nghiệm cho du khách.

Việc phát huy giá trị di sản gắn với các hoạt động trải nghiệm, giáo dục lịch sử vì thế ngày càng được các đơn vị quản lý di tích quan tâm triển khai. Nhân Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026, Ban Quản lý Di sản Thành Nhà Hồ và các di tích trọng điểm tỉnh Thanh Hóa đã tổ chức chuỗi hoạt động chào mừng, trong đó có triển lãm ảnh “Thành Nhà Hồ - Khoảnh khắc di sản”; cuộc thi Rung chuông vàng “Lam Kinh và Vương triều Hậu Lê”; tổng kết, trao giải cuộc thi video ngắn “Em là hướng dẫn viên di tích quê em”...

Chuyển hóa “nguồn lực mềm” thành “sức mạnh mềm”

Sôi nổi cuộc thi Rung chuông vàng tại Di tích Quốc gia đặc biệt Lam Kinh (tháng 11/2026).

Ông Nguyễn Bá Linh, Giám đốc Ban Quản lý Di sản Thành Nhà Hồ và các di tích trọng điểm tỉnh, cho biết: “Thông qua các hoạt động nhân ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026, chúng tôi mong muốn giúp công chúng cảm nhận di sản văn hóa không chỉ là những công trình kiến trúc lịch sử độc đáo mà còn là một di sản sống động, gắn bó với cảnh quan, con người và sự tiếp nối các giá trị văn hóa qua nhiều thế hệ. Cùng với đó, triển lãm ảnh “Thành Nhà Hồ - Khoảnh khắc di sản” là cách lan tỏa vẻ đẹp, sức sống của di sản, khơi dậy tình yêu, niềm tự hào và ý thức trách nhiệm của cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ trong bảo tồn, gìn giữ, phát huy giá trị di sản hôm nay và mai sau”.

Thực tế cho thấy, di sản chỉ thực sự phát huy được sức sống khi được đặt trong mối quan hệ với cộng đồng và đời sống đương đại. Để những giá trị văn hóa không chỉ dừng lại ở các hoạt động bảo tồn, việc tài sản hóa di sản, tạo ra sản phẩm có khả năng tiếp cận công chúng và thị trường là yêu cầu ngày càng rõ nét.

TS. Lê Thị Thảo, Giảng viên Khoa Văn hóa - Nghệ thuật, Trường Đại học Hồng Đức, cho rằng: “Trong mục tiêu tăng trưởng GRDP bình quân từ 11% trở lên giai đoạn 2026 - 2030 của tỉnh, văn hóa không phải là lĩnh vực đứng ngoài quá trình phát triển kinh tế. Những giá trị lịch sử, văn hóa và con người xứ Thanh nếu được tổ chức khai thác bài bản, sẽ góp phần tạo sức hút đầu tư, phát triển du lịch, mở rộng các ngành dịch vụ và nâng cao hình ảnh địa phương. Quan trọng hơn, văn hóa còn bồi đắp niềm tự hào, ý thức cộng đồng, tinh thần sáng tạo và khát vọng vươn lên - những yếu tố tạo nên sức mạnh nội sinh của một vùng đất. Điểm nổi trội cần hướng đến trong thời gian tới là tạo ra những sản phẩm văn hóa sáng tạo, ứng dụng công nghệ số, nền tảng số để tạo dấu ấn và thương hiệu địa phương”.

Từ những di sản nghìn năm đến các không gian sáng tạo hôm nay, hành trình chuyển hóa “nguồn lực mềm” thành “sức mạnh mềm” đòi hỏi sự kiên trì, cách làm phù hợp và tầm nhìn dài hạn. Khi văn hóa vừa được gìn giữ trong đời sống cộng đồng, đồng thời được làm mới bằng tư duy sáng tạo và gắn kết với các hoạt động kinh tế, những giá trị di sản riêng có của xứ Thanh sẽ có thêm cơ hội lan tỏa, đóng góp thiết thực vào mục tiêu phát triển nhanh và bền vững của tỉnh.

Hoài Anh

Tin liên quan:
  • Chuyển hóa “nguồn lực mềm” thành “sức mạnh mềm”
    Tiếp nối mạch nguồn tư tưởng, văn hóa và truyền thống quý báu của dân tộc trong ...

    Từ Đề cương về văn hóa Việt Nam năm 1943 - Cương lĩnh đầu tiên của Đảng về văn hóa, đến Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất năm 1946 và những chủ trương, quyết sách về phát triển văn hóa trong thời kỳ đổi mới, Đảng ta luôn kiên định quan điểm xây dựng, phát triển văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, là mục tiêu và động lực phát triển đất nước. Hình thành từ thực tiễn cách mạng, soi sáng bởi tư tưởng Hồ Chí Minh và không ngừng được bổ sung, hoàn thiện qua từng thời kỳ, mạch nguồn tư tưởng ấy tiếp tục được kế thừa, phát huy, hướng tới mục tiêu đưa các giá trị văn hóa thực sự trở thành sức mạnh mềm của quốc gia trong kỷ nguyên mới.

Bình luận

Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Tin cùng chuyên mục

Ngoài ngắm biển mây, combo “Đón bình minh trên đỉnh Fansipan” còn có gì đặc biệt?

Ngoài ngắm biển mây, combo “Đón bình minh trên đỉnh Fansipan” còn có gì đặc biệt?

Văn hóa - Giải trí
Từ nay đến hết năm 2026 chỉ còn 4 buổi sáng cuối tuần, vào các ngày 21–22/11 và 28–29/11, để chuyến cáp treo 5h sáng đưa du khách lên “Nóc nhà Đông Dương” trước khi mặt trời mọc. Combo “Đón bình minh trên đỉnh Fansipan” sắp chính thức khép lại. Nhiều người đã trải nghiệm...
Chứng nhận tín nhiệm mạng
Việt Long Phần mềm tòa soạn
hội tụ thông minh