Giữ lửa nghề trong kỷ nguyên số
Trí tuệ nhân tạo (AI) đang mang đến nhiều đổi thay cho mỗi lớp học. Công nghệ giúp việc dạy và học trở nên thuận tiện hơn, nhưng ngọn lửa yêu nghề, tận tụy với học trò của các thầy, cô giáo vẫn là điều không gì thay thế được.

Ảnh minh họa.
Trong truyền thống giáo dục của dân tộc, thầy, cô giáo luôn được coi là những người mở mang tri thức, dẫn dắt học trò bước vào đời. Ngày nay, cùng với sự phát triển nhanh chóng của khoa học, công nghệ, nhất là trí tuệ nhân tạo, việc tiếp cận tri thức đã trở nên dễ dàng, thuận tiện hơn bao giờ hết. Thực tế đó cho thấy vai trò của người thầy với tư cách là nguồn cung cấp tri thức chủ yếu đang có những thay đổi, đồng thời đặt ra yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học, khắc phục tình trạng truyền thụ một chiều, đọc - chép, để thầy, cô giáo tiếp tục khẳng định vai trò của mình trong môi trường giáo dục mới.
Song, có một điều mà công nghệ dù hiện đại đến đâu cũng không thể mang lại, đó là tình yêu nghề, sự tận tụy và tấm lòng của thầy, cô giáo dành cho học trò. Ngọn lửa ấy đã được bao thế hệ nhà giáo nâng niu, gìn giữ qua những năm tháng gian khó. Trong thời đại số, giữ lửa nghề không có nghĩa là đứng ngoài những đổi thay, mà là mang ngọn lửa ấy vào chính hành trình đổi mới.
Hành trình ấy đã được Đảng ta định hướng rõ ràng. Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo (GD&ĐT) xác định chuyển đổi số toàn diện, phổ cập và ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số, trí tuệ nhân tạo trong GD&ĐT là một trong những nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm.
Điều đáng trân trọng là trong những định hướng ấy, con người luôn được đặt ở vị trí trung tâm. Thông báo số 160-TB/VPTW ngày 29/8/2026 về kết luận của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với các cơ quan về kết quả 1 năm triển khai thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW về đột phá phát triển GD&ĐT khẳng định: công nghệ là phương tiện, con người là trung tâm của giáo dục. Trong bối cảnh AI phát triển mạnh mẽ, vai trò của giáo viên không giảm đi, mà chuyển dần từ người chủ yếu truyền đạt kiến thức sang người dẫn dắt tư duy, truyền cảm hứng, phát hiện, bồi dưỡng năng lực, giáo dục nhân cách và hướng dẫn người học sử dụng tri thức một cách có trách nhiệm. Quan điểm xuyên suốt là không để AI suy nghĩ thay người học. Lời khẳng định ấy như tiếp thêm niềm tin cho những người đứng trên bục giảng: máy móc dù thông minh đến đâu cũng không thể thay thế được thầy, cô giáo.
Giữ lửa nghề hôm nay, trước hết là thắp lên trong học trò niềm say mê học hỏi. Món quà quý nhất thầy, cô giáo trao cho các em không chỉ là những đáp án đúng, mà là cách để tìm ra đáp án: thói quen tự học, biết đặt câu hỏi, biết suy ngẫm, chọn lọc và kiểm chứng trước những thông tin mà công nghệ mang đến. Khi được thầy, cô hướng dẫn sử dụng đúng cách, AI sẽ trở thành người bạn đồng hành hữu ích, còn khả năng tư duy, sáng tạo của học trò vẫn được nuôi dưỡng và lớn lên mỗi ngày.
Giữ lửa nghề còn là giữ hơi ấm của tình thầy trò. Giữa thế giới số rộng mở, các em được tiếp cận nhiều điều mới mẻ, nhưng cũng có lúc bối rối, chênh vênh trước những tác động từ mạng xã hội. Một lời hỏi han đúng lúc, một ánh mắt cảm thông, một sự nhẫn nại chờ đợi học trò đổi thay... những điều giản dị ấy không có trong bất cứ phần mềm nào, nhưng lại là nền tảng để mỗi ngôi trường trở thành mái nhà an toàn, thân thiện, trở thành trường học hạnh phúc. Cũng tại Thông báo số 160-TB/VPTW, đồng chí Tổng Bí thư nhấn mạnh: mục tiêu cuối cùng của giáo dục không phải là điểm số, bằng cấp hay thứ hạng của nhà trường, mà là giáo dục nên những con người như thế nào; đồng thời yêu cầu thực hiện nghiêm phương châm “thầy ra thầy, trò ra trò”.
Ngọn lửa nào cũng cần được tiếp thêm để cháy bền lâu. Chỉ thị số 31/CT-TTg ngày 5/8/2026 của Thủ tướng Chính phủ về thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm năm học 2026-2027 yêu cầu ứng dụng trí tuệ nhân tạo có kiểm soát trong tổ chức dạy và học; sửa đổi quy định về định mức, chế độ làm việc của giáo viên phù hợp với yêu cầu chuyển đổi số, ứng dụng AI; cắt giảm hồ sơ, sổ sách, giảm áp lực hành chính để giáo viên tập trung cho chuyên môn. Thông báo số 160-TB/VPTW cũng đặt ra yêu cầu đổi mới thi cử, kiểm tra, đánh giá, bởi khi cách thi, cách đánh giá thay đổi thì cách dạy, cách học mới có thể đổi thay theo. Những chủ trương ấy giúp thầy, cô vơi bớt áp lực, có thêm thời gian để học hỏi, sáng tạo và dành trọn tâm huyết cho học trò.
Kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 - 20/11/2026) là dịp để mỗi chúng ta nhớ về những người thầy và tiếp nối truyền thống “Tôn sư trọng đạo”, “Uống nước nhớ nguồn” của dân tộc ta. Trí tuệ nhân tạo có thể hỗ trợ đắc lực cho việc dạy và học, nhưng sự nghiệp “trồng người” mà Chủ tịch Hồ Chí Minh hằng căn dặn vẫn cần đến tấm lòng, trí tuệ và sự tận tụy của thầy, cô giáo. Ngọn lửa từ trái tim thầy, cô hôm nay sẽ được truyền sang học trò, thắp sáng những ước mơ và hoài bão. Vì thế, giữ lửa nghề cho thầy, cô giáo cũng chính là giữ ngọn lửa tri thức và lòng nhân ái cho quê hương, đất nước mai sau.
Thanh Hóa





Bình luận
Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu