Xuân Hòa phát huy làng nghề truyền thống

Trong quá trình XDNTM, cấp ủy, chính quyền xã Xuân Hòa không chỉ quan tâm lưu giữ lại hồn quê, mà còn phát triển làng nghề theo hướng ứng dụng khoa học vào sản xuất, nâng cao thu nhập, tạo việc làm cho người dân, mở ra cơ hội phát triển kinh tế đa dạng, bền vững.

Làm bánh gai tại cơ sở sản xuất bánh gai gia truyền Lâm Thắm, xã Xuân Hòa.

Nếu nhắc đến Thọ Diên trước đây, Xuân Hòa ngày nay, nhiều người nghĩ ngay đến đặc sản bánh gai Tứ Trụ. Với hàng chục hộ gia đình duy trì và phát triển, nghề làm bánh gai không chỉ giữ gìn công thức truyền thống, mà còn nâng cao chất lượng, mẫu mã đáp ứng thị hiếu người tiêu dùng. Hiện nay, xã có 63 hộ sản xuất bánh gai, trong đó nhiều hộ đã mở rộng quy mô, gắn với đăng ký nhãn hiệu tập thể, áp dụng quy trình vệ sinh an toàn thực phẩm.

Đặc biệt, sản phẩm bánh gai Tứ Trụ đã được công nhận OCOP 4 sao cấp tỉnh, lọt top 10 sản phẩm tiêu biểu của Thanh Hóa, doanh thu hàng năm đạt khoảng 18,5 tỷ đồng, giải quyết việc làm cho hàng trăm lao động địa phương. Đây là minh chứng rõ ràng cho thấy, nếu được tổ chức tốt, các làng nghề truyền thống hoàn toàn có thể trở thành ngành kinh tế hàng hóa, nâng tầm giá trị địa phương.

Là hộ làm bánh gai từ thời cha ông truyền lại, cơ sở sản xuất bánh gai gia truyền Lâm Thắm do anh Lê Hữu Lâm, ở thôn Thịnh Mỹ 2, xã Xuân Hòa làm chủ, được mọi người biết đến với sản phẩm chất lượng đã được UBND tỉnh Thanh Hóa chứng nhận sản phẩm OCOP hạng 3 sao vào năm 2019. Anh Lê Hữu Lâm, chủ cơ sở sản xuất bánh gai Lâm Thắm cho biết: "Sản phẩm bánh gai của gia đình đều thực hiện nghiêm các quy định về đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm. Các nguyên liệu chính để làm bánh gai bao gồm lá gai, gạo nếp, mật mía, đậu xanh, vừng, cùi dừa, lá chuối khô để gói bánh và lạt giang chẻ mỏng đem nhuộm đỏ để làm dây buộc. Trước đây, mỗi ngày gia đình chỉ làm được vài trăm bánh nhưng hiện nay, gia đình đã đầu tư máy móc vào sản xuất nên mỗi ngày có thể làm tới vài nghìn chiếc bánh. Bánh gai Tứ Trụ đã được Cục Sở hữu trí tuệ cấp văn bằng bảo hộ chỉ dẫn địa lý... Đặc biệt, năm 2015 làng nghề bánh gai làng Thịnh Mỹ - Tứ Trụ - xã Thọ Diên trước đây, xã Xuân Hòa hiện nay đã được UBND tỉnh Thanh Hóa quyết định công nhận “Làng nghề bánh gai truyền thống”.

Không chỉ có bánh gai, Xuân Hòa còn nổi tiếng với nghề mộc dân dụng, sản xuất miến, giò, nem. Những sản phẩm này vốn đã gắn bó với đời sống người dân, nay được khuyến khích phát triển theo hướng mở rộng quy mô hộ gia đình, nhóm hộ và liên kết HTX. Trong những năm gần đây, chính quyền xã Xuân Hòa đã quan tâm hỗ trợ vay vốn ưu đãi, mở lớp tập huấn kỹ thuật, giới thiệu sản phẩm tại các hội chợ, kết nối tiêu thụ. Nhờ đó, nhiều hộ gia đình đã mạnh dạn đầu tư máy móc, cải tiến quy trình sản xuất, vừa giữ được chất lượng thủ công, vừa nâng cao năng suất. Các ngành nghề này không chỉ đem lại việc làm ổn định cho lao động nông thôn, mà còn giúp người dân gắn bó với quê hương thay vì phải đi làm ăn xa.

Đồng chí Trịnh Ngọc Giang, Chủ tịch UBND xã Xuân Hòa cho biết: Xác định phát huy làng nghề truyền thống là một trong những động lực quan trọng để phát triển kinh tế. Đây vừa là trách nhiệm giữ gìn bản sắc, vừa là hướng đi để nâng cao thu nhập cho người dân. Chính quyền sẽ tiếp tục hỗ trợ về vốn, kỹ thuật, xúc tiến thương mại để làng nghề thực sự trở thành trụ cột trong cơ cấu kinh tế của xã. Định hướng đến năm 2030, Xuân Hòa phấn đấu duy trì và mở rộng ít nhất 70 hộ sản xuất bánh gai, nâng doanh thu từ làng nghề lên gấp đôi hiện nay, hình thành cụm sản xuất - dịch vụ gắn với du lịch. Cùng với đó, xã sẽ tiếp tục khuyến khích phát triển nghề mộc, miến, giò chả theo hướng hộ gia đình kết hợp HTX, bảo đảm sản xuất hàng hóa ổn định và lâu dài.

Việc phát huy làng nghề truyền thống đã, đang và sẽ trở thành động lực mạnh mẽ để Xuân Hòa phát triển kinh tế, XDNTM nâng cao, kiểu mẫu. Đây không chỉ là câu chuyện của sự phát triển, mà còn là sự khẳng định bản sắc, niềm tự hào quê hương - nền tảng quan trọng để Xuân Hòa vững bước trên con đường trở thành “vùng quê thân thiện, đáng sống”.

Bài và ảnh: Minh Hiếu