Sức hút của các điểm du lịch cộng đồng

Từ vẻ đẹp nguyên sơ của thiên nhiên, cùng không khí trong lành, nhiều nét văn hóa truyền thống, các phong tục tập quán, làn điệu dân ca, dân vũ, đến các món ăn ẩm thực độc đáo của bà con dân tộc thiểu số (DTTS) vẫn được gìn giữ và phát huy trong đời sống hàng ngày, đã góp phần làm nên sức hút du khách đến các điểm du lịch cộng đồng trong tỉnh.

Bản Bút (Quan Hóa) - điểm du lịch cộng đồng hấp dẫn du khách.

Khi đến các điểm du lịch cộng đồng trên mảnh đất xứ Thanh, du khách không thể bỏ qua Khu Du lịch bản Mạ (Thường Xuân); Khu Du lịch sinh thái cộng đồng Pù Luông (Bá Thước); bản Ngàm, xã Sơn Điện (Quan Sơn); bản Bút (Quan Hóa)... Đến những nơi này, du khách sẽ được hòa mình vào cảnh sắc thiên nhiên tươi đẹp, được trải nghiệm cuộc sống của đồng bào DTTS, tham gia các hoạt động văn hóa, văn nghệ vô cùng đặc sắc. Điển hình phải kể đến Khu Du lịch bản Mạ (Thường Xuân), nơi có thiên nhiên xanh mát, khí hậu trong lành, cùng nhiều bản sắc văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Thái còn được gìn giữ, nên từ lâu đã trở thành địa điểm lý tưởng được đông đảo khách du lịch đến tham quan, nghỉ dưỡng. Nhằm đáp ứng nhu cầu của du khách, nhiều hộ gia đình ở bản Mạ đã đầu tư xây dựng nhà sàn, homestay, góp phần đánh thức tiềm năng du lịch nơi đây.

Một trong những cơ sở lưu trú ở bản Mạ được đầu tư khá quy mô, bài bản và thu hút được đông du khách đến tham quan, lưu trú đó là homestay của gia đình ông Vi Văn Tiên. Ông Tiên cho biết: “Từ năm 2016, gia đình tôi đã cải tạo, xây dựng lại nhà sàn truyền thống để làm cơ sở lưu trú phục vụ khách du lịch. Nắm bắt được nhu cầu của du khách thích hoạt động trải nghiệm, khám phá những “đặc sản” từ thiên nhiên và con người nơi đây nên ngoài dịch vụ ăn uống, nghỉ dưỡng, homestay của gia đình tôi đã tổ chức các hoạt động trải nghiệm cuộc sống sinh hoạt hàng ngày của bà con vùng cao; tham gia các hoạt động văn hóa, văn nghệ, nhảy sạp, khua luống... Ngoài ra, chúng tôi cũng tích cực xây dựng các tour du lịch kết nối bản Mạ với các địa điểm du lịch khác trong huyện như: bản Mạ- khám phá hồ Cửa Đạt - thác Yên - nông trại Goldencow... Từ đó, góp phần gia tăng trải nghiệm cho du khách và thu hút du khách đến bản Mạ ngày càng đông hơn".

Là người đến Khu Du lịch bản Mạ tham quan, trải nghiệm, bà Phương Anh (Yên Định), cho hay: "Vào dịp hè gia đình tôi rất hay đến các điểm du lịch cộng đồng trên địa bàn tỉnh để tham quan. Hè năm nay đến bản Mạ, tôi thấy rất ấn tượng với nét văn hóa nguyên sơ của đồng bào dân tộc Thái ở đây, cùng với vẻ đẹp thiên nhiên, khí hậu trong lành, sự thân thiện, mến khách của người dân địa phương. Không chỉ vậy, chất lượng dịch vụ homestay, ẩm thực bản địa cũng rất phong phú. Chúng tôi còn được tìm hiểu về văn hóa và cuộc sống của bà con, cùng trải nghiệm nướng cá, đồ xôi, mặc trang phục dân tộc... Chính những điều giản dị này đã tạo nên sức hấp dẫn để chúng tôi còn quay trở lại nhiều lần".

Từ nhiều năm nay, bản Đôn, xã Thành Lâm (Bá Thước) cũng nổi tiếng là điểm du lịch cộng đồng hấp dẫn du khách. Bản Đôn là vùng đệm của Khu Bảo tồn thiên nhiên Pù Luông. Hiện nay, bản còn giữ nguyên nếp nhà sàn truyền thống, và nhiều phong tục tập quán, các làn điệu dân ca, dân vũ của đồng bào dân tộc Thái. Hơn nữa, nơi đây còn có những cánh đồng ruộng bậc thang đẹp và những mùa lúa xanh và lúa chín, với khí hậu mát mẻ quanh năm. Cũng nhờ vậy, những năm qua bản Đôn thu hút được khá nhiều du khách trong và ngoài nước đến tham quan, nghỉ dưỡng. Nhằm phục vụ nhu cầu lưu trú ngày càng tăng của du khách, hiện nay tại bản Đôn có khá nhiều người dân, doanh nghiệp đầu tư, xây dựng các cơ sở lưu trú. Chị Lê Thị Phương Dung, người đầu tư xây dựng cơ sở lưu trú tại bản Đôn, cho biết: "Từ năm 2018 gia đình tôi đã đầu tư hơn 3 tỷ đồng xây dựng 2 bungalow dành cho phòng gia đình, 3 treehouse dành cho phòng đôi và 1 nhà sàn tập thể với sức chứa 10 - 15 người. Để giữ gìn bản sắc của đồng bào các dân tộc Thái, khi xây dựng các phòng nghỉ tôi đã tận dụng tối đa các nguyên vật liệu tự nhiên như tranh tre, nứa lá, đá, gỗ... vừa bảo vệ môi trường sinh thái, vừa gần gũi, thân thiện với con người. Để tạo sức hút du khách, chúng tôi cũng phát huy tối đa tiềm năng văn hóa bản địa để phục vụ du khách, tổ chức các đêm giao lưu văn nghệ, đưa du khách đi khám phá, trải nghiệm đời sống, sinh hoạt của bà con dân tộc Thái, chế biến các món ăn ẩm thực là đặc sản ở đây như vịt Cổ Lũng, ốc núi đá, gà đồi rang, măng đắng... Nhờ đó những năm qua, cơ sở của chúng tôi thu hút được khá đông du khách đến tham quan, lưu trú".

Có thể thấy, thông qua đa dạng các hoạt động phục vụ du khách đến tham quan, lưu trú, ăn uống, trải nghiệm văn hóa bản địa, leo núi, cắm trại... du lịch cộng đồng trên địa bàn tỉnh ngày càng khẳng định được sức hấp dẫn. Hiện nay, du lịch cộng đồng cũng được coi là loại hình mang lại nhiều lợi ích không chỉ tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho cư dân bản địa, mà còn góp phần bảo tồn và phát huy những nét văn hóa độc đáo của địa phương. Do đó, để du lịch cộng đồng ngày càng phát triển, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tăng cường phối hợp với các địa phương tổ chức cho các hộ dân làm du lịch cộng đồng tham gia các lớp tập huấn, nâng cao năng lực làm du lịch, tổ chức đi tham quan, học tập kinh nghiệm tại các điểm du lịch cộng đồng ở tỉnh bạn...

Tuy nhiên, nhìn nhận một cách khách quan, việc phát triển du lịch cộng đồng trên địa bàn tỉnh vẫn còn nhiều hạn chế, dịch vụ còn đơn điệu, tính liên kết, bổ trợ còn chưa bền vững; kỹ năng nghiệp vụ du lịch của người dân còn thiếu và yếu; các sản phẩm du lịch trải nghiệm, cảnh quan văn hóa được xây dựng tại mỗi điểm đến, địa phương còn trùng lắp chưa có sự đổi mới, bứt phá... Do đó, để du lịch cộng đồng phát triển bền vững cần hơn nữa sự phối hợp chặt chẽ của các cấp, ngành, địa phương và người dân.

Bài và ảnh: Nguyễn Đạt