Nghi Sơn - động lực tăng trưởng mới của Thanh Hóa trên bản đồ logistics quốc gia

Với vị trí chiến lược ở cửa ngõ Bắc Trung bộ, Cảng Nghi Sơn đang khẳng định vai trò là cực tăng trưởng quan trọng trong phát triển kinh tế biển và logistics của Thanh Hóa. Sau hơn một thập kỷ nghiên cứu và thúc đẩy các tuyến tàu container vào Nghi Sơn, ông Trần Tiến Dũng, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn MacStar, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Logistics Việt Nam, cho rằng: Khi những “điểm nghẽn” về hạ tầng và cơ chế được tháo gỡ, Nghi Sơn hoàn toàn có thể vươn lên trở thành trung tâm logistics quan trọng của quốc gia.

Cảng nước sâu - lợi thế của Nghi Sơn. Ảnh: Minh Tuyết

Từ cơ duyên dự án đến tầm nhìn dài hạn với Nghi Sơn

Phóng viên: Thưa ông, cơ duyên nào khiến ông gắn bó lâu dài với khu vực Nghi Sơn?

Ông Trần Tiến Dũng: Năm 2014, MacStar khi đó chủ yếu khai thác kho bãi container tại Hải Phòng và vận tải đường bộ. Khi trở thành nhà thầu phụ cho Dự án Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn, chúng tôi nhận thấy tiềm năng lớn ở đây. Cảng Nghi Sơn có lợi thế về vị trí và hạ tầng, có thể trở thành trung tâm logistics quan trọng của Bắc Trung bộ. Điều này thôi thúc MacStar xây dựng chiến lược dài hạn, đồng hành cùng sự phát triển của Cảng Nghi Sơn.

Lợi thế tự nhiên và động lực tăng trưởng từ công nghiệp

Phóng viên: Ông đánh giá như thế nào về các lợi thế của Cảng Nghi Sơn?

Ông Trần Tiến Dũng: Nghi Sơn có vị trí cực kỳ thuận lợi, điều kiện luồng lạch cho phép phát triển cảng nước sâu, tiếp nhận tàu trọng tải lớn. Cảng đã được đầu tư mạnh mẽ trong 10 năm qua, từ cầu bến đến trang thiết bị, giúp nâng cao năng lực khai thác. Chính phủ và tỉnh Thanh Hóa cũng chú trọng cải tạo luồng lạch và cải cách thủ tục hành chính, tạo điều kiện cho việc tiếp nhận tàu lớn.

Ngoài ra, khu vực Nghi Sơn có nhiều khu công nghiệp lớn, thu hút vốn đầu tư trong và ngoài nước. Đây chính là nguồn hàng xuất nhập khẩu dồi dào, góp phần thúc đẩy logistics phát triển. Khả năng kết nối đa phương thức với các loại hình vận tải đường bộ, thủy và biển giúp giảm chi phí, tiết kiệm thời gian vận chuyển, mang lại lợi thế cạnh tranh cho các doanh nghiệp.

“Nút thắt” trong thu hút tuyến tàu container

Phóng viên: Mặc dù có nhiều lợi thế, việc thu hút tàu container vẫn chưa đạt kỳ vọng. Ông nghĩ nguyên nhân là gì?

Ông Trần Tiến Dũng: Một trong những khó khăn lớn nhất hiện nay là Cảng Nghi Sơn chưa có bến container chuyên dụng. Hiện tại, Cảng Quốc tế Nghi Sơn (NSIP) vẫn khai thác chung với tàu hàng rời, khiến các tàu container phải chia sẻ cầu bến, làm tăng thời gian chờ đợi. Nếu sản lượng chưa đủ lớn, hiệu quả khai thác sẽ thấp, khiến các hãng tàu gặp khó khăn trong việc duy trì tuyến tại Nghi Sơn.

Thói quen mua CIF - bán FOB của các doanh nghiệp cũng là một yếu tố cản trở. Khi quyền chỉ định hãng tàu không thuộc về doanh nghiệp, việc chủ động lựa chọn tuyến tàu và cảng đi - đến trở nên khó khăn. Hiện nay, Nghi Sơn chỉ có một hãng tàu quốc tế kết nối với Singapore và Hong Kong, nhưng tần suất không ổn định, gây khó khăn cho việc lên kế hoạch giao hàng.

Tuyến trung chuyển Nghi Sơn - Hải Phòng: Lời giải thực tiễn

Phóng viên: MacStar là đơn vị tiên phong mở tuyến container trung chuyển nội địa Thanh Hóa - Hải Phòng. Ông có thể giải thích về ý nghĩa của tuyến này?

Ông Trần Tiến Dũng: Do sản lượng xuất nhập khẩu phân tán, khó có đủ lượng hàng để duy trì nhiều tuyến tàu container quốc tế trực tiếp tại Nghi Sơn trong giai đoạn hiện tại. Các tàu container quốc tế hiện nay thường sử dụng tàu lớn để giảm chi phí và chỉ vào các cảng nước sâu lớn như Cái Mép - Thị Vải, Lạch Huyện.

Vì vậy, MacStar đã mở tuyến container trung chuyển cố định kết nối Nghi Sơn với Hải Phòng. Tuyến này sử dụng tàu có sức chở từ 135 đến 300 TEU, giúp giảm thời gian trung chuyển từ vài ngày xuống chỉ còn 16 giờ. Điều này giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí và thời gian, đồng thời tạo điều kiện chủ động lựa chọn hãng tàu phù hợp với yêu cầu.

"Cú hích" chính sách cho phát triển đột phá

Phóng viên: Theo ông, Thanh Hóa cần làm gì để tạo bước đột phá cho Cảng Nghi Sơn?

Ông Trần Tiến Dũng: Thanh Hóa đã có những chính sách tích cực để hỗ trợ doanh nghiệp, nhưng cần tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số và chuyển đổi xanh trong vận hành cảng, đặc biệt đối với các dự án cảng mới. Tỉnh cũng cần sớm triển khai các bến container chuyên dụng để nâng cao hiệu quả khai thác và giảm chi phí logistics. Ngoài ra, tỉnh cần quy hoạch thêm các cảng biển, cảng thủy nội địa và trung tâm logistics tại khu vực phía Bắc Thanh Hóa để hỗ trợ các doanh nghiệp xuất nhập khẩu.

Chung tay để Nghi Sơn cất cánh

Phóng viên: Ông muốn gửi thông điệp gì tới cộng đồng doanh nghiệp và các nhà quản lý tỉnh Thanh Hóa?

Ông Trần Tiến Dũng: Phát triển logistics không thể là nỗ lực của một vài bên mà cần sự chung tay của chính quyền, doanh nghiệp và người dân. Để Nghi Sơn thực sự trở thành động lực tăng trưởng của Thanh Hóa và đóng góp vào sự phát triển chung của đất nước, cần xây dựng một hệ sinh thái logistics mạnh mẽ, giảm chi phí và nâng cao hiệu quả chuỗi cung ứng. Tôi hy vọng lãnh đạo tỉnh sẽ tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp để mở rộng các tuyến tàu container, thúc đẩy phát triển bền vững cho khu vực.

Cảng Nghi Sơn đang trở thành một trong những cực tăng trưởng quan trọng của khu vực Bắc Trung bộ, với tiềm năng mạnh mẽ trong phát triển logistics. Để thực sự bứt phá và vươn lên thành trung tâm logistics quốc gia, cần có sự đồng hành của chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng trong việc phát triển hạ tầng, cải cách thủ tục và thúc đẩy chính sách hỗ trợ. Nghi Sơn có đầy đủ tiềm năng để trở thành điểm sáng trong mạng lưới cảng biển và logistics của Việt Nam trong tương lai gần.

Minh Tuyết (thực hiện)